Solden: regels en valkuilen

De soldenperiode is voor zowel handelaars als consumenten een cruciaal moment in het jaar. Terwijl consumenten op zoek gaan naar de beste koopjes, moeten winkeliers navigeren door een strikt wettelijk kader. In België is de wetgeving rond de solden (of de koopjes) zeer specifiek geregeld in het Wetboek van Economisch Recht (WER). Een foutieve prijsaanduiding of een inbreuk op de sperperiode kan leiden tot aanzienlijke boetes van de Economische Inspectie. In dit artikel gidsen de experts van LawBase u door de complexe regelgeving, zodat u als ondernemer of consument precies weet waar u aan toe bent.

Praktische Tips

Om problemen tijdens de solden te vermijden, hebben onze advocaten een lijst met praktische tips samengesteld voor zowel de verkoper als de koper:

• Voor de handelaar: Documenteer uw referentieprijs. Zorg dat u kunt bewijzen dat de 'van'-prijs de laagste prijs was die u in de afgelopen 30 dagen voor dat product heeft gehanteerd. Houd kastickets of prijslijsten bij als bewijsmateriaal bij controle.
• Controleer de etikettering. De korting moet duidelijk zichtbaar zijn. Dit kan door de nieuwe prijs te vermelden naast de oude (doorstreepte) prijs, of door een percentage te afficheren op voorwaarde dat de referentieprijs nog zichtbaar is.
• Beheer uw voorraad. U mag enkel artikelen verkopen die u reeds in uw bezit had vóór de start van de solden. Het is verboden om specifiek voor de solden nieuwe collecties aan te kopen om deze direct met korting aan te bieden.
• Voor de consument: Ken uw rechten bij gebreken. Een product dat in de solden is gekocht, geniet van exact dezelfde wettelijke garantie van twee jaar als een product tegen de normale prijs. De vermelding "solden worden niet teruggenomen" doet geen afbreuk aan uw recht op garantie bij een defect.
• Let op de sperperiode. In de maand voorafgaand aan de solden (juni en december) mogen handelaars in de sectoren kleding, lederwaren en schoenen geen prijsverminderingen aankondigen die pas tijdens de solden ingaan.

Wettelijk Kader

De juridische basis voor de soldenverkoop is terug te vinden in het Wetboek van Economisch Recht (WER), specifiek de artikelen VI.25 tot en met VI.30. Deze artikelen definiëren wat onder 'solden' wordt verstaan en aan welke voorwaarden een handelaar moet voldoen om deze term te mogen gebruiken.

Volgens Art. VI.25 WER zijn solden verkopen die gericht zijn op de seizoensgebonden vernieuwing van het assortiment van een onderneming door de versnelde verkoop van voorraden. Belangrijk hierbij is dat de verkoop geschiedt tegen verlaagde prijzen en onder de benaming 'solden', 'opruiming', 'koopjes' of een gelijkaardige term.

Art. VI.27 WER legt de periodes vast: de zomersolden duren van 1 juli tot en met 31 juli, en de wintersolden van 3 januari tot en met 31 januari (tenzij 3 januari op een zondag valt, dan verschuift de start naar 2 januari). Tijdens deze periodes is de handelaar vrij om de hoogte van de korting te bepalen, zelfs als dit gepaard gaat met verkoop met verlies, wat buiten de soldenperiode in principe verboden is (Art. VI.116 WER).

De zogenaamde sperperiode (Art. VI.29 WER) beschermt de exclusiviteit van de solden. Gedurende de maand die voorafgaat aan de start van de solden, is het in de sectoren kleding, lederwaren en schoenen verboden om prijsverminderingen aan te kondigen die effect sorteren tijdens de soldenperiode zelf. Dit voorkomt dat de markt voortijdig wordt 'leeggezogen' door constante kortingen.

Procedure en Stappen

Indien u als ondernemer solden wilt organiseren, of als consument geconfronteerd wordt met onregelmatigheden, zijn dit de te volgen stappen:

Stap 1: Inventarisatie van de voorraad. Alleen goederen die de ondernemer al minstens 30 dagen te koop aanbiedt en die deel uitmaken van de voorraad, mogen als solden worden verkocht. Het bijbestellen van goederen specifiek voor de solden is een inbreuk op de eerlijke marktpraktijken.

Stap 2: Bepaling van de referentieprijs. Sinds de omzetting van de Europese Omnibus-richtlijn moet de referentieprijs (de doorstreepte prijs) de laagste prijs zijn die de ondernemer heeft toegepast gedurende een periode van 30 dagen voorafgaand aan de prijsvermindering.

Stap 3: Publiciteit en affichering. Tijdens de solden mag u de term 'solden' gebruiken in uw etalage en communicatie. Zorg dat de kortingen per artikel of per groep artikelen (bv. "-30% op alle rode labels") ondubbelzinnig duidelijk zijn voor de consument.

Stap 4: Klachtenprocedure. Merkt u als consument dat een handelaar de prijzen vlak voor de solden kunstmatig heeft verhoogd om de korting groter te laten lijken? Dan kunt u een melding maken bij de Meldpunt van de FOD Economie. Bij grotere geschillen over garantie of misleidende praktijken is juridische bijstand essentieel. LawBase heeft 6 kantoren in Vlaanderen: Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Waasland (Nieuwkerken-Waas), Hasselt en Leuven. Wij kunnen u bijstaan in het verdedigen van uw rechten.

Kosten en Vergoedingen

Het niet naleven van de soldenwetgeving kan leiden tot zware financiële sancties. De Economische Inspectie voert tijdens de maanden januari en juli intensieve controles uit.

• Administratieve boetes: Inbreuken op de regels rond prijsaanduiding en de sperperiode kunnen resulteren in boetes die variëren van enkele honderden tot tienduizenden euro's, afhankelijk van de ernst en de herhaling van de inbreuk.
• Stakingsvordering: Concurrenten of consumentenorganisaties kunnen een vordering tot staking instellen bij de ondernemingsrechtbank. De kosten van een dergelijke procedure (inclusief rechtsplegingsvergoeding) vallen ten laste van de verliezende partij.
• Schadevergoeding: Indien een consument kan aantonen dat hij schade heeft geleden door misleidende praktijken (bijvoorbeeld door een valse korting), kan hij in theorie een schadevergoeding eisen, hoewel dit in de praktijk vaak via de weg van de minnelijke schikking of consumentenombudsdienst verloopt.

Wilt u uw juridische positie laten nakijken? Een videocall met een expert van LawBase is gratis, een fysieke consultatie van 30 minuten kost €50.

Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u de meest gestelde vragen over de Belgische soldenwetgeving.