Huwelijkscontract aanpassen tijdens het huwelijk in België

4.9/5 Google

353+ reviews

4.000+ dossiers beoordeeld

Ontdek hoe u uw huwelijkscontract kunt aanpassen tijdens het huwelijk in België. LawBase biedt deskundig juridisch advies over familierecht en vermogensplanning.

Inleiding

Het huwelijk is een verbintenis voor het leven, maar het leven zelf is voortdurend in beweging. Situaties veranderen, financiële posities evolueren, en soms is het nodig om de afspraken die bij het begin van het huwelijk werden gemaakt, te herzien. Een huwelijkscontract, opgesteld om de vermogensrechtelijke gevolgen van het huwelijk te regelen, is dan ook geen statisch document. Het kan en mag aangepast worden. Maar hoe werkt dat precies in België? En welke stappen moet u hiervoor ondernemen? Bij LawBase, uw advocatenkantoor met vestigingen in onder meer Brugge, Gent, Antwerpen (Mortsel) en Leuven, merken we dat veel koppels met deze vragen worstelen. Dit artikel biedt een helder overzicht van de mogelijkheden en de juridische procedure.

Wat is een huwelijkscontract en waarom aanpassen?

Een huwelijkscontract is een notariële akte waarin echtgenoten of toekomstige echtgenoten afspraken maken over hun vermogen, zowel tijdens als na het huwelijk, en bij een eventuele echtscheiding of overlijden. Het stelt hen in staat om af te wijken van het wettelijke stelsel (het stelsel van gemeenschap van aanwinsten) en te kiezen voor een ander stelsel, zoals de scheiding van goederen of de algehele gemeenschap.

De redenen om een huwelijkscontract aan te passen zijn divers. Denk bijvoorbeeld aan:

• Verandering van familiale situatie: De komst van kinderen, scheidingen uit vorige relaties, of het overlijden van een ouder kunnen aanleiding geven tot het herzien van erfopvolging of bescherming van bepaalde vermogensbestanddelen.
• Verandering van professionele situatie: Eén van de partners start een eigen zaak, wordt zelfstandige, of neemt een aanzienlijk risico in zijn of haar beroep. Om het gezinsvermogen te beschermen, kan dan een overstap naar scheiding van goederen wenselijk zijn.
• Financiële evolutie: Een onverwachte erfenis, een aanzienlijke schenking, of een grote financiële meevaller kan de behoefte creëren om de vermogensverdeling te herbekijken.
• Fiscale optimalisatie: Met veranderende wetgeving of persoonlijke omstandigheden kunnen bepaalde clausules fiscaal minder interessant worden, of kunnen nieuwe opportuniteiten ontstaan om de erfbelasting te optimaliseren.
• Einde van het huwelijk in zicht: Hoewel het aanpassen van een huwelijkscontract vaak preventief gebeurt, kan het ook deel uitmaken van de voorbereiding op een echtscheiding met onderlinge toestemming, om de vermogensverdeling reeds op voorhand vast te leggen.

Het is van cruciaal belang dat beide echtgenoten instemmen met de aanpassing. Een eenzijdige wijziging is niet mogelijk. Een advocaat gespecialiseerd in familierecht kan u helpen de noodzaak tot aanpassing te evalueren en de mogelijke implicaties te duiden.

Juridisch kader in België

Het aanpassen van een huwelijkscontract is in België strikt gereglementeerd om de belangen van beide echtgenoten en eventuele derden te beschermen.

Relevante wetgeving

De basis voor het aanpassen van huwelijkscontracten vindt u in het Burgerlijk Wetboek, met name in de artikelen die het huwelijksvermogensrecht regelen (artikelen 1387 e.v. BW). De belangrijkste bepaling hier is artikel 1394 van het Burgerlijk Wetboek, dat stelt dat echtgenoten, gedurende het huwelijk, hun huwelijksvoorwaarden kunnen wijzigen of een nieuw huwelijkscontract kunnen aannemen. Deze wijziging moet, net als het oorspronkelijke huwelijkscontract, via een notariële akte gebeuren.

Belangrijk is dat de wijziging de rechten van derden niet mag schaden. Dit betekent dat schuldeisers die vóór de wijziging rechten hadden op het vermogen van één van de echtgenoten, deze rechten behouden, ongeacht de aanpassing van het huwelijkscontract. Dit principe van 'tegenwerpelijkheid aan derden' is essentieel en wordt vaak over het hoofd gezien. Een advocaat kan u hierover uitgebreid adviseren en nagaan of de voorgenomen wijziging geen onbedoelde negatieve gevolgen heeft voor derden.

De wetgeving voorziet ook in de mogelijkheid om een huwelijkscontract te wijzigen in het kader van een echtscheiding door onderlinge toestemming (EOT). In dat geval worden de afspraken over het vermogen opgenomen in de regelingsakte die bij de EOT-aanvraag wordt gevoegd.

Recente rechtspraak

De rechtspraak bevestigt regelmatig de notariële vormvereiste en de bescherming van derden. Hoewel de wet relatief duidelijk is, kunnen interpretatieverschillen ontstaan over de reikwijdte van bepaalde clausules of de gevolgen van een wijziging. Rechters bij de rechtbank van eerste aanleg of het Hof van Beroep buigen zich dan over concrete gevallen.

Zo zijn er uitspraken die benadrukken dat zelfs bij een wijziging van het huwelijksstelsel, de intentie van de partijen cruciaal is. Een recente trend in de rechtspraak toont ook een groeiende aandacht voor de 'interne' billijkheid van de afspraken, vooral wanneer er sprake is van een aanzienlijke ongelijkheid tussen de partners, hoewel het principe van contractvrijheid binnen het huwelijksvermogensrecht blijft bestaan. Dit onderstreept het belang van gedegen juridisch advies bij het opstellen en wijzigen van een huwelijkscontract, om discussies en zelfs een rechtszaak in de toekomst te vermijden.

Praktische gevolgen

Het aanpassen van een huwelijkscontract heeft directe praktische gevolgen voor de vermogensrechtelijke situatie van de echtgenoten:

• Inventarisatie: Bij een wijziging van huwelijksstelsel, bijvoorbeeld van gemeenschap van aanwinsten naar scheiding van goederen, moet er vaak een inventaris worden opgemaakt van het bestaande gemeenschappelijke vermogen en de eigen vermogens. Dit is cruciaal voor een correcte verdeling en om latere discussies te voorkomen.
• Verdeling van vermogen: Afhankelijk van de wijziging kan een (gedeeltelijke) vereffening-verdeling van het vermogen noodzakelijk zijn. Dit kan complex zijn, vooral bij onroerende goederen, aandelen in vennootschappen of schulden.
• Gevolgen voor derden: Zoals eerder vermeld, heeft de wijziging geen terugwerkende kracht ten aanzien van derden. Dit betekent dat als u schulden had onder het oude stelsel, deze schulden blijven bestaan volgens de regels van dat oude stelsel. Dit kan leiden tot verwarring en juridische complicaties indien niet goed gecommuniceerd.
• Fiscale implicaties: Een wijziging kan fiscale gevolgen hebben, bijvoorbeeld op het vlak van registratierechten bij de overdracht van onroerende goederen tussen echtgenoten, of voor de erfbelasting. Het is raadzaam om hierover ook fiscaal advies in te winnen.
• Notariële kosten: Voor de notariële akte en eventuele bijkomende formaliteiten (zoals inventarisatie of verdeling) zijn kosten verschuldigd.

De complexiteit van deze gevolgen maakt het inschakelen van een advocaat en notaris onontbeerlijk. Een advocatenkantoor als LawBase kan u begeleiden bij het hele proces, van de initiële analyse tot de uiteindelijke notariële akte.

Wat kunt u doen?

Als u overweegt uw huwelijkscontract aan te passen, is een gestructureerde aanpak essentieel:

1. Analyseer uw situatie: Breng uw huidige vermogen, schulden, inkomsten, en toekomstplannen in kaart. Wat is de reden voor de gewenste aanpassing? Wat wilt u precies bereiken?
2. Raadpleeg een advocaat: Neem contact op met een advocaat gespecialiseerd in familierecht en vermogensplanning. Een eerste gesprek kan al veel duidelijkheid scheppen over de haalbaarheid en de mogelijke gevolgen van een aanpassing. Bij LawBase staan we klaar om uw vragen te beantwoorden, of u nu in Sint-Niklaas, Tongeren of in de Antwerpse regio woont.
3. Bespreking met uw partner: Het is cruciaal dat beide echtgenoten op één lijn zitten. Een open en eerlijke dialoog is de basis voor een succesvolle aanpassing. Uw advocaat kan eventueel bemiddelen of adviseren over de beste aanpak.
4. Opstellen van een concept: Uw advocaat zal, in overleg met u en uw partner, een concept van de wijziging opstellen, rekening houdend met uw specifieke wensen en de geldende wetgeving.
5. Notariële akte: De wijziging van het huwelijkscontract moet altijd via een notariële akte gebeuren. De notaris zal de akte opstellen op basis van de besprekingen en het advies van uw advocaat. Hij zal ook zorgen voor de nodige publiciteit (o.a. in het centraal register van huwelijksovereenkomsten) om de wijziging tegenwerpelijk te maken aan derden.
6. Registratie: Na ondertekening van de notariële akte, wordt deze geregistreerd. Pas dan is de wijziging definitief en rechtsgeldig.

Een doordachte aanpak met professionele begeleiding is van groot belang om ervoor te zorgen dat de aanpassing van uw huwelijkscontract de gewenste effecten heeft en u niet voor onverwachte verrassingen komt te staan. Het is immers een complex juridisch vraagstuk met verstrekkende gevolgen voor uw rechten en plichten.

Hulp nodig? LawBase staat klaar

Het aanpassen van een huwelijkscontract is een belangrijke beslissing met aanzienlijke juridische en financiële implicaties. Het vergt expertise op het gebied van familierecht, vermogensplanning en fiscaal recht. Bij LawBase begrijpen we de complexiteit hiervan en bieden we u deskundig juridisch advies en begeleiding op maat. Onze advocaten zijn thuis in de Belgische wetgeving en de meest recente rechtspraak en helpen u graag de juiste keuzes te maken voor uw toekomst.

Of u nu in Brugge, Gent, Antwerpen (Mortsel), Sint-Niklaas, Tongeren of Leuven woont, onze kantoren zijn gemakkelijk bereikbaar. Aarzel niet om contact op te nemen voor een eerste gesprek. Een advocaat raadplegen is altijd verstandig wanneer het gaat om dergelijke ingrijpende juridische procedures. Wij staan klaar om u te helpen bij al uw vragen over huwelijkscontracten en andere familierechtelijke kwesties.

U kunt bij LawBase terecht voor een telefonisch gesprek van 15 minuten aan € 24,20 (incl. btw), een videocall van 30 minuten aan € 60,50 (incl. btw), of een consultatie op kantoor van 60 minuten aan € 90,75 (incl. btw). Wij bieden u de juridische hulp die u nodig heeft, professioneel en toegankelijk.

Dit artikel is gebaseerd op de volgende Belgische wetgeving:

• •
  Burgerlijk Wetboek(Art. 203-211)
• •
  Burgerlijk Wetboek(Art. 301)
• •
  Burgerlijk Wetboek(Art. 375bis)
• •
  Gerechtelijk Wetboek(Art. 1253ter)

Gerelateerde Artikelen