Procedure bij de familierechtbank uitgelegd

Wanneer een relatie strandt of er conflicten ontstaan binnen een gezin, komt men vaak terecht bij de familierechtbank. Sinds de hervorming in 2014 is de familierechter de centrale spil geworden voor alle geschillen die de familiale sfeer aanbelangen. Bij LawBase begeleiden we dagelijks cliënten doorheen deze emotioneel geladen procedures. In dit artikel leggen we uit hoe een procedure verloopt, gebaseerd op waargebeurde scenario's uit onze praktijk in kantoren zoals Brugge, Antwerpen en Gent.

Neem bijvoorbeeld de casus van 'An en Tom'. Na een relatie van tien jaar besluiten ze uit elkaar te gaan. Er is onenigheid over de verblijfsregeling van hun twee kinderen en de hoogte van het onderhoudsgeld. In plaats van verschillende rechtbanken te moeten consulteren, biedt de familierechtbank een 'één-loket-systeem' waar alle aspecten van hun breuk gelijktijdig behandeld kunnen worden.

Wettelijk Kader

De werking van de familierechtbank is verankerd in het Gerechtelijk Wetboek. Een cruciaal artikel hierbij is Art. 1253ter. Dit artikel bepaalt dat de familierechtbank een blijvende bevoegdheid behoudt. Dit betekent dat zodra er een dossier is geopend bij de familierechtbank, dit dossier 'slapend' blijft bestaan. Indien er jaren later een nieuw conflict ontstaat over bijvoorbeeld de vakantieregeling, kan de zaak eenvoudig opnieuw op de rol worden gezet zonder een volledig nieuwe inleidende dagvaarding.

Het wettelijk kader legt ook een sterke nadruk op de minnelijke schikking. De wetgever verplicht de rechter om bij de eerste verschijning te polsen of de partijen bereid zijn tot bemiddeling. In de praktijk zien onze advocaten in Leuven en Hasselt dat een akkoord via bemiddeling vaak duurzamer is dan een opgelegde beslissing van de rechter.

Praktische Tips

Een procedure bij de familierechtbank vergt een goede voorbereiding. Hier zijn enkele praktische tips gebaseerd op onze ervaring:

• Documenteer alles: Verzamel bewijzen van inkomsten, uitgaven voor de kinderen (schoolfacturen, hobby's) en bewijzen van communicatie. In een zaak in het Waasland konden we een hogere onderhoudsbijdrage bekomen simpelweg omdat de cliënt een gedetailleerd overzicht had bijgehouden van de buitengewone kosten.
• Focus op het belang van het kind: De rechter hanteert het 'belang van het kind' als hoogste norm. Vermijd persoonlijke aanvallen op de ex-partner die niet relevant zijn voor de opvoedingscapaciteiten.
• Wees realistisch: Een procedure kost tijd en energie. Overweeg altijd of een minnelijke schikking mogelijk is. LawBase biedt een gratis videocall aan om de haalbaarheid van uw dossier in te schatten.
• Bereid de verschijning voor: U moet vaak zelf aanwezig zijn. Uw advocaat voert het woord, maar de rechter kan u rechtstreeks vragen stellen over uw dagelijkse organisatie.

Procedure en Stappen

De weg naar een vonnis volgt doorgaans een vast stramien. Laten we de stappen doorlopen aan de hand van een klassiek scenario bij LawBase Antwerpen:

1. De Inleiding: De procedure start meestal met een verzoekschrift op tegenspraak of een dagvaarding. In dringende gevallen kan dit via een procedure 'zoals in kort geding'.
2. De Inleidende Zitting: Partijen verschijnen voor de rechter. Indien er een akkoord is, kan dit direct worden bekrachtigd. Is er geen akkoord, dan worden er vaak 'voorlopige maatregelen' gevraagd.
3. Conclusietermijnen: Als de zaak complex is, legt de rechter een kalender vast. Partijen krijgen de tijd om hun argumenten schriftelijk uit te werken in 'conclusies'.
4. De Pleidooien: Tijdens de zitting lichten de advocaten de standpunten toe. De rechter stelt vaak vragen aan de partijen zelf om een beter beeld te krijgen van de gezinssituatie.
5. Het Vonnis: Meestal volgt de uitspraak binnen de maand na de pleidooien. Dit vonnis is uitvoerbaar, wat betekent dat de afspraken nageleefd moeten worden.

Tijdens dit proces is het essentieel om te weten waar u financieel staat. Gebruik onze rechtsplegingsvergoeding-calculator om een inschatting te maken van de kosten die de verliezende partij aan de winnende partij moet betalen.

Kosten en Vergoedingen

De kosten van een procedure bestaan uit verschillende elementen. Ten eerste zijn er de gerechtskosten, zoals de dagvaardingskosten van de gerechtsdeurwaarder of de rolrechten (de belasting om een zaak op de rol van de rechtbank te zetten). Sinds kort zijn deze rolrechten afhankelijk van de waarde van de vordering.

Ten tweede zijn er de erelonen van de advocaat. Bij LawBase hanteren we transparante tarieven. Voor een eerste fysieke consultatie van 30 minuten in een van onze kantoren (Brugge, Antwerpen, Gent, Waasland, Hasselt of Leuven) betaalt u slechts €50. Dit stelt u in staat om zonder grote financiële risico's juridisch advies in te winnen.

Ten slotte is er de rechtsplegingsvergoeding (RPV). Dit is een forfaitaire tegemoetkoming in de kosten en erelonen van de advocaat van de winnende partij, die door de verliezende partij moet worden betaald. De hoogte hiervan is wettelijk vastgelegd en hangt af van de inzet van het geschil.

Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u de meest voorkomende vragen die onze advocaten ontvangen tijdens consultaties in onze verschillende vestigingen.