Drugsdelicten: Gespecialiseerde Verdediging

Het opzettelijk vervaardigen, bezitten, verkopen of te koop stellen van verdovende middelen en psychotrope stoffen, en de verbouw van de planten waaruit die stoffen worden getrokken. Sinds 1 september 2026 is dat een misdrijf van niveau 3, met een bijkomende geldboete tot € 800.000. Dat de feiten zijn gepleegd ten aanzien van een minderjarige boven de volle zestien jaar, of dat het gebruik bij een ander een integriteitsaantasting van de derde graad heeft veroorzaakt, zijn verzwarende factoren: zij wegen zwaarder door binnen het niveau, maar tillen de straf niet naar een hoger niveau.

De Koning kan per categorie van stoffen misdrijven aanwijzen die in afwijking van artikel 2bis worden gestraft met een straf van niveau 1 — met een geldboete van 200 euro bij een eerste inbreuk, ten hoogste 400 euro bij herhaling binnen een jaar na de eerste veroordeling en ten hoogste 800 euro bij een nieuwe herhaling binnen een jaar na de tweede — of met een straf van niveau 2. Op niveau 1 staat geen gevangenisstraf.

Met de straffen van artikel 2bis wordt gestraft wie voor een ander het gebruik opzettelijk gemakkelijker maakt door daartoe een lokaal of enig ander middel te verschaffen, of wie opzettelijk tot dat gebruik aanzet. Erkende risicobeperkende gebruiksruimtes vallen daar niet onder. Dezelfde straffen gelden voor beoefenaars van de geneeskunde, de diergeneeskunde of een paramedisch beroep die opzettelijk misbruik maken van het voorschrijven, toedienen of afleveren; de behandeling met vervangingsmiddelen is niet strafbaar.

De drugbehandelingskamer is een gespecialiseerde kamer van de correctionele rechtbank die het accent legt op behandeling in plaats van bestraffing; deelname is vrijwillig. De juridische instrumenten waarmee de rechter dat traject afdekt, staan sinds 1 september 2026 in het Strafwetboek zelf: de probatiestraf (artikel 44 Sw.), de opschorting van de uitspraak (artikel 64 Sw.) en het uitstel, al dan niet met probatievoorwaarden (artikel 65 Sw.). De wet van 29 juni 1964 op de opschorting, het uitstel en de probatie is daarmee opgeheven.

Artikel 4 bevat geen strafbepaling maar bijkomende straffen en maatregelen. De rechter kan een beoefenaar van de geneeskunde, de diergeneeskunde of een paramedisch beroep tijdelijk of definitief verbieden dat beroep uit te oefenen (§ 2), de sluiting van de inrichting bevelen en de veroordeelde uit het recht ontzetten zulke inrichtingen te exploiteren (§ 3), een havenverbod van ten hoogste twintig jaar uitspreken (§ 3bis), en de verbeurdverklaring bevelen van de voertuigen, toestellen en instrumenten die hebben gediend om het misdrijf te plegen, ook als ze niet aan de veroordeelde toebehoren (§ 6).

De Drugswet behoudt haar artikelnummers, maar haar eigen strafvorken zijn op 1 september 2026 vervangen door de strafniveaus van artikel 36 Sw. Artikel 78 Sw., dat het strafmaximum van bijzondere wetten omzet, is daardoor niet van toepassing op de Drugswet. Twee bepalingen zijn opgeheven: artikel 5, dat de straf verdubbelde bij herhaling — dat verloopt nu via artikel 60 Sw., dat de straf één niveau optrekt — en artikel 9, over de soepele opschorting en het uitstel bij eigen gebruik.