Thematische loopbaanonderbreking

Thematische loopbaanonderbreking is een specifiek recht in het Belgische arbeidsrecht dat werknemers toelaat om hun arbeidsprestaties tijdelijk volledig te schorsen of te verminderen voor een specifiek doel. In tegenstelling tot het algemene 'tijdskrediet' (in de privésector) of de 'vlaamse aanmoedigingspremie', is de thematische loopbaanonderbreking gekoppeld aan een duidelijke maatschappelijke noodzaak: ouderschapsverlof, medische bijstand, palliatieve zorg of mantelzorgverlof. Bij LawBase zien we dagelijks hoe essentieel de juiste juridische omkadering is om een balans te vinden tussen werk en privé, zonder uw jobzekerheid in gevaar te brengen. Dit artikel gidst u door de complexe regelgeving, de aanvraagprocedure en uw rechten als werknemer.

Praktische Tips

Wanneer u overweegt om een thematische loopbaanonderbreking aan te vragen, is een goede voorbereiding cruciaal. Hier zijn enkele praktische stappen die u direct kunt zetten:

• Check uw anciënniteit: Voor de meeste vormen van thematisch verlof (behalve palliatief verlof) moet u een bepaalde tijd in dienst zijn. Controleer uw arbeidsovereenkomst of vraag dit na bij uw personeelsdienst.
• Kies de juiste vorm: U kunt vaak kiezen tussen een volledige onderbreking, een halvering (1/2) of een vermindering met een vijfde (1/5). Houd er rekening mee dat voor een 1/5e vermindering u doorgaans voltijds tewerkgesteld moet zijn.
• Documentatie is key: Zorg dat u de nodige attesten (bijvoorbeeld een medisch attest van de behandelende arts van de patiënt of een geboorteakte) tijdig verzamelt. Zonder deze bewijsstukken kan de RVA uw uitkering weigeren.
• Communiceer tijdig: Hoewel een thematische loopbaanonderbreking een recht is, stelt een tijdige verwittiging van uw werkgever u in staat om in onderling overleg de modaliteiten te bespreken, wat de werkrelatie ten goede komt.
• Let op de bescherming tegen ontslag: Zodra u de aanvraag indient, geniet u een bijzondere ontslagbescherming. Ontslag is dan enkel mogelijk om dringende redenen of een voldoende vreemde reden aan de loopbaanonderbreking zelf.

Wettelijk Kader

De thematische loopbaanonderbreking vindt zijn oorsprong in de Herstelwet van 22 januari 1985 (houdende sociale bepalingen) en diverse Koninklijke Besluiten die de specifieke modaliteiten regelen. Het is belangrijk te begrijpen dat dit een recht is: de werkgever kan dit in principe niet weigeren, mits aan de voorwaarden is voldaan.

Er worden vier hoofdvormen onderscheiden:

• Ouderschapsverlof: Voor de zorg van een kind jonger dan 12 jaar (of 21 jaar bij een handicap).
• Medische bijstand: Voor de zorg van een zwaar ziek gezins- of familielid tot de tweede graad.
• Palliatief verlof: Voor de zorg van een persoon die zich in een terminale fase bevindt.
• Mantelzorgverlof: Voor de zorg van een naaste die door een grote graad van afhankelijkheid hulp behoeft.

De Herstelwet legt de basis voor de uitkeringen die door de RVA (Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening) worden uitbetaald. Het bedrag van deze uitkering is forfaitair en hangt af van uw leeftijd, de gekozen vorm van onderbreking en uw gezinssituatie.

Procedure en Stappen

Het volgen van de correcte procedure is essentieel om uw rechten te vrijwaren. Een fout in de aanvraag kan leiden tot een verlies van uitkeringen met terugwerkende kracht.

1. De werkgever verwittigen: U moet uw werkgever schriftelijk op de hoogte stellen. Dit gebeurt bij voorkeur via een aangetekende brief of door overhandiging van een brief waarbij de werkgever een kopie voor ontvangst tekent. De termijn varieert (meestal 2 tot 3 maanden vooraf voor ouderschapsverlof).
2. Het attest toevoegen: Voeg het relevante bewijsstuk toe (medisch attest, geboorteakte, etc.). Bij palliatief verlof is de procedure korter en kan de onderbreking bijna onmiddellijk ingaan.
3. Aanvraag bij de RVA: Nadat de werkgever akkoord is (of de kennisname heeft bevestigd), moet u de aanvraag indienen bij de RVA. Dit kan tegenwoordig volledig digitaal via de applicatie 'Break@Work'.
4. Bevestiging afwachten: De RVA controleert of u aan alle voorwaarden voldoet en stuurt u een beslissingsbrief (C62) met de details van uw uitkering.

Bij betwistingen over de interpretatie van de Herstelwet of bij weigering door de werkgever, raden wij aan juridisch advies in te winnen. LawBase heeft 6 kantoren in Vlaanderen waar specialisten voor u klaarstaan: Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Waasland (Nieuwkerken-Waas), Hasselt en Leuven. Een eerste videocall is gratis, terwijl een fysieke consultatie van 30 minuten slechts €50 kost.

Kosten en Vergoedingen

Tijdens een thematische loopbaanonderbreking ontvangt u geen loon van uw werkgever voor de uren die u niet werkt. In de plaats daarvan ontvangt u een onderbrekingsuitkering van de RVA.

Belangrijke financiële punten:

• Forfaitaire bedragen: De uitkeringen zijn niet gekoppeld aan uw laatste loon, maar zijn vaste bedragen die jaarlijks worden geïndexeerd.
• Fiscale impact: De uitkering wordt beschouwd als een vervangingsinkomen. Er wordt bedrijfsvoorheffing op ingehouden, maar houd rekening met een mogelijke eindafrekening via de personenbelasting.
• Pensioenopbouw: Periodes van thematische loopbaanonderbreking worden onder bepaalde voorwaarden gelijkgesteld voor de pensioenopbouw, maar dit is beperkt in de tijd.
• Aanmoedigingspremie: In het Vlaamse Gewest kunt u in sommige gevallen bovenop de RVA-uitkering een extra aanmoedigingspremie krijgen voor zorgkrediet.

Veelgestelde Vragen

Hieronder vindt u de meest gestelde vragen over thematische loopbaanonderbreking die onze advocaten behandelen.