Eerherstel: je strafblad wissen

Dit artikel is gebaseerd op de volgende Belgische wetgeving:

• •
  Wetboek van Strafvordering

Een veroordeling door een strafrechter heeft verstrekkende gevolgen die verder reiken dan de loutere uitvoering van de opgelegde straf. Naast de onmiddellijke sanctie, zoals een geldboete of een gevangenisstraf, blijft een veroordeling gedurende aanzienlijke tijd vermeld op het strafblad (het uittreksel uit het strafregister). Dit kan een ernstige hindernis vormen bij het solliciteren naar bepaalde functies, het verkrijgen van vergunningen of zelfs bij internationale reizen. Het Belgische recht voorziet echter in een specifieke procedure om deze negatieve gevolgen te neutraliseren: het herstel in eer en rechten, in de volksmond vaak 'eerherstel' genoemd. In dit artikel bespreken wij de strikte juridische voorwaarden en de procedurele stappen die noodzakelijk zijn om uw strafblad te zuiveren.

Procedure en Stappen

De procedure voor het verkrijgen van eerherstel is een formele aangelegenheid waarbij de Procureur des Konings en de Kamer van Inbeschuldigingstelling een centrale rol spelen. Het is geen automatische rechtzetting, maar een rechterlijke gunst die moet worden afgedwongen via een specifiek verzoekschrift.

De eerste stap in de procedure is het indienen van een gemotiveerd verzoekschrift bij de Procureur des Konings van het arrondissement waar de verzoeker verblijft. In dit verzoekschrift moeten alle veroordelingen worden vermeld waarvoor het eerherstel wordt gevraagd. Het is van cruciaal belang dat de verzoeker aantoont dat hij gedurende een bepaalde proeftijd 'van goed zedelijk gedrag' is geweest en dat hij de opgelegde straffen heeft ondergaan of dat deze zijn verjaard.

Na de indiening voert de politie, in opdracht van het parket, een moraliteitsonderzoek uit. Hierbij wordt nagegaan of de verzoeker effectief een onbesproken levenswandel heeft geleid sinds de feiten. Vervolgens stelt de Procureur des Konings een dossier samen en legt dit voor aan de Kamer van Inbeschuldigingstelling (KI) bij het Hof van Beroep. De verzoeker kan, bijgestaan door een advocaat van LawBase, zijn argumenten mondeling toelichten voor de KI. Indien de KI het eerherstel toekent, wordt dit vermeld op het strafregister en verdwijnen de veroordelingen uit het uittreksel voor derden (het zogenaamde 'Model 1' of 'Model 2').

Wettelijk Kader

Het wettelijk kader voor het herstel in eer en rechten wordt hoofdzakelijk beheerst door het Wetboek van Strafvordering (Sv.), meer specifiek de Artikelen 621 tot en met 634 Sv. Deze artikelen bepalen de strikte voorwaarden waaraan een verzoeker moet voldoen alvorens een aanvraag ontvankelijk kan worden verklaard.

• De Proeftijd (art. 624 Sv.): Artikel 624 Sv. maakt het herstel in eer en rechten afhankelijk van een proeftijd waarin de verzoeker een vaste verblijfplaats moet hebben gehad en blijk moet hebben gegeven van verbetering en van goed gedrag. Afhankelijk van de aard van de straf geldt een proeftijd van drie tot tien jaar. Deze termijn vangt aan op de dag dat de straf is uitgevoerd of verjaard. Bij een eerste veroordeling tot een correctionele straf bedraagt de proeftijd doorgaans drie jaar.
• Betaling van schadevergoeding (art. 623 Sv.): Artikel 623 Sv. — en niet artikel 624 Sv., dat over de proeftijd gaat — stelt uitdrukkelijk dat de veroordeelde moet hebben voldaan aan de in het vonnis bepaalde verplichting tot teruggave, schadevergoeding en betaling van de kosten. Indien het slachtoffer onvindbaar is of de schadevergoeding onredelijk hoog is in verhouding tot het inkomen, kan onder bepaalde voorwaarden een vrijstelling of vermindering worden gevraagd, maar dit vereist een grondige juridische motivering.
• Betaling van gerechtskosten en boetes: Alle verschuldigde bedragen aan de Belgische Staat (geldboetes, gerechtskosten en de bijdrage aan het Slachtofferfonds) moeten integraal voldaan zijn.

Let op de juiste grondslag van de tienjarentermijn. Die staat in artikel 621 Sv. en betekent iets anders dan vaak wordt gedacht: eerherstel kan enkel worden verleend aan wie sedert ten minste tien jaar geen zodanig herstel heeft genoten. De termijn slaat dus op een eerder toegekend eerherstel, niet op een eerdere weigering. Betrof het vroegere eerherstel enkel veroordelingen als bedoeld in artikel 627 Sv., dan kan het hof beslissen dat dit geen beletsel vormt voor een nieuw herstel vóór het verstrijken van die termijn. Artikel 634 Sv. regelt iets anders, namelijk de gevolgen van het eerherstel: het doet voor de toekomst alle gevolgen van de veroordeling ophouden, heft de onbekwaamheden op, verhindert dat de beslissing als grondslag voor herhaling dient en dat zij nog op het uittreksel uit het strafregister wordt vermeld. Precisie in de aanvraag is hoe dan ook essentieel.

Praktische Tips

Om de kans op een gunstige beslissing te maximaliseren, adviseren de advocaten van LawBase de volgende praktische stappen:

• Verzamel bewijzen van betaling: Bewaar alle kwijtschriften van de Federale Overheidsdienst Financiën en bewijzen van overschrijving aan burgerlijke partijen. Het ontbreken van deze bewijzen is de meest voorkomende reden voor vertraging in de procedure.
• Stel een sociaal dossier samen: Toon aan dat u gereïntegreerd bent in de samenleving. Denk aan een stabiele arbeidsovereenkomst, vrijwilligerswerk, of het succesvol afronden van opleidingen.
• Wees transparant: Verzwijg geen veroordelingen in uw verzoekschrift. De Procureur heeft toegang tot uw volledig strafregister; elke poging tot verhulling zal leiden tot een negatief advies.
• Tijdstip van aanvraag: Dien uw verzoek pas in nadat de wettelijke proeftijd volledig is verstreken. Een aanvraag die één dag te vroeg wordt ingediend, zal onherroepelijk onontvankelijk worden verklaard.

LawBase beschikt over uitgebreide expertise in deze materie en kan u bijstaan vanuit onze 6 kantoren in Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Leuven, Sint-Niklaas en Tongeren. Wij zorgen voor de correcte redactie van het verzoekschrift en de opvolging bij het parket.

Kosten en Vergoedingen

De kosten voor een procedure eerherstel vallen uiteen in drie categorieën:

1. Gerechtskosten: In tegenstelling tot veel andere procedures zijn er geen directe rolrechten verschuldigd aan de rechtbank voor de aanvraag zelf. Echter, u moet wel alle openstaande kosten van de oorspronkelijke veroordelingen hebben betaald.

2. Honoraria van de advocaat: Gezien de complexiteit en de lange duurtijd van de procedure (vaak 6 tot 12 maanden) werken wij bij LawBase met transparante tarieven. Een goede voorbereiding voorkomt dat u jaren moet wachten op een nieuwe kans.

3. Consultaties: Bij LawBase bieden wij flexibele instapmogelijkheden. Een videocall van 30 minuten kost €60,50 incl. btw; een consultatie op kantoor van 60 minuten kost €90,75 incl. btw. Een videocall van 30 minuten met een advocaat kost € 60,50 incl. btw; een consultatie op kantoor van 60 minuten kost € 90,75 incl. btw.

Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u antwoorden op de meest gestelde vragen over het wissen van het strafblad via eerherstel.