Herstel in de vorige staat: schadevergoeding

Wanneer u schade lijdt door de fout van een derde, is het basisprincipe van het Belgisch verbintenissenrecht duidelijk: u heeft recht op een integraal herstel. Dit concept, juridisch bekend als 'herstel in integrum', streeft ernaar het slachtoffer terug te brengen in de toestand waarin hij of zij zich zou hebben bevonden indien de foutieve handeling nooit had plaatsgevonden. Het is de hoeksteen van onze burgerlijke aansprakelijkheid en vormt dagelijks de kern van de dossiers die wij bij LawBase behandelen.

Of het nu gaat om materiële schade aan uw voertuig, een gebrekkige uitvoering van bouwwerken of lichamelijke schade na een ongeval, het doel blijft hetzelfde: de klok terugdraaien. In dit artikel gidsen wij u door de praktische en juridische aspecten van het bekomen van een volledig herstel in de vorige staat.

Praktische Tips

Om een succesvolle claim voor herstel in de vorige staat in te dienen, is een proactieve houding essentieel. Hieronder volgen praktische stappen die u onmiddellijk kunt ondernemen:

• Documenteer de nulmeting: Zorg dat u bewijzen heeft van de staat van uw goederen vóór de schade. Denk aan facturen, foto's of een plaatsbeschrijving.
• Fixeer de schade onmiddellijk: Neem gedetailleerde foto's en video's van de schade direct na het incident. Wacht niet tot de opruimwerkzaamheden zijn begonnen.
• Bewaar bewijsstukken van kosten: Houd elke factuur, offerte en betalingsbewijs bij die gerelateerd is aan het voorlopig of definitief herstel.
• Schakel tijdig een expert in: Bij complexe schade (zoals bouwgebreken) is een eenzijdig verslag van een deskundige een sterk drukkingsmiddel tijdens onderhandelingen.
• Vermijd 'verrijking': Houd er rekening mee dat herstel in de vorige staat niet betekent dat u recht heeft op een 'upgrade'. Als u een oude muur laat herschilderen, kan er een aftrek voor vetustiteit (sleet) worden toegepast.

Wettelijk Kader

Het fundament van het recht op schadevergoeding in België ligt verankerd in Artikel 1382 van het Burgerlijk Wetboek (en het nieuwe Artikel 6.7 in het geüpdatete verbintenissenrecht). Dit artikel stelt kortweg dat elke daad van de mens waardoor aan een ander schade wordt toegebracht, degene door wiens schuld de schade is ontstaan, verplicht deze te vergoeden.

Het principe van herstel in integrum houdt in dat de vergoeding de volledige schade moet dekken, maar ook niet meer dan dat. Het slachtoffer mag niet armer, maar ook niet rijker worden van de schadevergoeding. De Belgische rechtspraak geeft hierbij de voorkeur aan herstel in natura boven een vervangende schadevergoeding in geld, mits dit technisch mogelijk is en geen rechtsmisbruik uitmaakt.

Bij LawBase analyseren onze advocaten in kantoren zoals Antwerpen en Gent dagelijks hoe deze abstracte wetsartikelen vertaald moeten worden naar concrete cijfers. Het herstel moet namelijk alle directe en voorzienbare gevolgen van de fout omvatten, inclusief de gevolgschade (zoals gederfde winst of genotsderving).

Procedure en Stappen

Het bekomen van herstel in de vorige staat verloopt doorgaans volgens een vast stramien:

• Stap 1: De Ingebrekestelling: De eerste formele stap is het versturen van een aangetekende ingebrekestelling naar de aansprakelijke partij. Hierin eist u het herstel binnen een redelijke termijn.
• Stap 2: De Expertise: Vaak zal er een tegensprekelijke expertise plaatsvinden. Hierbij komen de experts van beide partijen (en eventueel de verzekeraars) samen om de omvang van de schade en de herstelmethode vast te stellen.
• Stap 3: Minnelijke schikking: Indien de aansprakelijkheid en de schade vaststaan, kan er een dading worden gesloten. LawBase adviseert u hierbij om te voorkomen dat u te snel akkoord gaat met een te laag bedrag.
• Stap 4: Gerechtelijke procedure: Indien de tegenpartij weigert te betalen of het herstel uit te voeren, starten wij een procedure voor de bevoegde rechtbank. De rechter kan dan de tegenpartij veroordelen tot herstel in natura of het betalen van een equivalente schadevergoeding.

Onze advocaten in Brugge, Leuven, Hasselt en het Waasland staan klaar om u in elke fase bij te staan. LawBase heeft 6 kantoren: Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Waasland (Nieuwkerken-Waas), Hasselt en Leuven. Een videocall is gratis, terwijl een fysieke consultatie van 30 minuten slechts €50 kost.

Kosten en Vergoedingen

Bij de berekening van de vergoeding voor herstel in de vorige staat wordt gekeken naar verschillende posten:

• Materiële schade: De werkelijke kosten voor herstel of de vervangwaarde van het goed.
• Genotsderving: De vergoeding voor de periode dat u het goed niet kon gebruiken (bijvoorbeeld een vervangwagen of huurvergoeding).
• Administratiekosten: Kosten voor telefoons, verplaatsingen en het samenstellen van het dossier.
• Interesten: U heeft recht op vergoedende interesten vanaf de datum van het schadegeval tot aan de volledige betaling.
• Rechtsplegingsvergoeding: Indien u een rechtszaak wint, moet de tegenpartij een forfaitaire tegemoetkoming betalen in uw advocatenkosten.

Let op: de rechter zal altijd toetsen of de gekozen herstelmethode de meest economische is. Als de herstelkost de waarde van het goed overstijgt (totaal verlies), zal de vergoeding beperkt worden tot de vervangwaarde.

Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u de meest voorkomende vragen over herstel in de vorige staat.