Je rechten bij een alcoholcontrole

Een alcoholcontrole is voor veel bestuurders een stressvol moment, zelfs als u niets gedronken heeft. In België zijn de regels rond alcohol in het verkeer strikt en de controles frequent. Als ervaren advocaten bij LawBase merken we vaak dat cliënten hun rechten en plichten niet precies kennen wanneer ze aan de kant worden gezet. Een correcte houding en kennis van de procedure kunnen echter een groot verschil maken in de verdere afwikkeling van uw dossier. In dit artikel gidsen we u door het volledige proces, van het eerste stopteken tot de eventuele sancties voor de politierechtbank.

Praktische Tips

Wanneer u wordt tegengehouden voor een controle, is het essentieel om kalm en hoffelijk te blijven. Hier zijn enkele concrete stappen die u kunt ondernemen om uw positie te beschermen:

• Vraag om de wettelijke wachttijd: U heeft recht op 15 minuten wachttijd voordat u de eerste ademtest aflegt. Gebruik deze tijd effectief. Als u net een glas hebt gedronken of mondwater hebt gebruikt, kan dit de resultaten beïnvloeden (het zogenaamde 'mondealcohol').
• Controleer het toestel: De politie moet gebruikmaken van goedgekeurde apparatuur. Hoewel dit zelden een probleem is, kunt u beleefd vragen of het toestel geijkt is.
• Blijf discreet: U bent verplicht mee te werken aan de test zelf, maar u bent niet verplicht om belastende verklaringen af te leggen. Antwoord kort en zakelijk op vragen zoals "Heeft u gedronken?".
• Vraag een tweede test bij twijfel: Indien de ademanalyse een positief resultaat geeft, kunt u onmiddellijk om een tweede analyse vragen. Als de resultaten aanzienlijk verschillen, kan dit in uw voordeel werken.
• Contacteer LawBase onmiddellijk: Bij een onmiddellijke intrekking van het rijbewijs is het cruciaal om snel te schakelen. LawBase heeft 6 kantoren verspreid over Vlaanderen (Brugge, Antwerpen, Gent, Waasland, Hasselt en Leuven) om u bij te staan.

Maak gebruik van onze verkeersboete-calculator om een eerste inschatting te krijgen van de mogelijke geldboete.

Wettelijk Kader

De Belgische wetgeving is zeer specifiek over alcoholgebruik achter het stuur. De basis wordt gevormd door de Wegverkeerswet, in het bijzonder Artikelen 34 en 35.

Artikel 34 handelt over de objectieve vaststelling van alcoholconcentratie. Het maakt een onderscheid tussen:

• Alarm (A): Een concentratie tussen 0,22 mg/l en 0,35 mg/l uitgeademde alveolaire lucht (overeenkomend met 0,5 g/l en 0,8 g/l bloedanalayse).
• Positief (P): Een concentratie van ten minste 0,35 mg/l (overeenkomend met 0,8 g/l bloedanalyse).

Artikel 35 betreft de staat van dronkenschap. Dit is een subjectieve vaststelling waarbij de politie oordeelt dat de bestuurder de controle over zijn daden heeft verloren door alcoholgebruik, ongeacht het exacte promille. Tekenen zoals een onvaste gang, lallende spraak of agressief gedrag spelen hierbij een rol.

Voor professionele bestuurders (bus, vrachtwagen, taxi) gelden strengere normen: zij riskeren al een boete vanaf 0,2 promille (0,09 mg/l).

Procedure en Stappen

De alcoholcontrole verloopt in de regel volgens een vast stramien. Het is belangrijk dat elke stap correct wordt uitgevoerd door de verbaliserende agenten.

1. De Ademtest (Pre-test): Dit is een indicatieve test. Het resultaat is 'S' (Safe), 'A' (Alarm) of 'P' (Positief). Bij 'S' mag u direct beschikken.
2. De Ademanalyse: Bij een 'A' of 'P' volgt een ademanalyse met een nauwkeuriger toestel dat de exacte mg/l meet. Hier heeft u recht op de 15 minuten rusttijd.
3. De Bloedproef: Een bloedname is enkel verplicht in specifieke gevallen, zoals wanneer een ademanalyse technisch onmogelijk is (bijvoorbeeld door medische redenen) of bij een zwaar ongeval met gewonden. U kunt ook zelf een bloedproef aanvragen als tegenexpertise, maar de kosten hiervan zijn voor uw rekening als de test positief blijft.
4. Het Proces-verbaal: De politie stelt een PV op. U krijgt de kans om uw opmerkingen te laten noteren. Teken niet blindelings als u het niet eens bent met de weergave van de feiten.
5. Rijverbod en Inbeslagname: Bij een positieve test volgt een onmiddellijk rijverbod van 3 of 6 uur. In ernstige gevallen kan de Procureur des Konings beslissen tot een onmiddellijke intrekking van het rijbewijs voor 15 dagen.

Kosten en Vergoedingen

De financiële gevolgen van een positieve alcoholcontrole zijn niet min en bestaan uit verschillende componenten:

• Onmiddellijke inning: Voor lagere waarden (0,5‰ - 0,8‰) kan de politie een onmiddellijke inning voorstellen van ongeveer €179.
• Geldboetes via de rechtbank: Bij hogere waarden of recidive start de boete vaak bij €1.600 en kan deze oplopen tot €16.000.
• Gerechtskosten: Indien de zaak voorkomt, betaalt u de bijdrage aan het Slachtofferfonds (€200) en de dossierkosten.
• Advocaatkosten: Bij LawBase bieden wij transparantie. Een videocall voor een eerste advies is gratis. Voor een fysieke consultatie van 30 minuten in een van onze kantoren (Brugge, Antwerpen, Gent, Waasland, Hasselt, Leuven) betaalt u slechts €50.

Vergeet niet uw rechtsbijstandsverzekering te controleren. In veel gevallen dekt deze verzekering de kosten van uw advocaat volledig, waardoor u gratis juridische bijstand geniet voor de politierechtbank.

Veelgestelde Vragen

Hieronder beantwoorden we de meest voorkomende vragen over alcoholcontroles en uw rechten.