Geweld binnen het gezin: Bescherming via de familierechtbank
Geschreven door een LawBase expert
Advocaat bij LawBase
Chanel is gespecialiseerd in strafrecht, familierecht, burgerlijk recht en consumentenrecht. Ze combineert juridische kennis met een empathische benadering.
Meer over ons teamHulp nodig bij uw situatie?
Gratis en vrijblijvend eerste advies. Reactie binnen 48 uur.
Persoonlijk advies nodig?

Heeft u te maken met intrafamiliaal geweld? Ontdek hoe de familierechtbank bescherming kan bieden en hoe een advocaat u kan bijstaan.
Inhoudsopgave
Inleiding
Geweld binnen het gezin, ook wel intrafamiliaal geweld genoemd, is een schrijnende realiteit die helaas nog steeds te veel voorkomt in onze samenleving. Het gaat hierbij niet alleen om fysiek geweld, maar ook om psychisch, seksueel of economisch geweld. Slachtoffers, vaak in een kwetsbare positie, voelen zich vaak machteloos en weten niet waar ze terechtkunnen voor bescherming en juridisch advies. Gelukkig biedt de Belgische wetgeving, en in het bijzonder de familierechtbank, concrete mechanismen om slachtoffers te beschermen en de nodige maatregelen te treffen. Bij LawBase erkennen we de complexiteit en de emotionele belasting die gepaard gaat met dergelijke situaties. Onze advocaten in onder meer Brugge en Gent staan klaar om u met empathie en expertise te begeleiden.
Wat is intrafamiliaal geweld?
Intrafamiliaal geweld omvat elke vorm van geweld binnen de familiale sfeer. Dit kan gaan tussen partners (echtgenoten, wettelijk samenwonenden, feitelijk samenwonenden), tussen ouders en kinderen, of zelfs tussen andere familieleden die onder hetzelfde dak wonen of een nauwe band hebben. De definitie is breed en omvat:
- Fysiek geweld: slaan, schoppen, duwen, wurgen, etc.
- Psychisch geweld: bedreigingen, intimidatie, constante vernedering, controle, isolatie van sociale contacten.
- Seksueel geweld: elke gedwongen seksuele handeling.
- Economisch geweld: het ontnemen van financiële middelen, het verbieden om te werken, het controleren van alle uitgaven.
- Structureel geweld: een patroon van gedrag dat leidt tot onderdrukking en angst.
Het is cruciaal om te begrijpen dat geweld nooit de schuld is van het slachtoffer en dat er altijd mogelijkheden zijn om hulp te zoeken. Een ervaren advocaat kan u helpen de juiste stappen te ondernemen.
Bereken uw alimentatie
Krijg direct een indicatie van de alimentatiebijdrage op basis van uw situatie.
Alimentatie PRO Simulator
Bereken in enkele minuten wat u zou betalen of ontvangen bij élke mogelijke verblijfsregeling — week-om-week, weekend, 9/5, 1/3-2/3 — en stuur een onderbouwd voorstel naar uw ex-partner. Klaar voor uw gesprek met bemiddelaar of advocaat.
- Vergelijk wat u betaalt of ontvangt bij elke verblijfsregeling
- Stuur een concreet voorstel naar uw ex-partner — met opvolging (bekeken / akkoord)
- Onderhandelingsdocument voor uw gesprek met bemiddelaar of advocaat
- Juridisch onderbouwd, ook zonder juridische voorkennis te begrijpen
Juridisch kader in België
De Belgische wetgeving biedt verschillende aanknopingspunten voor de aanpak van intrafamiliaal geweld, zowel op strafrechtelijk als op burgerrechtelijk vlak. De familierechtbank speelt hierin een centrale rol voor wat betreft de beschermingsmaatregelen.
Relevante wetgeving
De belangrijkste bepalingen die van toepassing zijn, vinden we terug in het Burgerlijk Wetboek, het Gerechtelijk Wetboek en specifieke wetten ter bescherming van slachtoffers van geweld. De Wet van 15 mei 2012 betreffende de tijdelijke en dringende maatregelen inzake intrafamiliaal geweld is hierbij van groot belang. Deze wet maakt het mogelijk om snel in te grijpen en de dader uit de gezinswoning te laten verwijderen, zelfs als deze eigenaar of huurder is.
De familierechtbank, opgericht in 2014, is de bevoegde instantie voor alle familiale geschillen, inclusief die met betrekking tot geweld. Deze rechtbank kan diverse maatregelen nemen, zoals:
- Het opleggen van een contactverbod.
- Het verbieden van de dader om de gezinswoning te betreden.
- Het toewijzen van het exclusieve genot van de gezinswoning aan het slachtoffer.
- Het opleggen van een onderhoudsplicht.
- Het regelen van het hoederecht en de verblijfsregeling van de kinderen.
Deze maatregelen kunnen zowel op korte termijn (dringende en voorlopige maatregelen) als op lange termijn worden genomen. Het is van essentieel belang om snel actie te ondernemen wanneer u slachtoffer bent van geweld. Een advocaat gespecialiseerd in familierecht kan u hierbij de weg wijzen en de juiste juridische procedure opstarten. Onze kantoren in Antwerpen (Mortsel) en Leuven hebben ervaren advocaten die u hierin kunnen bijstaan.
Recente rechtspraak
De Belgische rechtspraak toont een groeiende tendens om slachtoffers van intrafamiliaal geweld effectief te beschermen. Rechtbanken zijn steeds meer geneigd om snel en kordaat op te treden bij bewezen geweldplegingen. Zo zijn er diverse uitspraken waarbij de dader onmiddellijk uit de woning wordt verwijderd, zelfs als er nog geen definitieve uitspraak is in een strafzaak. De familierechtbanken hanteren een ruime interpretatie van het begrip 'geweld' en houden rekening met de psychologische impact op het slachtoffer en eventuele kinderen.
Recentelijk heeft een familierechtbank in Limburg (waar LawBase ook een kantoor heeft in Tongeren) een man verboden om nog contact op te nemen met zijn ex-partner en kinderen, na herhaaldelijke meldingen van psychisch geweld en bedreigingen. Dit toont aan dat de rechtbank niet enkel fysiek geweld ernstig neemt. Een bijstand van een advocaat is in dergelijke zaken cruciaal om alle bewijzen correct voor te leggen en de rechter te overtuigen van de noodzaak tot bescherming.
Praktische gevolgen
Het nemen van beschermingsmaatregelen via de familierechtbank heeft directe en ingrijpende gevolgen voor alle betrokken partijen. Voor het slachtoffer betekent het vaak een broodnodige adempauze en de mogelijkheid om in veiligheid te leven. Voor de dader kunnen de gevolgen variëren van een contactverbod tot een gedwongen vertrek uit de woning en het dragen van onderhoudslasten.
Wanneer de familierechtbank besluit tot een uithuiszetting van de dader, wordt dit besluit vaak uitvoerbaar bij voorraad verklaard. Dit betekent dat de maatregel onmiddellijk van kracht is, ook al zou de dader in beroep gaan. De politie kan vervolgens ingeschakeld worden om de uitvoering van het bevel te garanderen.
De impact op kinderen is aanzienlijk. De familierechtbank zal steeds het belang van het kind vooropstellen bij het bepalen van de verblijfsregeling en het hoederecht. Vaak wordt er een begeleid contact voorzien of, in ernstige gevallen, een volledig contactverbod tussen de dader en de kinderen. Het is van groot belang dat u als slachtoffer ook aandacht besteedt aan de emotionele verwerking van de kinderen. Een advocaat kan u in contact brengen met de juiste instanties voor psychologische ondersteuning.
Wat kunt u doen?
Als u slachtoffer bent van intrafamiliaal geweld, is de eerste en belangrijkste stap om hulp te zoeken. Aarzel niet om professionele bijstand in te schakelen. Hier is een stappenplan:
- Zoek onmiddellijke veiligheid: Als u in acuut gevaar bent, bel dan de politie (101) of de hulpdiensten. Zij kunnen ter plaatse komen en u beschermen.
- Verzamel bewijzen: Documenteer incidenten zo goed mogelijk. Dit kan door foto's van verwondingen, screenshots van bedreigende berichten, getuigenverklaringen of medische attesten. Dit materiaal is essentieel voor een sterke juridische procedure.
- Neem contact op met een advocaat: Een advocaat gespecialiseerd in familierecht kan u adviseren over uw rechten en plichten, en de mogelijkheden om bescherming te krijgen via de familierechtbank. Bij LawBase kunt u terecht voor juridisch advies in al onze vestigingen, zoals in Sint-Niklaas of Leuven.
- Dien een verzoekschrift in bij de familierechtbank: Uw advocaat zal een verzoekschrift opstellen met daarin de feiten, de gevraagde maatregelen (bijvoorbeeld een contactverbod, uithuiszetting) en de bewijzen.
- Bereid u voor op de zitting: De familierechtbank zal u en de dader oproepen voor een zitting. Uw advocaat zal u hierbij begeleiden en uw belangen verdedigen.
- Overweeg strafrechtelijke stappen: Naast de burgerrechtelijke procedure bij de familierechtbank, kan er ook een strafklacht ingediend worden bij de politie of het parket voor de gepleegde feiten. Beide procedures kunnen parallel lopen.
Denk eraan dat u niet alleen bent. Er zijn diverse organisaties die slachtoffers van intrafamiliaal geweld ondersteunen, zoals de Centra Algemeen Welzijnswerk (CAW) en gespecialiseerde opvangcentra.
Hulp nodig? LawBase staat klaar
De weg naar veiligheid en gerechtigheid kan lang en emotioneel zwaar zijn. Het is van cruciaal belang om u te laten bijstaan door een deskundige advocaat die de wetgeving en de procedures door en door kent. Bij advocatenkantoor LawBase begrijpen we de urgentie en de gevoeligheid van zaken rond intrafamiliaal geweld. Onze advocaten zijn gespecialiseerd in familierecht en staan klaar om u te voorzien van concreet juridisch advies en bijstand, van het opstellen van een verzoekschrift tot de vertegenwoordiging voor de rechtbank.
Of u nu in Brugge, Gent, Antwerpen (Mortsel), Sint-Niklaas, Tongeren of Leuven woont, u kunt steeds terecht bij een van onze kantoren voor een discreet gesprek en professionele begeleiding. Wij geloven dat iedereen recht heeft op een veilige omgeving en zullen er alles aan doen om uw rechten te beschermen. Neem vandaag nog contact op met LawBase voor een eerste consultatie en zet de eerste stap naar een veilige toekomst. Onze juridische hulp is er om u te ondersteunen in deze moeilijke periode.
Hulp nodig bij uw situatie?
Gratis en vrijblijvend eerste advies. Reactie binnen 48 uur.
Wettelijk Kader
Dit artikel is gebaseerd op de volgende Belgische wetgeving:
- •
Burgerlijk Wetboek(Art. 203-211)
- •
Burgerlijk Wetboek(Art. 301)
- •
Burgerlijk Wetboek(Art. 375bis)
- •
Gerechtelijk Wetboek(Art. 1253ter)
Veelgestelde vragen
Handige Tools
Gebruik onze gratis tools om direct inzicht te krijgen in uw situatie:
Meer over Familierecht
Expertise in echtscheiding, alimentatie en ouderschapsregelingen.
EOT PRO — Echtscheiding met onderlinge toestemming
Stel zelf uw volledig EOT-dossier op via een begeleide wizard, met advocatencontrole en neerlegging bij de familierechtbank.
- Wizard voor vermogen, kinderen en alimentatie in één dossier
- Conforme overeenkomst klaar voor de familierechtbank
- Vaste prijs met indicatieve kosten vooraf
- Advocatencontrole en begeleiding bij elke stap
Mijn Dossier Beoordelen
Ontvang direct inzicht in uw zaak, een plan van aanpak en een kostenindicatie — geheel vrijblijvend.