Positieve speekseltest: wat zijn de gevolgen?
Wat zijn de gevolgen van een positieve speekseltest? Leer alles over de procedure, boetes tot €16.000, rijverboden en hoe u zich juridisch kunt verdedigen in België.

Mr. Chanel Ribas Colomar
Advocaat • Orde van Vlaamse Balies • Universiteit Gent
Wettelijk Kader
Dit artikel is gebaseerd op de volgende Belgische wetgeving:
- •
Een positieve speekseltest tijdens een verkeerscontrole heeft ingrijpende gevolgen voor uw rijbewijs, uw professionele leven en uw portemonnee. In België hanteert de wetgever een nultolerantiebeleid voor rijden onder invloed van verdovende middelen. Waar vroeger een omslachtige procedure met een urinetest en een medische check-up vereist was, volstaat vandaag een snelle speekseltest om drugsgebruik in het verkeer vast te stellen. LawBase, met kantoren in Brugge, Antwerpen, Gent, Waasland, Hasselt en Leuven, begeleidt dagelijks bestuurders die geconfronteerd worden met de juridische nasleep van een positieve test.
Wettelijk Kader
De basis van de Belgische drugswetgeving in het verkeer ligt vervat in de Wegverkeerswet. In tegenstelling tot alcohol, waarbij er gewerkt wordt met specifieke promillagegrenzen, kent de wet bij drugs een strikt verbod op basis van detecteerbare limieten. Artikel 61bis van de Wegverkeerswet regelt de procedure voor de speekseltest en de speekselanalyse.
De wet identificeert vier hoofdcategorieën van verboden middelen: cannabis (THC), amfetamines, MDMA (extasy) en opiaten (zoals heroïne of morfine). Voor elk van deze stoffen is een wettelijke grenswaarde vastgelegd. Zodra de speekseltest aangeeft dat u boven deze grens zit, bent u strafbaar. Belangrijk om te weten is dat de politie geen bewijs van 'uiterlijke tekenen van dronkenschap' of 'verminderde rijvaardigheid' meer nodig heeft; de loutere aanwezigheid van de stof boven de grenswaarde is voldoende voor een veroordeling.
Procedure en Stappen
Wanneer u door de politie aan de kant wordt gezet voor een drugscontrole, volgt de procedure een vastgelegd stramien dat nauwgezet moet worden gevolgd om de geldigheid van de vaststellingen te garanderen:
- De Speekselcheck: Dit is de eerste indicatieve test. Er wordt een gestandaardiseerde checklist afgelopen (bijvoorbeeld: verwijde pupillen, trillende handen).
- De Speekseltest: Indien de check positief is, volgt de eigenlijke speekseltest met een tester. U moet hiervoor voldoende speeksel afstaan.
- Het Onmiddellijk Rijverbod: Bij een positief resultaat legt de politie u onmiddellijk een rijverbod op van 12 uur. Uw rijbewijs wordt fysiek ingehouden.
- De Speekselanalyse: Dit is de cruciale stap. Er wordt een staal van uw speeksel afgenomen dat naar een erkend laboratorium wordt gestuurd voor een contra-expertise. De resultaten van dit labo vormen het uiteindelijke bewijs voor de rechtbank.
- Inhouding van het rijbewijs: De procureur des Konings kan beslissen om uw rijbewijs onmiddellijk in te trekken voor een periode van 15 dagen (verlengbaar).
Het is essentieel om te weten dat u het recht heeft om een tweede analyse aan te vragen als u de resultaten betwist, maar dit moet onmiddellijk gebeuren tijdens de vaststellingen.
Praktische Tips
Indien u geconfronteerd wordt met een positieve speekseltest, raden de experts van LawBase u het volgende aan:
- Blijf kalm en werk mee: Weigering om mee te werken aan een speekseltest wordt gelijkgesteld met een positieve test en leidt tot zwaardere sancties.
- Vermeld medicatiegebruik: Bepaalde legale medicijnen kunnen een 'vals positief' resultaat geven. Meld dit onmiddellijk aan de politie en laat dit noteren in het proces-verbaal.
- Controleer de wachttijd: De politie moet een wachttijd van 15 minuten respecteren voordat ze de test afnemen als u aangeeft net gerookt of gegeten te hebben.
- Raadpleeg direct een advocaat: De procedurele fouten die de politie soms maakt, kunnen leiden tot de nietigheid van het dossier. Onze kantoren in Brugge, Antwerpen, Gent, Waasland, Hasselt en Leuven staan klaar om uw dossier te screenen.
Maak gebruik van onze verkeersboete-calculator om een eerste inschatting te krijgen van de mogelijke boete.
Kosten en Vergoedingen
De financiële impact van een positieve speekseltest is aanzienlijk en bestaat uit verschillende posten:
- De Geldboete: De wettelijke boetes variëren van €1.600 tot €16.000 (rekening houdend met de opcentiemen).
- Gerechtskosten: U betaalt de kosten voor de dagvaarding en de bijdrage aan het Slachtofferfonds (momenteel €200).
- Labokosten: De kosten voor de analyse van het speekselstaal (gemiddeld tussen de €200 en €400) worden op u verhaald bij een veroordeling.
- Herstelonderzoeken: De rechter zal bijna altijd medische en psychologische proeven opleggen voordat u uw rijbewijs terugkrijgt. De kosten hiervoor (ca. €400-€500) zijn voor eigen rekening.
Wist u dat veel bestuurders beschikken over een rechtsbijstandsverzekering via hun autoverzekering? In dat geval worden de kosten van uw advocaat volledig vergoed door de verzekeraar. LawBase kan dit voor u nakijken tijdens een gratis videocall of een fysieke consultatie van €50 (30 min) in één van onze vestigingen.
Veelgestelde Vragen
Hieronder vindt u de meest prangende vragen die cliënten ons stellen na een positieve controle.
Dichtstbijzijnde kantoor: LawBase Brugge(West-Vlaanderen)
Oosterlingenplein 4A, 8000 Brugge
Veelgestelde vragen
Gerelateerde Artikelen
Alle expertiseHerstelexamens rijbewijs
Alles wat u moet weten over herstelexamens na een rijverbod: procedure, kosten, wettelijk kader volgens Art. 38 Wegverkeerswet en praktische tips om uw rijbewijs terug te krijgen.
Strafblad verkeersovertreding
Komt een verkeersovertreding op uw strafblad? Leer alles over het Centraal Strafregister, het uittreksel voor werkgevers en hoe u een vermelding kunt vermijden.
GSM achter stuur
Alles over gsm-boetes in België (2024): kosten van €174 tot €4.000, rijverbod en de strikte regels van Wegcode Art. 8.4. Lees hoe u een boete vermijdt.