Black Friday: je consumentenrechten

Black Friday is voor veel consumenten het moment bij uitstek om grote aankopen te doen tegen aanzienlijke kortingen. Hoewel de prijzen dalen, blijven uw wettelijke rechten als consument echter onverkort van kracht. Of u nu een nieuwe televisie koopt in een fysieke winkel in Antwerpen of online een smartphone bestelt bij een webshop in Leuven, de Belgische en Europese wetgeving biedt u een stevig beschermingskader. In dit artikel overlopen we uw belangrijkste rechten tijdens deze koopjesperiode, zodat u niet voor onaangename verrassingen komt te staan.

Wettelijk Kader

In België wordt de bescherming van de consument hoofdzakelijk geregeld door het Wetboek van Economisch Recht (WER). Dit wetboek bundelt diverse regels met betrekking tot marktpraktijken, consumentenbescherming en handelstransacties. Tijdens Black Friday zijn met name Boek VI ('Marktpraktijken en consumentenbescherming') en Boek XII ('Recht van de elektronische economie') van cruciaal belang.

Een essentieel aspect van het wettelijk kader is de Wet op de Consumentenkoop. Deze wet bepaalt dat elke consument recht heeft op een wettelijke garantie van twee jaar op consumptiegoederen. Belangrijk om te weten is dat een handelaar deze periode niet mag inkorten, zelfs niet tijdens actieperiodes zoals Black Friday. De prijsvermindering heeft geen invloed op de kwaliteit die u van een product mag verwachten.

Daarnaast zijn er strikte regels over prijsaanduidingen. Sinds mei 2022 moet een handelaar die een prijsvermindering aankondigt, de 'referentieprijs' vermelden. Dit is de laagste prijs die de handelaar heeft toegepast gedurende een periode van ten minste 30 dagen voorafgaand aan de toepassing van de prijsvermindering. Dit voorkomt dat winkeliers de prijzen vlak voor Black Friday kunstmatig verhogen om vervolgens met 'spectaculaire' kortingen te zwaaien.

Procedure en Stappen

Wanneer u een aankoop doet tijdens Black Friday en er treden problemen op, is het belangrijk om de juiste procedure te volgen om uw rechten te vrijwaren.

• Stap 1: Controleer de levering. Bij online aankopen begint uw herroepingsrecht pas te lopen vanaf de dag na de fysieke bezorging. Controleer het pakket onmiddellijk op zichtbare schade.
• Stap 2: Gebruik van het herroepingsrecht. Bij een online aankoop heeft u 14 kalenderdagen de tijd om te beslissen dat u de aankoop toch niet wilt. U hoeft hiervoor geen reden op te geven. U moet de verkoper hiervan formeel op de hoogte stellen (bijvoorbeeld via een modelformulier of e-mail).
• Stap 3: Gebreken melden. Vertoont het product een defect binnen de garantieperiode? Neem dan zo snel mogelijk contact op met de verkoper. Tijdens de eerste twee jaar (voor nieuwe goederen) wordt het gebrek vermoed te hebben bestaan op het moment van levering, tenzij de verkoper het tegendeel bewijst.
• Stap 4: Klachtenprocedure. Indien de verkoper uw rechten weigert te respecteren, kunt u een formele ingebrekestelling sturen. LawBase kan u ondersteunen bij het opstellen van dergelijke juridische documenten vanuit onze kantoren in Brugge, Gent of Hasselt.

Praktische Tips

Om uw rechten optimaal te benutten, raden onze experts van LawBase u de volgende praktische voorzorgsmaatregelen aan:

• Screenshots maken: Maak tijdens het bestelproces screenshots van de productpagina, de geadverteerde korting en de algemene voorwaarden. Webpagina's kunnen na Black Friday snel veranderen.
• Check de herkomst: Controleer of de webshop gevestigd is binnen de Europese Unie. Als u koopt bij een verkoper buiten de EU (bijvoorbeeld in China of de VS), zijn de Europese consumentenrechten vaak niet afdwingbaar en kunt u geconfronteerd worden met extra douanekosten.
• Betaal veilig: Gebruik bij voorkeur een creditcard of een betaalmethode met kopersbescherming (zoals PayPal). Dit biedt een extra laag veiligheid als het product niet geleverd wordt.
• Fysieke winkel vs. Online: Wees u ervan bewust dat het herroepingsrecht (de 'bedenktijd') enkel geldt voor online aankopen (koop op afstand). Bij een aankoop in een fysieke winkel in bijvoorbeeld het Waasland of Leuven, is de koop definitief, tenzij de winkelier vrijwillig een omruilbeleid hanteert.

Heeft u twijfels over een specifieke transactie? LawBase heeft 6 kantoren verspreid over Vlaanderen: Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Waasland (Nieuwkerken-Waas), Hasselt en Leuven. Een videocall is gratis voor een eerste oriëntatie, terwijl een fysieke consultatie van 30 minuten slechts €50 kost.

Kosten en Vergoedingen

Bij het uitoefenen van uw rechten kunnen er kosten verbonden zijn aan de afhandeling:

• Retourkosten: Bij het gebruik van het herroepingsrecht (online aankopen) mag de verkoper de kosten voor het terugsturen van de goederen aan de consument doorrekenen, mits dit vooraf duidelijk is gecommuniceerd in de algemene voorwaarden.
• Terugbetaling: De verkoper moet alle ontvangen betalingen, inclusief de standaard leveringskosten, terugbetalen binnen 14 dagen nadat hij op de hoogte is gesteld van uw beslissing om de overeenkomst te herroepen.
• Garantieherstel: Onder de wettelijke garantie moeten herstellingen of vervangingen volledig kosteloos gebeuren voor de consument. Dit omvat ook verzendkosten, werkuren en materiaal. U mag niet gevraagd worden om een 'administratieve bijdrage' te betalen voor een garantiegeval.

Veelgestelde Vragen