Cybercriminaliteit: Digitale Misdrijven
Soorten Cybercriminaliteit
Technische Misdrijven
- • Hacking (ongeoorloofde toegang)
- • Verspreiding malware & ransomware
- • DDoS-aanvallen
- • Computersabotage
- • Datamanipulatie
Online Fraude
- • Phishing & smishing
- • Identiteitsdiefstal
- • Webshopfraude
- • Cryptocurrency-fraude
- • Romance scams
Straffen
Het Nieuw Strafwetboek werkt niet meer met afzonderlijke strafvorken per misdrijf, maar met acht strafniveaus (art. 36 Sw.). Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 gelden:
- Externe hacking (art. 524 Sw.) en interne hacking (art. 525 Sw.): straf van niveau 2 — gevangenisstraf van 6 maanden tot 3 jaar
- Verzwaarde hacking (art. 526 Sw.): straf van niveau 3 — meer dan 3 tot ten hoogste 5 jaar, onder meer bij het overnemen van gegevens of bij schade aan het systeem
- Poging tot hacking (art. 527 Sw.): dezelfde straf als het voltooide misdrijf
- Hackinginstrumenten (art. 528 Sw.) en heling van informaticagegevens (art. 530 Sw.): straf van niveau 2 — uitlokking van hacking (art. 529 Sw.) niveau 3
- Informaticasabotage (art. 531 Sw.): straf van niveau 2; verzwaard (art. 532 Sw.) niveau 3, onder meer bij bedrieglijk opzet, bij een kritieke infrastructuur of wanneer de werking van het systeem wordt verhinderd
- Informaticabedrog (art. 488 Sw.): straf van niveau 3 — het met bedrieglijk opzet nastreven van een onrechtmatig economisch voordeel via gegevensmanipulatie
- Verbeurdverklaring: Van alle gebruikte apparatuur en verkregen voordelen
Voor feiten van vóór 1 september 2026 blijft het Strafwetboek 1867 gelden, tenzij de nieuwe wet milder is (art. 2, derde lid Sw.).
Complexe Bewijsvoering
Cyberzaken kennen specifieke bewijsproblemen die kansen bieden voor de verdediging:
- IP-adressen: Niet altijd bewijzend - kunnen worden gespooft of via VPN/Tor verborgen
- Digitale sporen: Kunnen worden gemanipuleerd of gewist
- Identificatie: Wie zat er daadwerkelijk achter het toetsenbord?
- Chain of custody: Correcte behandeling van digitaal bewijsmateriaal
Voorbeelden uit Onze Praktijk
Casus 1: Onterechte beschuldiging hacking
Situatie: Een IT-consultant werd beschuldigd van het hacken van het systeem van zijn voormalige werkgever nadat zijn credentials werden misbruikt. Hij riskeerde 3 jaar gevangenisstraf voor informatica-inbraak.
Aanpak: Wij lieten een forensisch IT-expert de logs analyseren en bewezen dat de inlogpogingen afkomstig waren van een IP-adres in het buitenland, terwijl cliënt in België was. De chain of custody van het bewijs was ook gebrekkig.
Resultaat: Vrijspraak wegens onvoldoende bewijs van identificatie. De werkelijke dader bleek een ex-collega.
Casus 2: Phishing-website zonder opzet
Situatie: Een student had als freelance webdeveloper een website gemaakt waarvan later bleek dat deze werd gebruikt voor phishing. Hij werd gedagvaard voor medeplichtigheid aan informaticabedrog.
Aanpak: Wij toonden aan dat cliënt te goeder trouw had gehandeld op basis van een legitieme opdracht en geen kennis had van het frauduleuze doel. De communicatie met de opdrachtgever werd voorgelegd.
Resultaat: Vrijspraak wegens afwezigheid van opzet. De opdrachtgever werd wel veroordeeld.
Casus 3: Cryptocurrency-witwassen beperkt
Situatie: Een crypto-trader werd beschuldigd van witwassen van €200.000 via cryptocurrency. Het parket vorderde verbeurdverklaring van al zijn crypto-assets en 4 jaar gevangenisstraf.
Aanpak: Wij analyseerden de blockchain-transacties met een specialist en toonden aan dat slechts een klein deel van de transacties verdacht was. De meerderheid betrof legitieme trading-activiteiten.
Resultaat: Veroordeling beperkt tot €30.000 witwassen. 18 maanden met uitstel in plaats van effectieve gevangenisstraf.
Deze resultaten werden bekomen onder het Strafwetboek 1867, voor feiten van vóór 1 september 2026.
Onze Aanpak bij Cybercriminaliteit
Bij cyberzaken volgen wij een gestructureerde aanpak:
- Technische intake: Grondige analyse van het digitale bewijsmateriaal en de beschuldigingen
- Expert-netwerk: Samenwerking met forensische IT-experts indien nodig voor tegenexpertise
- Bewijsanalyse: Betwisting van identificatie, IP-tracering en chain of custody
- Verdediging: Krachtige verdediging voor de correctionele rechtbank met technische argumenten
- Vermogensaspecten: Beperking van verbeurdverklaring tot bewezen illegale activiteiten
Onze Aanpak
- Technische analyse van het digitale bewijsmateriaal
- Samenwerking met forensische IT-experts indien nodig
- Betwisting van de identificatie en het opzet
- Controle van de bewijsverkrijging (rechtmatigheid)
Gerelateerde Diensten
Wettelijk Kader
Cybercriminaliteit is strafbaar gesteld in het Nieuw Strafwetboek (boek II, wet van 29 februari 2024) (Strafwetboek 1867 (oud), voor feiten van vóór 1 september 2026) en specifieke wetgeving:
Externe hacking is zich toegang verschaffen tot een informaticasysteem of zich daarin handhaven zonder daartoe gerechtigd te zijn (niveau 2). Interne hacking is het overschrijden van de eigen toegangsbevoegdheid met bedrieglijk opzet of om te schaden (niveau 2). Verzwaarde hacking is niveau 3. De poging wordt even zwaar bestraft als het voltooide misdrijf.
Het bezitten, produceren of ter beschikking stellen van een instrument dat hacking mogelijk moet maken (niveau 2), het aanzetten tot hacking (niveau 3) en het gebruiken of verspreiden van gegevens die door hacking verkregen zijn (niveau 2).
Het invoeren, wijzigen of wissen van gegevens in een informaticasysteem zonder daartoe gerechtigd te zijn (niveau 2). Verzwaard tot niveau 3 bij bedrieglijk opzet, bij een kritieke infrastructuur, bij schade aan gegevens of wanneer de correcte werking van het systeem wordt verhinderd — de gebruikelijke kwalificatie bij ransomware en DDoS.
Het met bedrieglijk opzet beogen van een onrechtmatig economisch voordeel door gegevens in een informaticasysteem in te voeren, te wijzigen of te wissen. Straf van niveau 3. Dit is de gebruikelijke kwalificatie bij phishing en webshopfraude.
Het nieuwe wetboek kent geen apart artikel meer voor informaticavalsheid. Zij valt onder de valsheid in geschriften of op andere duurzame dragers. Straf van niveau 3, en het gebruik van de valse stukken wordt even zwaar bestraft.
Het met bedrieglijk opzet in het openbaar aannemen van een naam die de betrokkene niet toekomt. Straf van niveau 1. Wie andermans identiteitsgegevens gebruikt om zich te verrijken, wordt in de praktijk vervolgd voor informaticabedrog (art. 488 Sw.) of oplichting (art. 479 Sw.).
Veelgestelde Vragen
Beschuldigd van Cybercriminaliteit?
Wij analyseren het technische bewijs, werken samen met IT-experts, en bouwen een sterke verdediging.
Verdiepende Artikelen
Lees meer over dit onderwerp
Verjaringstermijn strafrecht
Uitgebreide gids over de verjaring van strafbare feiten in België volgens de Voorafgaande titel Sv. Leer alles over termijnen, stuiting en schorsing bij LawBase.
Lees meerValsheid in geschriften
Alles over valsheid in geschriften in België: straffen volgens het Strafwetboek (art. 451-452), procedures, het verschil tussen materiële en intellectuele valsheid en juridisch advies.
Lees meerLaster en eerroof
Laster of belediging? Sinds 1 september 2026 kent het Strafwetboek de aparte kwalificatie eerroof niet meer. Ontdek de artikelen 240 en 244 Sw., de procedure en uw rechten.
Lees meerVerzet tegen vonnis
Bent u bij verstek veroordeeld? Ontdek hoe u verzet aantekent tegen een strafrechtelijk vonnis, de termijnen volgens de Belgische wet en praktische tips van onze advocaten.
Lees meerCyberpesten strafbaar
Is cyberpesten strafbaar in België? Ontdek de juridische stappen, het wettelijk kader volgens art. 237 Sw. en hoe u een klacht kunt indienen tegen online intimidatie.
Lees meer