Arbeidsongeval: aangifte en vergoeding

Een arbeidsongeval komt altijd onverwacht en brengt vaak heel wat onzekerheid met zich mee. Naast de fysieke of mentale impact, krijgt u plots te maken met een administratieve mallemolen. Wie betaalt de ziekenhuisfactuur? Wat met mijn loonverlies? En wat als de verzekering weigert? In dit artikel gidsen de experten van LawBase u door de volledige procedure van aangifte tot definitieve schadevergoeding, gebaseerd op de Belgische Arbeidsongevallenwet van 10 april 1971.

Praktische Tips

Wanneer u het slachtoffer wordt van een ongeval op het werk of op weg naar het werk, is snel en accuraat handelen cruciaal. Hier zijn de belangrijkste praktische tips om uw dossier veilig te stellen:

• Meld het onmiddellijk: Breng uw werkgever of directe overste direct op de hoogte, zelfs bij een ogenschijnlijk klein letsel. Een laattijdige melding is de meest voorkomende reden voor weigering door de verzekeraar.
• Verzamel bewijsmateriaal: Neem foto’s van de plaats van het ongeval, de defecte machine of de gevaarlijke situatie. Noteer de namen en contactgegevens van getuigen (collega's of derden).
• Raadpleeg direct een arts: Ga onmiddellijk naar de spoedafdeling of uw huisarts. Vraag expliciet om een medisch getuigschrift van eerste vaststelling waarin alle letsels gedetailleerd worden beschreven.
• Houd een logboek bij: Noteer alle kosten (apotheek, transport, medische hulpmiddelen) en bewaar alle kastickets en facturen zorgvuldig.
• Communiceer schriftelijk: Probeer afspraken met uw werkgever of de verzekeringsarts zoveel mogelijk via e-mail te bevestigen om een papieren spoor te creëren.

Indien u twijfelt over de stappen die u onderneemt, kunt u juridisch advies inwinnen bij een van onze kantoren. LawBase heeft 6 kantoren verspreid over Vlaanderen: Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Waasland (Nieuwkerken-Waas), Hasselt en Leuven. Een eerste videocall is volledig gratis, terwijl een fysieke consultatie van 30 minuten slechts €50 kost.

Wettelijk Kader

De basis van de Belgische regelgeving is de Arbeidsongevallenwet van 10 april 1971. Deze wet verplicht elke werkgever in de privésector om een verzekering af te sluiten tegen arbeidsongevallen. Belangrijk om te weten is dat de wet uitgaat van een 'objectieve aansprakelijkheid': de schuldvraag is in principe niet relevant. Zelfs als u zelf een fout maakte, bent u meestal gedekt, tenzij het ongeval opzettelijk werd veroorzaakt.

Er zijn drie cumulatieve voorwaarden waaraan voldaan moet zijn om juridisch van een arbeidsongeval te kunnen spreken:

• Een plotselinge gebeurtenis: Er moet sprake zijn van een incident (bijvoorbeeld een val of een klap). Een beroepsziekte die zich langzaam ontwikkelt, valt onder een andere regeling.
• Een letsel: Dit kan zowel fysiek als psychisch zijn (bijvoorbeeld een posttraumatische stressstoornis na een overval). Een letsel zonder ongeschiktheid telt ook.
• Tijdens en door de uitvoering van de arbeidsovereenkomst: Het ongeval moet gebeuren terwijl u onder het gezag van uw werkgever staat.

Daarnaast erkent de wet ook het ongeval op de weg naar en van het werk. Dit is het normale traject tussen uw verblijfplaats en de plaats waar u werkt. Kleine, noodzakelijke omwegen (zoals het afzetten van kinderen bij de opvang of het doen van dagelijkse boodschappen) vallen hier doorgaans ook onder.

Procedure en Stappen

De afhandeling van een arbeidsongeval volgt een strikt wettelijk traject. Hieronder vindt u de stappen die u moet doorlopen:

Stap 1: De aangifte door de werkgever
Uw werkgever moet het ongeval binnen de 8 kalenderdagen aangeven bij zijn arbeidsongevallenverzekeraar. U heeft recht op een kopie van deze aangifte. Indien de werkgever weigert aangifte te doen, kunt u dit zelf doen of via uw vakbond of ziekenfonds.

Stap 2: De beslissing van de verzekeraar
De verzekeringsmaatschappij onderzoekt de feiten. Zij kunnen het ongeval aanvaarden, weigeren of in beraad houden voor verder onderzoek. Bij een weigering ontvangt u een gemotiveerde brief. Dit is het moment waarop u best een gespecialiseerde advocaat van LawBase inschakelt om de weigering aan te vechten voor de Arbeidsrechtbank.

Stap 3: De medische opvolging
Tijdens uw herstel zult u waarschijnlijk worden opgeroepen door de raadsgeneesheer van de verzekering. Deze arts beoordeelt uw graad van ongeschiktheid. Let op: deze arts werkt voor de verzekeraar. Het is raadzaam u te laten bijstaan door een eigen raadsgeneesheer om te vermijden dat uw letsels onderschat worden.

Stap 4: De consolidatie
Wanneer uw letsels niet meer evolueren (verbeteren of verslechteren), spreekt men van de 'consolidatie'. Op dat moment wordt de definitieve graad van blijvende arbeidsongeschiktheid vastgesteld.

Kosten en Vergoedingen

De vergoedingen in het kader van de Arbeidsongevallenwet zijn forfaitair en wettelijk vastgelegd. Ze dekken niet de volledige 'gemeenrechtelijke' schade, maar bieden wel een stevige basisbescherming:

• Medische kosten: De verzekeraar betaalt de medische, farmaceutische en ziekenhuiskosten terug volgens het RIZIV-tarief.
• Tijdelijke ongeschiktheid: Tijdens de periode dat u niet kunt werken, ontvangt u een dagvergoeding. Deze bedraagt 90% van uw gemiddelde dagloon (geplafonneerd volgens wettelijke maxima).
• Blijvende ongeschiktheid: Indien u blijvende letsels overhoudt, ontvangt u een jaarlijkse rente gebaseerd op uw basisloon en de graad van ongeschiktheid.
• Verplaatsingskosten: Kosten voor verplaatsingen naar artsen, de rechtbank of de verzekeraar worden vergoed op basis van een wettelijk kilometerforfait.
• Overlijden: Bij een dodelijk ongeval worden de begrafeniskosten vergoed en ontvangen de nabestaanden (partner, kinderen) een rente.

Houd er rekening mee dat morele schade of esthetische schade onder de Arbeidsongevallenwet slechts zeer beperkt of indirect vergoed worden. Voor een volledige schadeclaim tegen een aansprakelijke derde (bijvoorbeeld bij een verkeersongeval op weg naar het werk) gelden andere regels.

Veelgestelde Vragen

Hieronder beantwoorden we vijf veelgestelde vragen over arbeidsongevallen in België. Voor specifiek advies kunt u altijd terecht in onze kantoren in Brugge, Antwerpen, Gent, Waasland, Hasselt of Leuven.