Echtscheiding op grond van onherstelbare ontwrichting: akkoord van partner volstaat als bewijs
Samenvatting van de Zaak
Situatie
Dit vonnis van de familie- en jeugdrechtbank te Brugge behandelt een vordering tot echtscheiding op grond van onherstelbare ontwrichting (E.O.O.), ingesteld door de echtgenoot. De zaak wordt gekenmerkt door de context van aanhoudende spanningen door de voortdurende samenwoning van de partijen na de beslissing om te scheiden.
Geschil
De eisende partij, de echtgenoot, vordert de echtscheiding op basis van artikel 229 §3 van het oud Burgerlijk Wetboek, stellende dat de voortzetting van het huwelijk onmogelijk is geworden. Tijdens de procedure verklaart de verwerende partij, de echtgenote, zich akkoord met de echtscheidingsvordering. Naast de echtscheiding zelf, worden ook voorlopige maatregelen besproken. De echtgenote vraagt om een verlenging van de termijn om de gezinswoning te verlaten, wat door de rechtbank wordt geweigerd omwille van de hoogoplopende spanningen. Partijen bereiken wel een tijdelijk akkoord over een week-week verblijfsregeling voor een van de kinderen en over de verdeling van het groeipakket. De rechtbank beslist in dit vonnis enkel over de echtscheiding en de daaruit voortvloeiende vereffening-verdeling. De rechter stelt vast dat aan de wettelijke voorwaarden voor een E.O.O. is voldaan. De onherstelbare ontwrichting wordt als bewezen beschouwd, niet door feiten van de ontwrichting zelf, maar door het akkoord van de verweerster met de vordering in de loop van de procedure, in combinatie met het verstrijken van de wettelijk voorgeschreven termijnen.
Beslissing
Bijgevolg spreekt de rechtbank de echtscheiding tussen de partijen uit. Aangezien de partijen geen overeenstemming konden bereiken over de keuze van een notaris voor de verdeling van hun gemeenschappelijk vermogen, stelt de rechtbank ambtshalve een notaris-vereffenaar aan. De beslissingen over de overige geschilpunten, zoals de definitieve verblijfsregeling voor de kinderen, onderhoudsbijdragen en de verdeling van de gerechtskosten, worden aangehouden en naar een latere zitting verwezen. Het vonnis benadrukt dat de uitspraak over de echtscheiding zelf niet uitvoerbaar bij voorraad is.
Relevante Juridische Tools
Bereken zelf uw situatie met onze gratis tools:
Kernpunten
- 1Een akkoord van de verwerende partij met de echtscheidingsvordering volstaat als bewijs van onherstelbare ontwrichting, mits de wettelijke termijnen zijn voldaan.
- 2De familierechtbank kan de uitspraak over de echtscheiding en de vereffening-verdeling loskoppelen van de beslissingen over de kinderen en onderhoudsgelden.
- 3Wanneer echtgenoten het niet eens raken over de keuze van een notaris-vereffenaar, stelt de rechtbank deze ambtshalve aan om de procedure niet te blokkeren.
- 4Een vonnis dat de echtscheiding uitspreekt is, in tegenstelling tot veel andere familierechtelijke beslissingen, niet uitvoerbaar bij voorraad.
Juridische Analyse
De Echtscheiding op Grond van Onherstelbare Ontwrichting (E.O.O.)
Toepasselijke Wetgeving: Art. 229 oud BW en Art. 1255 Ger.W.
De kern van dit vonnis is de toepassing van de regels betreffende de echtscheiding op grond van onherstelbare ontwrichting (E.O.O.). De vordering van de eiser steunt op artikel 229 van het oud Burgerlijk Wetboek. Paragraaf 1 van dit artikel definieert de onherstelbare ontwrichting als de toestand waarin "de voortzetting van het samenleven tussen de echtgenoten en de hervatting ervan redelijkerwijs onmogelijk is geworden".
In deze zaak is specifiek artikel 229, §3 oud BW van toepassing. Dit artikel voorziet in een vereenvoudigde bewijsvoering van de onherstelbare ontwrichting. De ontwrichting wordt onweerlegbaar vermoed wanneer de andere echtgenoot zich tijdens de procedure akkoord verklaart met de echtscheidingsvordering. De rechtbank citeert dit mechanisme bijna letterlijk:
Wanneer de andere echtgenoot zich in de loop van de procedure akkoord verklaart met de vordering tot echtscheiding, bestaat de onherstelbare ontwrichting wanneer de aanvraag tot echtscheiding wordt gedaan na meer dan zes maanden feitelijke scheiding, of wanneer deze aanvraag tweemaal wordt gedaan (...) hetzij na het verstrijken van de voormelde termijn van zes maanden, hetzij na drie maanden na de eerste verschijning van partijen voor de rechtbank.
De procedurele kant wordt geregeld door artikel 1255 van het Gerechtelijk Wetboek. De rechtbank verwijst expliciet naar de naleving van §1 en §3 van dit artikel. Deze bepalingen regelen de termijnen en de verschijning van partijen, en zorgen ervoor dat de beslissing om te scheiden niet overhaast wordt genomen, zelfs niet bij akkoord. De rechtbank verifieert ambtshalve of aan deze termijnen is voldaan alvorens de echtscheiding uit te spreken.
De Vereffening-Verdeling en de Rol van de Notaris
Het Bevel tot Vereffening-Verdeling
Een logisch en noodzakelijk gevolg van elke echtscheiding is de vereffening en verdeling van het huwelijksvermogensstelsel en eventuele andere onverdeeldheden tussen de ex-echtgenoten. De rechtbank beveelt dit dan ook, zoals gebruikelijk is. Deze beslissing zet de procedure in gang waarbij de gemeenschappelijke bezittingen en schulden worden geïnventariseerd, gewaardeerd en verdeeld.
Ambtshalve Aanstelling van de Notaris-Vereffenaar
Een interessant en praktisch relevant aspect van dit vonnis is de aanstelling van de notaris-vereffenaar. De partijen konden hierover geen akkoord bereiken. In dergelijke gevallen, om te vermijden dat de procedure geblokkeerd raakt door onenigheid, geeft artikel 1278, §1 van het Gerechtelijk Wetboek de rechter de bevoegdheid om ambtshalve een notaris aan te stellen. De rechtbank maakt hier correct gebruik van deze bevoegdheid door notaris [NOTARIS A] aan te duiden.
De beslissing dat beide partijen in gelijke mate moeten instaan voor de provisionering van de kosten van de notaris is eveneens standaardpraktijk. Dit zorgt ervoor dat de notaris zijn werkzaamheden kan aanvatten zonder afhankelijk te zijn van de betalingsbereidheid van één van de partijen.
Praktische Implicaties en Aandachtspunten
Het Opsplitsen van de Procedure: Een Pragmatische Aanpak
Dit vonnis is een schoolvoorbeeld van de pragmatische werkwijze van de familierechtbank. De rechter kiest ervoor om een eindbeslissing te nemen over de staat van de personen (de echtscheiding) en de vereffening-verdeling, terwijl de overige, vaak meer conflictueuze, aspecten worden aangehouden voor een latere zitting. Dit biedt verschillende voordelen:
- Juridische Zekerheid: Partijen weten dat hun huwelijk definitief beëindigd zal worden, wat hen in staat stelt om mentaal en praktisch een nieuw hoofdstuk te beginnen.
- Efficiëntie: De rechtbank vermijdt vertraging in de echtscheiding zelf door te wachten op een volledig akkoord over alle gevolgen.
- De-escalatie: Door de echtscheiding uit te spreken, kan de focus in de verdere procedure volledig verschuiven naar een zakelijke en toekomstgerichte regeling voor de kinderen en de financiën. De rechterlijke aansporing om "de bladzijde om te slaan" illustreert dit.
Tips voor Betrokkenen en Advocaten
- Akkoord met de vordering: Indien een huwelijk onherstelbaar is, kan het strategisch interessant zijn om akkoord te gaan met de echtscheidingsvordering. Dit bespaart tijd en kosten die anders besteed zouden worden aan het bewijzen van de ontwrichting.
- Voorbereiding financiële discussie: De rechtbank vraagt expliciet om een gedetailleerd financieel dossier voor te bereiden voor de volgende zitting. Het is cruciaal om tijdig alle bewijsstukken (loonfiches, aanslagbiljetten, bewijs van woonkost, etc.) te verzamelen. De verwijzing naar de website van de rechtbank is hierbij een nuttige leidraad.
- Niet-uitvoerbaarheid bij voorraad: Partijen en hun raadslieden moeten zich bewust zijn van de implicaties van artikel 1399 van het Gerechtelijk Wetboek. Het vonnis dat de echtscheiding uitspreekt, krijgt pas kracht van gewijsde na het verstrijken van de beroepstermijn (of na de uitspraak in beroep). Pas daarna kan het worden overgeschreven in de registers van de burgerlijke stand, op welk moment de echtscheiding tegenstelbaar wordt aan derden. Dit in tegenstelling tot beslissingen over voorlopige maatregelen (zoals verblijfsregelingen of onderhoudsgeld), die vaak wel onmiddellijk uitvoerbaar zijn.
Toegepaste Wetsartikelen
Art. 229 §3
oud Burgerlijk Wetboek
Echtscheiding op grond van onherstelbare ontwrichting door aanvraag van één echtgenoot en akkoord van de ander.
Art. 1255
Gerechtelijk Wetboek
Procedure voor de echtscheiding op grond van onherstelbare ontwrichting.
Art. 1278
Gerechtelijk Wetboek
Aanstelling van de notaris-vereffenaar.
Art. 1399
Gerechtelijk Wetboek
Verbod op voorlopige tenuitvoerlegging van vonnissen betreffende de staat van personen.
Vergelijkbare situatie?
Neem vrijblijvend contact op voor persoonlijk advies van onze advocaten.