Wie is aansprakelijk bij een verkeersongeval?

Een verkeersongeval is een ingrijpende gebeurtenis die vaak gepaard gaat met zowel materiële schade als lichamelijk letsel. De centrale vraag die direct na de klap naar boven komt, is: wie is aansprakelijk? In het Belgische recht is de vaststelling van aansprakelijkheid cruciaal voor de vergoeding van de schade. Of u nu betrokken bent als autobestuurder, fietser of voetganger, het begrijpen van uw rechten en plichten is de eerste stap naar een rechtvaardige afwikkeling. Bij LawBase staan onze advocaten in Brugge, Antwerpen, Gent, Waasland, Hasselt en Leuven klaar om u door dit complexe juridische doolhof te gidsen.

Praktische Tips

Wanneer u betrokken raakt bij een ongeval, is het essentieel om kalm te blijven en methodisch te handelen. Uw acties op het moment van het ongeval bepalen voor een groot deel de slaagkans van uw latere claim.

• Vul het Europees Aanrijdingsformulier correct in: Dit document is het belangrijkste bewijsstuk. Zorg dat de schets nauwkeurig is en dat alle kruisjes in de middelste kolom correct zijn aangevinkt. Onderteken nooit een formulier waar u het niet mee eens bent.
• Verzamel bewijsmateriaal: Maak foto's van de posities van de voertuigen, de schade, verkeersborden en eventuele remsporen.
• Identificeer getuigen: Noteer namen en telefoonnummers van mensen die het ongeval zagen gebeuren. Verklaringen van onafhankelijke derden wegen zwaar in de rechtbank.
• Doe aangifte bij de politie: Bij discussie over de feiten of bij lichamelijk letsel is het noodzakelijk de politie te bellen voor het opstellen van een proces-verbaal (PV).
• Raadpleeg direct een arts: Ook bij lichte pijn is een medisch attest essentieel om het causaal verband tussen het ongeval en het letsel aan te tonen.
• Gebruik onze tools: Wilt u een eerste indicatie van uw mogelijke compensatie? Gebruik dan onze schadevergoeding-calculator om een inschatting te maken.

Wettelijk Kader

De aansprakelijkheid bij verkeersongevallen in België rust op twee belangrijke pijlers: de algemene foutaansprakelijkheid en de bescherming van zwakke weggebruikers.

Artikel 1382 en 1383 van het Burgerlijk Wetboek (BW): Dit is de basis van ons aansprakelijkheidsrecht. Wie door een fout schade berokkent aan een ander, is verplicht die schade te vergoeden. Om aansprakelijkheid te vestigen, moeten drie elementen bewezen worden: een fout (overtreding van de wegcode of de algemene zorgvuldigheidsnorm), schade (materieel of moreel) en een causaal verband tussen de fout en de schade.

De WAM-wet (Wet Aansprakelijkheidsverzekering Motorrijtuigen): Deze wet verplicht elke eigenaar van een motorvoertuig om een verzekering af te sluiten. Een cruciaal onderdeel hiervan is Artikel 29bis, ook wel de regeling voor 'zwakke weggebruikers' genoemd. Deze wet bepaalt dat voetgangers, fietsers en passagiers bij een ongeval met een motorvoertuig nagenoeg altijd hun lichamelijke schade vergoed krijgen door de verzekeraar van het voertuig, ongeacht wie de fout beging (tenzij er sprake is van opzet).

Procedure en Stappen

De weg naar een schadevergoeding volgt meestal een vast patroon. Het is raadzaam om in elke fase juridisch advies in te winnen.

1. De minnelijke fase: Uw verzekeraar en die van de tegenpartij proberen onderling uit te maken wie aansprakelijk is op basis van het aanrijdingsformulier. Als er een akkoord is, volgt de uitbetaling.
2. De expertise: Bij materiële schade komt een autodeskundige de schade ramen. Bij lichamelijk letsel wordt een medisch deskundige aangesteld om de graad van invaliditeit en de impact op uw leven vast te stellen.
3. Dagvaarding voor de Politierechtbank: Indien de partijen niet tot een vergelijk komen over de aansprakelijkheid of de hoogte van de schadevergoeding, moet de zaak voor de rechter komen. In België is de Politierechtbank bevoegd voor verkeersmisdrijven en burgerlijke geschillen na een ongeval.
4. Het vonnis: De rechter hakt de knoop door op basis van de bewijsstukken (PV, getuigenissen, deskundigenverslagen).

LawBase heeft kantoren verspreid over heel Vlaanderen om u bij te staan tijdens deze procedures. U vindt ons in Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Nieuwkerken-Waas (Waasland), Hasselt en Leuven. Een eerste videocall is volledig gratis, terwijl een fysieke consultatie van 30 minuten slechts €50 kost.

Kosten en Vergoedingen

Veel slachtoffers vrezen de kosten van een advocaat, maar vaak is deze vrees ongegrond. Dankzij de rechtsbijstandsverzekering (vaak gekoppeld aan uw autoverzekering of familiale verzekering) worden de erelonen van uw advocaat en de gerechtskosten meestal volledig gedekt. U heeft hierbij vrije keuze van advocaat.

De vergoedingen kunnen worden onderverdeeld in:

• Materiële schade: Herstelkosten van het voertuig, kledij, smartphone, etc.
• Lichamelijke schade: Medische kosten, inkomensverlies door werkonbekwaamheid en hulp van derden.
• Morele schade: Vergoeding voor pijn, lijden en de impact op de levenskwaliteit (pretium doloris).
• Esthetische schade: Vergoeding voor blijvende littekens of verminkingen.

Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u antwoorden op de meest prangende vragen over aansprakelijkheid in het verkeer.