Welke hoeveelheid alcohol in het bloed is strafbaar?

27 september 2023

Rijden onder invloed van alcohol is een ernstig misdrijf in België. Als je betrapt wordt op rijden onder invloed, kan je te maken krijgen met zware straffen, zoals een boete, rijverbod of zelfs een gevangenisstraf. Het is daarom belangrijk om te weten wat de strafbare hoeveelheid alcohol in het bloed is en wat de verschillende gradaties en straffen zijn.

De Gevaren van Rijden onder Invloed

Rijden onder invloed van alcohol is niet alleen een juridisch vergrijp, maar ook een ernstige bedreiging voor de verkeersveiligheid. Alcohol beïnvloedt de rijvaardigheid op verschillende manieren. Het vertraagt de reactiesnelheid, vermindert het beoordelingsvermogen, tast het gezichtsvermogen aan (tunnelzicht) en zorgt voor een overschatting van de eigen capaciteiten. Zelfs een kleine hoeveelheid alcohol kan al leiden tot gevaarlijke situaties op de weg. Jaarlijks zijn er in België talloze ongevallen, vaak met fatale afloop, die direct gerelateerd zijn aan alcoholgebruik in het verkeer. De wetgever heeft daarom strenge regels en straffen ingesteld om dit gedrag te ontmoedigen en de veiligheid van alle weggebruikers te garanderen.

Praktisch voorbeeld

Stel, Jan heeft na het werk twee glazen bier gedronken en voelt zich nog prima om naar huis te rijden. Wat Jan niet weet, is dat zijn reactiesnelheid al significant is afgenomen. Bij een onverwachte manoeuvre van een andere weggebruiker kan hij hierdoor te laat reageren, met een aanrijding tot gevolg. Zelfs als hij de wettelijke limiet niet overschrijdt, kan de alcohol al invloed hebben op zijn rijgedrag en de veiligheid in gevaar brengen.

Relevante wetsartikelen

De algemene bepalingen betreffende rijden onder invloed van alcohol zijn voornamelijk terug te vinden in de Wegverkeerswet van 16 maart 1968, meer specifiek in artikel 34 en volgende. Deze artikelen vormen de basis voor de strafbaarstelling van alcoholintoxicatie en dronkenschap in het verkeer.

Meer details en uitleg

De effecten van alcohol op het menselijk lichaam en de rijvaardigheid zijn uitgebreid onderzocht. Al bij lage promillages, nog voor de wettelijke grens van 0,5 promille, beginnen de eerste tekenen van verminderde rijvaardigheid zich te manifesteren. Zo kan er al sprake zijn van een verminderd aanpassingsvermogen van de ogen aan veranderingen in licht, een verandering in de perceptie van snelheid en afstand, en een verminderd vermogen om meerdere taken tegelijk uit te voeren (wat cruciaal is bij autorijden). Hoe hoger het promillage, hoe sterker deze effecten worden en hoe groter het risico op ongevallen. De Belgische wetgever hanteert daarom een nultolerantiebeleid voor bepaalde groepen bestuurders, zoals beroepschauffeurs en beginnende bestuurders, waarvoor de limiet nog lager ligt (0,2 promille).

In België is de strafbare hoeveelheid alcohol in het bloed vastgesteld op 0,5 promille. Als je meer dan 0,5 promille alcohol in je bloed hebt tijdens het rijden, ben je strafbaar en kan je worden vervolgd. Als je tussen 0,5 en 0,8 promille alcohol in je bloed hebt, wordt dit beschouwd als een lichte overtreding en kan je een boete krijgen.

De Wettelijke Limiet: Alcoholpromillage

De grens van 0,5 promille (of 0,22 mg/liter uitgeademde lucht) is de absolute ondergrens voor strafbare alcoholintoxicatie. Dit betekent dat zelfs een kleine hoeveelheid alcohol al kan leiden tot juridische gevolgen. Het is belangrijk te begrijpen dat promillage niet alleen afhankelijk is van de hoeveelheid gedronken alcohol, maar ook van factoren zoals lichaamsgewicht, geslacht, metabolisme en de tijd die verstreken is sinds de laatste consumptie. Twee personen die dezelfde hoeveelheid alcohol drinken, kunnen een verschillend promillage bereiken.

Hoe wordt promillage gemeten?

Promillage wordt meestal gemeten via een ademanalyse (ademtest). Indien de ademtest positief is, volgt een ademanalyse op een speciaal toestel (ademanalysetoestel), dat het alcoholgehalte in de uitgeademde lucht meet. Dit resultaat wordt vervolgens omgerekend naar het alcoholgehalte in het bloed (promillage). In sommige gevallen, bijvoorbeeld bij weigering van de ademtest of twijfel over de betrouwbaarheid, kan een bloedproef worden afgenomen door een arts. De bloedproef geeft het meest nauwkeurige resultaat van het alcoholgehalte in het bloed.

Gevolgen van 0,5 tot 0,8 promille

Hoewel dit als een 'lichte overtreding' wordt beschouwd, zijn de gevolgen niet gering. Naast een geldboete kan dit ook leiden tot een onmiddellijke intrekking van het rijbewijs voor enkele uren (meestal 3 uur) en een vermelding op je strafblad. De boete kan variëren, afhankelijk van de exacte meting en eventuele eerdere overtredingen. Dit wordt vaak afgehandeld via een minnelijke schikking of een dagvaarding voor de politierechtbank.

Praktisch voorbeeld

Sarah drinkt twee glazen wijn bij het avondeten. Een uur later wordt ze staande gehouden voor een routinecontrole. De ademtest wijst uit dat ze 0,6 promille alcohol in haar bloed heeft. Hoewel ze zich fit voelt, overtreedt ze de wet. Haar rijbewijs wordt voor drie uur ingehouden en ze ontvangt een boete. Dit kan ook leiden tot een dagvaarding voor de politierechtbank, waar de rechter een geldboete en eventueel een rijverbod kan opleggen.

Relevante wetsartikelen

Artikel 34 van de Wegverkeerswet van 16 maart 1968 stelt duidelijk dat "Niemand een voertuig besturen op een openbare plaats of op een terrein dat toegankelijk is voor het publiek, indien de ademanalyse een alcoholconcentratie van ten minste 0,22 milligram per liter uitgeademde lucht aangeeft, of indien de bloedanalyse een alcoholconcentratie van ten minste 0,50 gram per liter bloed aangeeft."

Meer details en uitleg

De omzetting van milligram alcohol per liter uitgeademde lucht naar promille alcohol in het bloed gebeurt volgens een wettelijk vastgestelde factor. In België is dit 0,22 mg/liter uitgeademde lucht wat overeenkomt met 0,5 promille alcohol in het bloed. Deze omrekenfactor is cruciaal voor de juridische afhandeling. De wet maakt ook een onderscheid tussen de 'ademtest' (een indicatieve test aan de kant van de weg) en de 'ademanalysetoestel' (het precieze meettoestel op het politiebureau). Enkel de meting van het ademanalyseapparaat is rechtsgeldig voor de vaststelling van alcoholintoxicatie. Bij weigering van een van deze testen of wanneer de ademanalyse technisch onmogelijk is, kan de officier van gerechtelijke politie of procureur des Konings een bloedproef bevelen. Het bloed wordt dan afgenomen door een arts en geanalyseerd in een erkend laboratorium. De resultaten van de bloedproef zijn doorslaggevend in dergelijke gevallen. Het onmiddellijk intrekken van het rijbewijs voor 3 uur (een zogenaamde 'onmiddellijke inning') is een administratieve maatregel die door de politie zelf kan worden opgelegd bij overtredingen in deze categorie. Dit is een preventieve maatregel om de bestuurder tijdelijk van de weg te halen.

Als je meer dan 0,8 promille alcohol in je bloed hebt tijdens het rijden, wordt dit beschouwd als een zware overtreding en kan je te maken krijgen met zwaardere straffen. Bij een promillage tussen 0,8 en 1,2 kan je bijvoorbeeld een boete krijgen, een rijverbod van enkele weken tot maanden, en een verplichte cursus over alcohol en verkeer volgen en een alcoholslot.

Zware Overtredingen en Strafmaat

Wanneer het alcoholpromillage de grens van 0,8 promille overschrijdt, spreken we van een aanzienlijk zwaardere overtreding met navenante consequenties. De wetgever beschouwt dit als een ernstige inbreuk op de verkeersveiligheid, omdat de invloed van alcohol op de rijvaardigheid dan al significant is.

Promillage tussen 0,8 en 1,2 promille

In deze categorie worden de straffen al aanzienlijk strenger. Een geldboete is vrijwel altijd gegarandeerd en kan oplopen tot duizenden euro's. Daarnaast wordt een rijverbod opgelegd, dat kan variëren van enkele weken tot enkele maanden. Dit rijverbod kan zowel onvoorwaardelijk als voorwaardelijk zijn. Een onvoorwaardelijk rijverbod betekent dat je je rijbewijs daadwerkelijk moet inleveren voor de duur van de straf. Een voorwaardelijk rijverbod kan inhouden dat je je rijbewijs pas moet inleveren als je binnen een bepaalde proeftijd een nieuwe overtreding begaat.

Bovendien kan de rechter het volgen van een verplichte cursus over alcohol en verkeer opleggen. Deze cursussen zijn bedoeld om inzicht te geven in de gevaren van alcoholgebruik in het verkeer en het gedrag van de overtreder te beïnvloeden. Denk hierbij aan de "Herstelonderzoeken" die kunnen bestaan uit een medisch onderzoek, een psychologisch onderzoek of beide, afhankelijk van de ernst en de frequentie van de overtredingen. Het resultaat van deze onderzoeken kan bepalend zijn voor het terugkrijgen van het rijbewijs.

Een alcoholslot is een ander instrument dat door de rechtbank kan worden opgelegd. Dit is een apparaat dat in het voertuig wordt geïnstalleerd en voorkomt dat de motor start als de bestuurder alcohol in zijn adem heeft. Een alcoholslot wordt meestal voor een periode van 1 tot 3 jaar opgelegd en de kosten hiervan zijn voor rekening van de overtreder.

Praktisch voorbeeld

Tom heeft na een feestje iets te veel gedronken en besluit toch naar huis te rijden. Hij wordt gecontroleerd en blaast 1,0 promille. Tom wordt gedagvaard voor de politierechtbank. De rechter legt hem een geldboete van €1.200 op, een rijverbod van 2 maanden en de verplichting om een psychologisch onderzoek af te leggen voordat hij zijn rijbewijs terugkrijgt. Bovendien moet hij een alcoholslot laten installeren in zijn wagen voor een periode van één jaar.

Relevante wetsartikelen en rechtspraak

Artikel 35 van de Wegverkeerswet voorziet in de straffen voor alcoholintoxicatie boven 0,8 promille. De rechtspraak toont aan dat rechters steeds strenger optreden tegen rijden onder invloed, zeker bij herhaalde overtredingen. Een arrest van het Hof van Cassatie van 14 februari 2017 bevestigde bijvoorbeeld de mogelijkheid om een alcoholslot op te leggen, zelfs bij een eerste overtreding, indien de omstandigheden dit rechtvaardigen.

Meer details en uitleg

Bij een promillage tussen 0,8 en 1,2 promille wordt het rijbewijs onmiddellijk ingetrokken voor een periode van 15 dagen door de procureur des Konings. Dit is een bewarende maatregel die de openbare veiligheid dient. Na deze 15 dagen wordt het rijbewijs teruggegeven, maar de bestuurder zal zich wel moeten verantwoorden voor de politierechtbank. De boetes voor deze categorie variëren doorgaans van €400 tot €4.000, vermenigvuldigd met de opdeciemen (momenteel factor 8, dus van €3.200 tot €32.000, hoewel de rechter in de praktijk zelden de maximumboete oplegt). De duur van het rijverbod is minimaal 8 dagen en kan oplopen tot 5 jaar. De verplichte cursus over alcohol en verkeer, vaak aangeboden door erkende instellingen, is een educatieve maatregel die gericht is op gedragsverandering. Het alcoholslot is een preventieve maatregel die vaak wordt opgelegd bij herhaalde overtredingen of bij een promillage boven de 1,2 promille, maar kan dus ook al bij lagere promillages worden opgelegd door een rechter als hij dit passend acht voor de specifieke omstandigheden van de zaak. De kosten voor installatie, onderhoud en opvolging van een alcoholslot zijn aanzienlijk en volledig voor rekening van de overtreder, wat een extra financiële sanctie vormt.

Bij een promillage tussen 1,2 en 1,5 kan je te maken krijgen met een gevangenisstraf van enkele dagen tot enkele weken, naast een boete en een langere rijontzegging. Bij een promillage van meer dan 1,5 kan je zelfs een gevangenisstraf van enkele weken tot enkele maanden krijgen, samen met een hoge boete en een zeer langdurig rijverbod. Ook een alcoholslot op de wagen moet dan worden opgelegd door de rechtbank.

Extreem Hoog Promillage en Gevangenisstraffen

Hoe hoger het promillage, hoe zwaarder de straffen. De wetgever trekt hier een duidelijke lijn: bij een extreem hoog alcoholgehalte in het bloed is de veiligheid zo ernstig in het gedrang dat vrijheidsberoving gerechtvaardigd is.

Promillage tussen 1,2 en 1,5 promille

In deze categorie wordt de kans op een gevangenisstraf aanzienlijk. Hoewel het vaak om voorwaardelijke gevangenisstraffen gaat, kan de rechter ook onvoorwaardelijke gevangenisstraffen opleggen, afhankelijk van de omstandigheden (bijvoorbeeld of er sprake was van een ongeval, of er reeds eerdere veroordelingen waren). De geldboetes zijn substantieel en het rijverbod wordt verlengd, vaak tot meerdere maanden of zelfs een jaar. Ook hier is de verplichte cursus en het alcoholslot een reële mogelijkheid.

Promillage van meer dan 1,5 promille

Dit is de zwaarste categorie voor alcoholintoxicatie. Hier is een gevangenisstraf bijna een zekerheid, en deze kan zowel voorwaardelijk als onvoorwaardelijk zijn. De duur van de gevangenisstraf kan oplopen tot enkele maanden. De geldboetes zijn zeer hoog en kunnen in de duizenden euro's lopen. Het rijverbod is langdurig, vaak van één tot vijf jaar, en kan zelfs levenslang worden bij herhaalde zware overtredingen. Het alcoholslot is in deze gevallen vrijwel altijd een verplichte maatregel, naast de verplichting tot het afleggen van herstelonderzoeken (medisch en/of psychologisch). De kosten en het ongemak van het alcoholslot zijn aanzienlijk en dienen als een continue herinnering aan de overtreding.

Praktisch voorbeeld

Melissa drinkt een hele fles wijn en stapt vervolgens in haar auto. Ze wordt staande gehouden en haar bloedtest toont een promillage van 1,8. De politierechter veroordeelt haar tot twee maanden onvoorwaardelijke gevangenisstraf (die ze effectief moet uitzitten), een geldboete van €3.000, een rijverbod van drie jaar en de verplichting een alcoholslot te laten installeren voor diezelfde periode. Bovendien moet ze op eigen kosten een psychologisch onderzoek ondergaan om haar geschiktheid tot sturen te bewijzen na afloop van het rijverbod.

Relevante wetsartikelen

Artikel 36 van de Wegverkeerswet voorziet in de straffen voor dronkenschap of alcoholintoxicatie in de zwaarste categorieën. De straffen kunnen verder worden verzwaard door artikel 37 (herhaling van de overtreding) en artikel 38 (bijkomende straffen zoals het alcoholslot en herstelonderzoeken).

Meer details en uitleg

Bij een promillage van 1,2 promille of meer, wordt het rijbewijs door de procureur des Konings onmiddellijk ingetrokken voor een periode van 15 dagen. Dit kan echter verlengd worden door de rechter tijdens de zitting. De boetes voor deze zwaarste categorieën starten vanaf €1.600 en kunnen oplopen tot €16.000 (vermenigvuldigd met opdeciemen). De gevangenisstraffen variëren van 8 dagen tot 6 maanden. De rechter heeft hier een ruime beoordelingsvrijheid en zal rekening houden met de specifieke omstandigheden, zoals eerdere veroordelingen, de omstandigheden van de feiten (bijvoorbeeld een ongeval met gewonden of doden), en de persoonlijke situatie van de beklaagde. Bij herhaalde overtredingen binnen een bepaalde periode worden de straffen aanzienlijk verzwaard. Artikel 37 van de Wegverkeerswet bepaalt dat de minimumstraffen verdubbeld kunnen worden bij herhaling, en dat het rijverbod zelfs levenslang kan worden. Het alcoholslot is bij deze hoge promillages bijna altijd verplicht, soms zelfs voor een periode van 3 jaar of langer. De kosten voor het alcoholslot, de begeleiding en de herstelonderzoeken kunnen makkelijk oplopen tot enkele duizenden euro's, wat de totale financiële impact van zo'n veroordeling nog groter maakt.

Als je betrapt wordt op rijden onder invloed van drugs, zal je te maken krijgen met nog strengere straffen. Het is daarom belangrijk om je te houden aan de verkeersregels en niet onder invloed van alcohol of drugs achter het stuur te kruipen.

Rijden onder Invloed van Drugs

Naast alcohol is rijden onder invloed van drugs een groeiend probleem en wordt het door de wetgever minstens zo zwaar bestraft, zo niet zwaarder. De regelgeving rond drugs in het verkeer is complexer dan die rond alcohol, omdat er geen eenduidig 'promillage' is dat de mate van invloed aangeeft. De aanwezigheid van bepaalde drugs in het speeksel of bloed is al voldoende om strafbaar te zijn.

Wetgeving en Opsporing

De wetgeving betreffende drugs in het verkeer is vastgelegd in artikel 34bis van de Wegverkeerswet. Hierin staat dat het verboden is om een voertuig te besturen onder invloed van stoffen die de rijvaardigheid beïnvloeden, waaronder illegale drugs (cannabis, cocaïne, amfetamines, XTC, heroïne, enz.) en bepaalde geneesmiddelen. De opsporing gebeurt via een speekseltest. Bij een positieve speekseltest volgt een speekselanalyse en/of een bloedproef om de aanwezigheid en concentratie van drugs vast te stellen.

Strafmaat bij Drugs in het Verkeer

De straffen voor rijden onder invloed van drugs zijn doorgaans zwaarder dan voor alcohol. Dit komt mede door de complexe effecten van drugs op de rijvaardigheid, die vaak onvoorspelbaarder zijn dan die van alcohol. De straffen omvatten:

• Geldboetes: Deze zijn vaak hoger dan bij alcoholovertredingen en kunnen oplopen tot duizenden euro's.
• Rijverbod: Een rijverbod van minimaal één tot vijf jaar is niet uitzonderlijk, en kan in geval van herhaling levenslang zijn.
• Gevangenisstraf: Ook hier kan een gevangenisstraf (voorwaardelijk of onvoorwaardelijk) worden opgelegd, zeker bij herhaling of in combinatie met andere overtredingen (bijv. een ongeval).
• Verplichte herstelonderzoeken: Een medisch en/of psychologisch onderzoek is vrijwel altijd verplicht om het rijbewijs terug te krijgen. Dit is bedoeld om te beoordelen of de bestuurder nog geschikt is om een voertuig te besturen.
• Alcoholslot: Hoewel het om drugs gaat, kan de rechter toch een alcoholslot opleggen indien er ook sprake was van alcoholgebruik, of als een algemene maatregel om de rijvaardigheid te monitoren.

Combinatie van Alcohol en Drugs

Wanneer een bestuurder onder invloed is van zowel alcohol als drugs, worden de straffen exponentieel zwaarder. De synergetische effecten van beide middelen vergroten de risico's op de weg aanzienlijk, wat door de rechtbank als een extra verzwarende omstandigheid wordt gezien.

Praktisch voorbeeld

Sofie heeft cannabis gerookt en een paar biertjes gedronken voordat ze de auto instapt. Bij een controle wordt ze betrapt. De speekseltest is positief voor THC (de werkzame stof in cannabis) en de ademanalyse toont een alcoholpromillage van 0,4 promille. Hoewel het alcoholpromillage onder de strafbare grens ligt, wordt de combinatie van alcohol én drugs als zeer ernstig beschouwd. Ze riskeert een zware geldboete, een langdurig rijverbod en verplichte herstelonderzoeken, en mogelijk zelfs een gevangenisstraf.

Relevante wetsartikelen

Artikel 34bis van de Wegverkeerswet van 16 maart 1968 behandelt specifiek het rijden onder invloed van drugs of andere stoffen die de rijvaardigheid beïnvloeden. De uitvoeringsbesluiten hiervan specificeren welke stoffen gedetecteerd kunnen worden en welke grenswaarden van toepassing zijn.

Meer details en uitleg

De speekseltest is de eerste stap in de opsporing van drugs in het verkeer. Deze test detecteert de aanwezigheid van drugs in het speeksel. Bij een positieve speekseltest wordt een speekselanalyse uitgevoerd. Als deze analyse ook positief is, volgt er meestal een bloedproef. De bloedproef is de meest betrouwbare methode om de aanwezigheid en concentratie van drugs in het lichaam vast te stellen. De wetgeving voorziet in 'limietwaarden' voor verschillende soorten drugs (bijv. THC voor cannabis, cocaïne, amfetamines). Het overschrijden van deze limietwaarden is strafbaar, ongeacht of de bestuurder subjectief meent nog te kunnen rijden. De boetes voor rijden onder invloed van drugs zijn minimaal €1.600 en kunnen oplopen tot €16.000 (vermenigvuldigd met opdeciemen). Het rijverbod is minimaal 1 maand en kan oplopen tot 5 jaar, en bij herhaling zelfs levenslang. Gevangenisstraffen van 15 dagen tot 6 maanden zijn mogelijk. De combinatie van alcohol en drugs wordt gezien als een extra verzwarende omstandigheid, omdat de effecten elkaar vaak versterken en de risico's exponentieel toenemen. Rechters zijn zeer streng voor deze overtredingen, gezien het gevaar dat dit oplevert voor de verkeersveiligheid. Een bijkomende sanctie is de verplichte afname van rijgeschiktheidstesten door een arts en/of psycholoog, die de geschiktheid tot sturen van de beklaagde evalueren alvorens het rijbewijs teruggegeven kan worden.

Als je wordt beschuldigd van rijden onder invloed, is het van groot belang om zo snel mogelijk een advocaat in te schakelen. Een advocaat gespecialiseerd in verkeersrecht kan je bijstaan tijdens het hele proces en ervoor zorgen dat je de best mogelijke verdediging krijgt. Neem contact met ons op voor meer informatie.

Het Belang van Juridische Bijstand

De gevolgen van een veroordeling voor rijden onder invloed kunnen zeer ingrijpend zijn, zowel financieel als persoonlijk. Een advocaat gespecialiseerd in verkeersrecht kan op verschillende manieren van onschatbare waarde zijn.

Wat een Advocaat voor u kan betekenen

• Analyse van het dossier: Een advocaat zal uw dossier grondig bestuderen op procedurefouten (bijvoorbeeld onregelmatigheden bij de ademtest, bloedafname, of de kennisgeving van rechten). Een procedurefout kan in sommige gevallen leiden tot de nietigheid van de vervolging.
• Verdediging voor de Politierechtbank: De advocaat zal uw belangen behartigen voor de politierechtbank, pleiten voor een mildere straf, of argumenteren waarom bepaalde straffen (zoals een alcoholslot of een langdurig rijverbod) in uw specifieke geval onredelijk zouden zijn.
• Onderhandelen met het Openbaar Ministerie: In sommige gevallen kan een advocaat onderhandelen over een minnelijke schikking of een alternatieve oplossing die gunstiger is dan een volledige rechtszaak.
• Beroepsprocedure: Indien u het niet eens bent met de uitspraak van de politierechtbank, kan de advocaat u bijstaan bij het instellen van beroep.
• Adviseren over herstelonderzoeken: De advocaat kan u begeleiden bij de verplichte medische en psychologische onderzoeken en u adviseren over de te nemen stappen om uw rijbewijs terug te krijgen.
• Inzicht in de wetgeving: De verkeerswetgeving is complex en verandert regelmatig. Een gespecialiseerde advocaat is altijd op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en jurisprudentie.

De Kosten van een Advocaat

Veel mensen vrezen de kosten van een advocaat. Het is echter belangrijk om te beseffen dat de financiële gevolgen van een veroordeling (boetes, kosten alcoholslot, hogere verzekeringspremies, verlies van inkomen door rijverbod) vaak veel hoger zijn dan de advocaatkosten. Bovendien dekken veel rechtsbijstandsverzekeringen de kosten van juridische bijstand bij verkeersovertredingen. Het is daarom raadzaam om contact op te nemen met uw verzekeraar om na te gaan of u gedekt bent.

Conclusie

Rijden onder invloed van alcohol of drugs is een ernstige zaak met verstrekkende gevolgen. Het kennen van de wettelijke limieten en de bijbehorende straffen is cruciaal. Nog belangrijker is het om te allen tijde nuchter te blijven wanneer u deelneemt aan het verkeer. Mocht u echter toch in aanraking komen met justitie wegens rijden onder invloed, aarzel dan niet en schakel onmiddellijk de hulp in van een gespecialiseerde verkeersrechtadvocaat. Een tijdige en adequate verdediging kan het verschil maken in de afloop van uw zaak.

Meer details en uitleg

De procedure na een overtreding van rijden onder invloed begint vaak met een onmiddellijke intrekking van het rijbewijs door de politie of procureur. Dit is een voorlopige maatregel, waarna de zaak voor de politierechtbank komt. Daar zal een rechter de definitieve straf bepalen. Zonder juridische bijstand kan het moeilijk zijn om de complexiteit van de procedure te doorgronden, uw rechten te kennen, en een effectieve verdediging op te bouwen. Een advocaat kan bijvoorbeeld controleren of alle wettelijke voorschriften rond de adem- of bloedproef correct zijn nageleefd. Kleine procedurefouten kunnen soms leiden tot de nietigheid van de bewijzen, en daarmee tot vrijspraak of een mildere straf. Denk hierbij aan het niet correct informeren van de beklaagde over zijn rechten, het niet correct kalibreren van de meetapparatuur, of het niet naleven van de termijnen voor bloedafname. De advocaat kan ook pleiten voor een minnelijke schikking, wat betekent dat het Openbaar Ministerie een geldboete en/of een rijverbod voorstelt dat u kunt accepteren zonder dat de zaak voor de rechter komt. Dit kan voordelen hebben, zoals een snellere afhandeling en soms een mildere straf dan wat de rechter zou opleggen. Bovendien kan een advocaat u adviseren over de mogelijkheden om uw rijbewijs terug te krijgen na een rijverbod, inclusief de eventuele verplichte theorie- of praktijkexamens en de medische en psychologische onderzoeken. De kosten van een advocaat zijn een investering die u kan behoeden voor veel grotere financiële en persoonlijke problemen op de lange termijn.

Veelgestelde Vragen (FAQ)

1. Wat is het verschil tussen alcoholintoxicatie en dronkenschap?

Alcoholintoxicatie verwijst naar de aanwezigheid van een bepaalde hoeveelheid alcohol in het bloed, gemeten in promillage. Vanaf 0,5 promille is er sprake van alcoholintoxicatie en ben je strafbaar. Het is een objectieve meting, ongeacht of je je "dronken" voelt of niet.

Dronkenschap is een subjectiever concept en duidt op de toestand waarin iemand niet langer in staat is zijn handelingen of bewegingen te beheersen als gevolg van alcoholgebruik. Dit wordt vaak vastgesteld door een arts of politieagent op basis van uiterlijke kenmerken (wankelen, spraakproblemen, rode ogen, alcoholgeur). Iemand kan dronken zijn bij een lager promillage, terwijl een ander bij een hoger promillage nog functioneel lijkt. Dronkenschap wordt door de wetgever als een verzwarende omstandigheid beschouwd en kan leiden tot zwaardere straffen, zelfs als het promillage onder de 0,5 promille ligt (wat zelden voorkomt in de praktijk).

2. Kan ik een ademtest weigeren? Wat zijn de gevolgen?

Ja, u kunt een ademtest weigeren, maar dit is sterk af te raden. Het weigeren van een ademtest (voorlopige ademtest of ademanalyse) wordt door de wetgever beschouwd als een ernstige overtreding en kan leiden tot straffen die vergelijkbaar zijn met die voor de zwaarste alcoholintoxicatie (meer dan 1,5 promille). De politierechtbank zal u dan veroordelen alsof u het hoogste promillage had geblazen. De straffen kunnen een zware geldboete, een langdurig rijverbod en verplichte herstelonderzoeken omvatten. Het is dus veel verstandiger om mee te werken aan de test.

3. Wat als ik mijn rijbewijs nodig heb voor mijn werk?

Als u een rijverbod krijgt opgelegd en u uw rijbewijs absoluut nodig heeft voor uw beroep, kunt u de rechter verzoeken om een uitzondering of een beperking van het rijverbod. Dit wordt een "rijverbod met beroepsdoeleinden" genoemd. De rechter kan dan beslissen om het rijverbod te beperken tot specifieke uren, dagen of trajecten die noodzakelijk zijn voor uw werk. U moet dan wel kunnen aantonen dat het rijbewijs onmisbaar is voor uw beroepsuitoefening en dat er geen alternatieve transportmogelijkheden zijn. De rechter zal hier echter alleen in uitzonderlijke gevallen mee instemmen, en zeker niet bij zware overtredingen of herhaalde feiten. Een advocaat kan u helpen bij het formuleren van dit verzoek en het aanleveren van de nodige bewijsstukken.

4. Hoe lang blijft een veroordeling voor rijden onder invloed op mijn strafblad staan?

Een veroordeling voor rijden onder invloed wordt opgenomen in het strafregister. De termijn waarbinnen de veroordeling zichtbaar blijft, hangt af van de aard en zwaarte van de straf. Voor lichte overtredingen kan dit na een aantal jaar automatisch worden gewist (rehabilitatie). Voor zwaardere veroordelingen (bijvoorbeeld met een gevangenisstraf of langdurig rijverbod) kan de vermelding echter vele jaren, en in sommige gevallen zelfs levenslang, zichtbaar blijven voor bepaalde instanties (zoals justitie, politie, en werkgevers die een uittreksel uit het strafregister vragen voor bepaalde functies). Een advocaat kan u meer specifieke informatie geven over de gevolgen voor uw strafblad en de mogelijkheden tot eerherstel.

5. Wat zijn de gevolgen voor mijn verzekering na een veroordeling voor rijden onder invloed?

Een veroordeling voor rijden onder invloed heeft vaak aanzienlijke gevolgen voor uw autoverzekering. Verzekeraars beschouwen bestuurders die onder invloed rijden als een veel hoger risico. Dit kan leiden tot:

• Opzegging van uw verzekeringscontract: Uw verzekeraar kan besluiten uw huidige polis op te zeggen.
• Hogere premies: Als u een nieuwe verzekering moet afsluiten, of als uw huidige verzekeraar u blijft dekken, zult u vrijwel zeker een aanzienlijk hogere premie moeten betalen. Dit kan oplopen tot honderden euro's per jaar.
• Verhoogd eigen risico: Het eigen risico bij schadegevallen kan

  5. Welke rol speelt de aard van het voertuig bij de strafmaat?

  De aard van het voertuig kan een belangrijke rol spelen bij de bepaling van de strafmaat in geval van rijden onder invloed. Hoewel de promillelimieten voor alle bestuurders van motorvoertuigen dezelfde zijn, kan het besturen van een zwaarder of gespecialiseerd voertuig (bijvoorbeeld een vrachtwagen, bus, taxi of voertuig met gevaarlijke stoffen) als een verzwarende omstandigheid worden beschouwd. Dit komt doordat de potentiële gevolgen van een ongeval met dergelijke voertuigen veel ernstiger zijn. De rechter kan in dergelijke gevallen een zwaardere straf opleggen, zoals een hogere geldboete, een langer rijverbod of zelfs een gevangenisstraf.

  6. Wat is een alcoholslot en wanneer kan het worden opgelegd?

  Een alcoholslot is een apparaat dat in een voertuig wordt geïnstalleerd en dat voorkomt dat de motor kan starten als de bestuurder alcohol heeft gedronken. Het is een maatregel die door de rechter kan worden opgelegd als alternatief of aanvulling op een rijverbod, vooral bij herhaalde overtredingen of hoge promillages. De kosten voor de installatie, het onderhoud en de opvolging van het alcoholslot zijn voor rekening van de veroordeelde. Het alcoholslot is bedoeld om recidive te voorkomen en de verkeersveiligheid te verhogen.

  7. Wat zijn de gevolgen voor mijn verzekering na een veroordeling voor rijden onder invloed?

  Een veroordeling voor rijden onder invloed heeft aanzienlijke gevolgen voor uw autoverzekering. Uw verzekeringsmaatschappij kan besluiten uw contract op te zeggen, uw premie aanzienlijk te verhogen, of in het ergste geval, u op een zwarte lijst plaatsen waardoor het moeilijk wordt om nog een verzekering af te sluiten. Bovendien zal de verzekeraar in geval van een ongeval onder invloed van alcohol vaak de uitbetaling van de schade aan derden dekken, maar de betaalde bedragen vervolgens op u verhalen (regresrecht uitoefenen). Dit kan leiden tot hoge financiële kosten, bovenop de strafrechtelijke sancties.

  8. Kan ik in beroep gaan tegen een uitspraak van de politierechtbank?

  Ja, u heeft het recht om in beroep te gaan tegen een uitspraak van de politierechtbank bij het Hof van Beroep. De termijn om beroep aan te tekenen is doorgaans 30 dagen na de uitspraak van het vonnis. Het is sterk aan te raden om hiervoor een advocaat te raadplegen, aangezien een beroepsprocedure complex kan zijn en u de kans geeft om uw verdediging opnieuw te laten beoordelen. Het Hof van Beroep zal de zaak dan opnieuw behandelen en kan de oorspronkelijke uitspraak bevestigen, wijzigen of vernietigen.

  9. Zijn er preventieve maatregelen die ik kan nemen om rijden onder invloed te vermijden?

  Absoluut, er zijn verschillende preventieve maatregelen die u kunt nemen om rijden onder invloed te vermijden en zo de veiligheid van uzelf en anderen te waarborgen. De meest effectieve maatregel is om simpelweg geen alcohol te drinken als u weet dat u nog moet rijden. Andere opties zijn het aanwijzen van een BOB (bewust onbeschonken bestuurder), gebruikmaken van openbaar vervoer, een taxi of een deeldienst, of overnachten op de locatie waar u alcohol heeft gedronken. Er zijn ook apps beschikbaar die u kunnen helpen bij het inschatten van uw bloedalcoholgehalte, hoewel deze nooit een officiële ademanalyse vervangen en enkel als indicatie dienen.