--- title: "Erfdeel berekenen | Advocaat Erfrecht | LawBase" description: "Wettelijk erfdeel berekenen in België? Ontdek de regels van het erfrecht, de reserve voor kinderen en echtgenoten, en hoe schenkingen uw erfenis beïnvloeden." lang: nl json-ld: | [ { "@context": "https://schema.org", "@type": "Article", "headline": "Je wettelijk erfdeel berekenen", "description": "Wettelijk erfdeel berekenen in België? Ontdek de regels van het erfrecht, de reserve voor kinderen en echtgenoten, en hoe schenkingen uw erfenis beïnvloeden.", "image": "https://www.lawbase.be/og-image.jpg", "author": { "@type": "Person", "name": "Mr. Peter-Jan De Meulenaere", "jobTitle": "Advocaat", "url": "https://www.lawbase.be/over-ons", "sameAs": [ "https://www.linkedin.com/in/peterjandemeulenaere/", "https://www.lawbase.be/over-ons" ], "worksFor": { "@type": "LegalService", "@id": "https://www.lawbase.be/#organization", "name": "LawBase - De Meulenaere & Ribas Colomar", "url": "https://www.lawbase.be" }, "memberOf": { "@type": "Organization", "name": "Orde van Vlaamse Balies", "url": "https://www.advocaat.be" }, "alumniOf": { "@type": "CollegeOrUniversity", "name": "Universiteit Gent" } }, "publisher": { "@type": "LegalService", "@id": "https://www.lawbase.be/#organization", "name": "LawBase - De Meulenaere & Ribas Colomar", "logo": { "@type": "ImageObject", "url": "https://www.lawbase.be/logo.png", "width": 512, "height": 512 } }, "mainEntityOfPage": { "@type": "WebPage", "@id": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen" }, "datePublished": "2026-01-24T22:25:27.619+00:00", "dateModified": "2026-08-17T09:24:16.45891+00:00", "inLanguage": "nl-BE", "wordCount": 750, "articleSection": "Erfrecht" }, { "@context": "https://schema.org", "@type": "LegalService", "@id": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen#service", "name": "Erfdeel berekenen | LawBase", "alternateName": "LawBase Erfrecht", "description": "Wettelijk erfdeel berekenen in België? Ontdek de regels van het erfrecht, de reserve voor kinderen en echtgenoten, en hoe schenkingen uw erfenis beïnvloeden.", "url": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen", "serviceType": "Erfrecht", "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Oosterlingenplein 4A", "addressLocality": "Brugge", "postalCode": "8000", "addressCountry": "BE", "addressRegion": "West-Vlaanderen" }, "geo": { "@type": "GeoCoordinates", "latitude": 51.2093, "longitude": 3.2247 }, "telephone": "+32 50 67 32 06", "email": "advocaten@lawbase.be", "provider": { "@type": "LegalService", "@id": "https://www.lawbase.be#organization", "name": "LawBase - De Meulenaere & Ribas Colomar", "url": "https://www.lawbase.be", "telephone": "+32 50 67 32 06", "email": "advocaten@lawbase.be", "logo": "https://www.lawbase.be/logo.png" }, "areaServed": [ { "@type": "AdministrativeArea", "name": "Antwerpen" }, { "@type": "AdministrativeArea", "name": "Oost-Vlaanderen" }, { "@type": "AdministrativeArea", "name": "West-Vlaanderen" }, { "@type": "AdministrativeArea", "name": "Vlaams-Brabant" }, { "@type": "AdministrativeArea", "name": "Limburg" }, { "@type": "AdministrativeArea", "name": "Brussel" } ], "knowsAbout": [ "erfdeel berekenen", "erfrecht België", "wettelijke reserve", "fictieve massa", "erfenis simulator", "successierechten Vlaanderen", "inkorting schenkingen", "beschikbaar deel", "erfgenaam worden", "verdeling nalatenschap" ], "aggregateRating": { "@type": "AggregateRating", "ratingValue": "4.9", "bestRating": "5", "ratingCount": "353", "reviewCount": "353" }, "potentialAction": [ { "@type": "ReserveAction", "name": "Adviesgesprek aanvragen", "target": { "@type": "EntryPoint", "urlTemplate": "https://www.lawbase.be/contact", "actionPlatform": [ "http://schema.org/DesktopWebPlatform", "http://schema.org/MobileWebPlatform" ] } }, { "@type": "CommunicateAction", "name": "Bel ons", "target": { "@type": "EntryPoint", "urlTemplate": "tel:+32 50 67 32 06" } }, { "@type": "CommunicateAction", "name": "Email versturen", "target": { "@type": "EntryPoint", "urlTemplate": "mailto:advocaten@lawbase.be" } } ], "openingHoursSpecification": [ { "@type": "OpeningHoursSpecification", "dayOfWeek": [ "Monday", "Tuesday", "Wednesday", "Thursday", "Friday" ], "opens": "09:00", "closes": "18:00" } ], "availableChannel": { "@type": "ServiceChannel", "serviceLocation": [ { "@type": "Place", "name": "LawBase Brugge (Hoofdkantoor)", "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Oosterlingenplein 4A", "addressLocality": "Brugge", "postalCode": "8000", "addressCountry": "BE" } }, { "@type": "Place", "name": "LawBase Antwerpen", "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Amedeus Stockmanslei 81", "addressLocality": "Mortsel", "postalCode": "2640", "addressCountry": "BE" } }, { "@type": "Place", "name": "LawBase Gent", "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Hundelgemsesteenweg 417", "addressLocality": "Gent", "postalCode": "9050", "addressCountry": "BE" } }, { "@type": "Place", "name": "LawBase Sint-Niklaas", "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Nieuwkerkenstraat 77", "addressLocality": "Sint-Niklaas", "postalCode": "9100", "addressCountry": "BE" } }, { "@type": "Place", "name": "LawBase Tongeren", "address": { "@type": "PostalAddress", "addressLocality": "Limburg", "addressCountry": "BE" } }, { "@type": "Place", "name": "LawBase Leuven", "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Redingenstraat 29", "addressLocality": "Leuven", "postalCode": "3000", "addressCountry": "BE" } } ] }, "hasOfferCatalog": { "@type": "OfferCatalog", "name": "Erfrecht Diensten", "itemListElement": [ { "@type": "Offer", "itemOffered": { "@type": "Service", "name": "Eerste consultatie", "description": "30 minuten adviesgesprek met een ervaren advocaat" }, "price": "50", "priceCurrency": "EUR", "url": "https://www.lawbase.be/contact" }, { "@type": "Offer", "itemOffered": { "@type": "Service", "name": "Erfrecht", "url": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen" }, "priceSpecification": { "@type": "PriceSpecification", "priceCurrency": "EUR", "description": "Prijs op maat, afhankelijk van complexiteit" } } ] }, "speakable": { "@type": "SpeakableSpecification", "cssSelector": [ "h1", ".hero-description", "h2", ".faq-section h3", ".content-section p:first-of-type" ] } }, { "@context": "https://schema.org", "@type": "WebPage", "@id": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen#webpage", "url": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen", "name": "Erfdeel berekenen", "description": "Wettelijk erfdeel berekenen in België? Ontdek de regels van het erfrecht, de reserve voor kinderen en echtgenoten, en hoe schenkingen uw erfenis beïnvloeden.", "isPartOf": { "@type": "WebSite", "@id": "https://www.lawbase.be#website", "name": "LawBase", "url": "https://www.lawbase.be" }, "about": { "@type": "LegalService", "@id": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen#service" }, "mainEntity": { "@type": "LegalService", "@id": "https://www.lawbase.be/expertise/erfrecht/erfdeel-berekenen#service" }, "inLanguage": "nl-BE", "speakable": { "@type": "SpeakableSpecification", "cssSelector": [ "h1", ".hero-description", "h2", ".faq-section h3", ".content-section p:first-of-type" ] } }, { "@context": "https://schema.org", "@type": "BreadcrumbList", "itemListElement": [ { "@type": "ListItem", "position": 1, "name": "Home", "item": "https://www.lawbase.be" }, { "@type": "ListItem", "position": 2, "name": "Expertisegebieden", "item": "https://www.lawbase.be/expertisegebieden" }, { "@type": "ListItem", "position": 3, "name": "Erfrecht", "item": "https://www.lawbase.be/erfrecht" }, { "@type": "ListItem", "position": 4, "name": "Erfdeel berekenen" } ] }, { "@context": "https://schema.org", "@type": "FAQPage", "mainEntity": [ { "@type": "Question", "name": "Wat is het beschikbaar deel in het Belgisch erfrecht?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Sinds 2018 is het beschikbaar deel altijd de helft van het vermogen, ongeacht het aantal kinderen. De andere helft is de 'reserve' waar de kinderen recht op hebben." } }, { "@type": "Question", "name": "Heeft een wettelijk samenwonende partner recht op een erfdeel?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Ja, de wettelijk samenwonende partner heeft een beperkt erfrecht: het vruchtgebruik op de gezinswoning en de aanwezige inboedel, tenzij dit via testament is ontnomen." } }, { "@type": "Question", "name": "Hoe worden schenkingen verrekend bij de berekening?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Schenkingen worden bij de bestaande goederen geteld om de fictieve massa te bepalen. Dit proces heet 'inbreng' en zorgt voor gelijkheid tussen de erfgenamen." } }, { "@type": "Question", "name": "Wat gebeurt er als er geen kinderen zijn?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Als er geen kinderen zijn, gaat de erfenis naar de langstlevende echtgenoot, de ouders, en broers of zussen, afhankelijk van de specifieke gezinssituatie en het huwelijkscontract." } }, { "@type": "Question", "name": "Kan ik een kind volledig onterven?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Nee, in België hebben kinderen een beschermd wettelijk erfdeel (de reserve). U kunt hen enkel het 'beschikbaar deel' ontnemen via een testament." } } ] } ] --- [![LawBase - Uw advocaat in Vlaanderen](/assets/lawbase-logo-CwWDrdZY.webp)LawBase ](/) [Contact](/contact) [Mijn Dossier Beoordelen ](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[Onze Expertises ](/expertisegebieden)[Onze Juridische Tools ](/tools) Meer [Waarom LawBase?](/waarom-lawbase)[Prijzen](/prijzen)[Over Ons](/over-ons)[Rechtbanken](/rechtbanken)[Blog](/blog)[Rechtspraak](/rechtspraak)[Klantenzone](/klantenzone)[Mijn Document Nakijken](/document-uploaden) [Contact](/contact) [Mijn Dossier Beoordelen](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[Onze Expertises](/expertisegebieden)[Onze Juridische Tools](/tools) Meer [Waarom LawBase?](/waarom-lawbase)[Prijzen](/prijzen)[Over Ons](/over-ons)[Rechtbanken](/rechtbanken)[Blog](/blog)[Rechtspraak](/rechtspraak)[Klantenzone](/klantenzone)[Mijn Document Nakijken](/document-uploaden) 1. [Home ](/) - [Expertisegebieden](/expertisegebieden) - [Erfrecht](/erfrecht) - Erfdeel berekenen # Je wettelijk erfdeel berekenen Leer hoe u uw wettelijk erfdeel berekent volgens de Belgische wetgeving (BW Art. 731-755). Ontdek de regels voor kinderen, echtgenoten en de impact van schenkingen. Door Mr. Peter-Jan De Meulenaere • 4 min leestijd • 614 lezers Delen: Print Expert Review ![Mr. Peter-Jan De Meulenaere - Advocaat bij LawBase](/assets/peter-jan-expert-CDx9MZQF.webp) ### Mr. Peter-Jan De Meulenaere Advocaat • Orde van Vlaamse Balies • Universiteit Gent Juridisch geverifieerd door Peter-Jan Verkeersrecht Vastgoed Erfrecht [Bekijk profiel](https://www.linkedin.com/in/peterjandemeulenaere/)[Over ons team →](/over-ons) Handige Tool [Gebruik de Erfenis Simulator](/tools/erfenis-simulator)[Gebruik de Successierechten Calculator](/tools/successierechten) ### Wettelijk Kader Dit artikel is gebaseerd op de volgende Belgische wetgeving: - • [Burgerlijk Wetboek](https://www.ejustice.just.fgov.be/img_l/pdf/1804/03/21/1804032150M_N.pdf) Wanneer een naaste overlijdt, breekt een emotioneel zware periode aan. Naast het rouwproces moeten er echter ook tal van praktische en juridische zaken geregeld worden. Een van de meest prangende vragen die nabestaanden zich stellen, is: "Waar heb ik recht op?". Het berekenen van het wettelijk erfdeel is een complexe oefening waarbij rekening moet worden gehouden met de familiale samenstelling, het huwelijksvermogensstelsel en eventuele schenkingen die de overledene tijdens zijn leven heeft gedaan. In dit artikel leggen we haarfijn uit hoe de verdeling van een nalatenschap in België juridisch in elkaar zit. ## Wettelijk Kader Het Belgische erfrecht is diep geworteld in het Burgerlijk Wetboek, specifiek in de artikelen 731 tot en met 755. De wetgever heeft een strikte hiërarchie vastgelegd, de zogenaamde 'orde van erfopvolging'. Als er geen testament is, bepaalt de wet wie de erfgenamen zijn op basis van hun bloedverwantschap met de overledene. Er zijn vier orden van erfgenamen: - **Eerste orde:** De afstammelingen (kinderen, kleinkinderen). - **Tweede orde:** De ouders samen met broers en zussen. - **Derde orde:** De opgaande lijn (grootouders). - **Vierde orde:** Ooms, tantes, neven en nichten. Een hogere orde sluit een lagere orde volledig uit. Belangrijk om te weten is dat de **langstlevende echtgenoot** een bijzondere positie inneemt die buiten deze orden valt, maar wel recht heeft op een specifiek deel van de erfenis, vaak in vruchtgebruik. Sinds de hervorming van het erfrecht in 2018 heeft de erflater meer vrijheid gekregen via het 'beschikbaar deel', maar de reservataire erfgenamen (kinderen en echtgenoot) blijven beschermd door hun wettelijke reserve. ## Procedure en Stappen Om uw wettelijk erfdeel correct te berekenen, moet u een vast stramien volgen. Dit proces bij LawBase verloopt doorgaans via de volgende stappen: **Stap 1: De samenstelling van de fictieve massa.** Men kijkt niet enkel naar wat er op de bankrekening staat op de dag van overlijden. Volgens het Belgisch recht moeten we de 'fictieve massa' berekenen. Dit is: de goederen aanwezig bij overlijden - de schulden + de gedane schenkingen tijdens het leven. Dit laatste is cruciaal om te vermijden dat iemand zijn erfenis "uitholt" voor de dood. **Stap 2: Bepaling van het huwelijksstelsel.** Was de overledene gehuwd onder het wettelijk stelsel (gemeenschap van goederen) of met scheiding van goederen? Bij een gemeenschap moet eerst de huwelijkse huishouding vereffend worden voordat de eigenlijke erfenis kan worden verdeeld. **Stap 3: Toewijzing van het vruchtgebruik en de blote eigendom.** Indien er kinderen en een langstlevende echtgenoot zijn, krijgt de echtgenoot doorgaans het vruchtgebruik op de volledige nalatenschap, terwijl de kinderen de blote eigendom erven. Dit betekent dat de partner in de woning mag blijven wonen en de interesten op rekeningen ontvangt, maar de kinderen uiteindelijk de eigenaars zijn. **Stap 4: Inkorting en inbreng.** Als blijkt dat schenkingen het wettelijk erfdeel (de reserve) van de kinderen hebben aangetast, kan er sprake zijn van 'inkorting'. De begiftigde moet dan een deel compenseren aan de reservataire erfgenamen. ## Praktische Tips Het berekenen van een erfdeel is geen exacte wetenschap zonder de juiste documentatie. Hier zijn enkele tips van onze experts in Brugge, Antwerpen en Gent: - **Verzamel bewijzen van schenkingen:** Houd bankafschriften of notariële akten van eerdere schenkingen bij. Deze zijn essentieel voor de berekening van de fictieve massa. - **Check het Centraal Register van Testamenten (CRT):** Ga na of de overledene een testament heeft opgesteld dat de wettelijke verdeling wijzigt. - **Gebruik technologie:** Voor een eerste indicatie kunt u onze [erfenis-simulator](/tools/erfenis-simulator) gebruiken. Dit geeft u een snelle raming van de verdeling en de te verwachten successierechten. - **Win tijdig advies in:** Erfopvolging kent strikte termijnen, zeker voor de aangifte van nalatenschap (meestal 4 maanden na overlijden). LawBase heeft 6 kantoren verspreid over Vlaanderen: Brugge (hoofdkantoor), Antwerpen, Gent, Leuven, Sint-Niklaas en Tongeren. U kunt bij ons terecht voor een gedetailleerde berekening. Een videocall van 30 minuten kost €60,50 incl. btw; een consultatie op kantoor van 60 minuten kost €90,75 incl. btw. ## Kosten en Vergoedingen Bij het berekenen van uw netto erfdeel moet u rekening houden met drie grote kostenposten: 1\. **Erfbelasting (Successierechten):** Dit is een gewestelijke belasting (Vlaanderen, Brussel of Wallonië). In Vlaanderen variëren de tarieven in rechte lijn (kinderen/partners) tussen de 3% en 27%, afhankelijk van de schijf waarin het bedrag valt. Voor broers, zussen of vreemden liggen deze tarieven aanzienlijk hoger (tot 55%). 2\. **Notariskosten:** Voor het opstellen van een akte van bekendheid of een attest van erfopvolging rekent de notaris vaste erelonen aan. 3\. **Advocatenhonoraria:** Indien er discussie ontstaat tussen erfgenamen over de waardering van goederen of de geldigheid van schenkingen, kan bijstand van een gespecialiseerd advocaat noodzakelijk zijn. Wij werken bij LawBase met transparante uurtarieven of vaste pakketten voor de afwikkeling van nalatenschappen. ## Veelgestelde Vragen Hieronder vindt u de meest gestelde vragen over het berekenen van het wettelijk erfdeel. Dichtstbijzijnde kantoor: [LawBase Brugge](/advocaat/brugge)(West-Vlaanderen) Oosterlingenplein 4A, 8000 Brugge [Advocaat Brugge](/advocaat/brugge)[Advocaat Antwerpen](/advocaat/antwerpen)[Advocaat Gent](/advocaat/gent)[Advocaat Hasselt](/advocaat/hasselt)[Advocaat Leuven](/advocaat/leuven) ## Veelgestelde vragen ### Wat is het beschikbaar deel in het Belgisch erfrecht? ### Heeft een wettelijk samenwonende partner recht op een erfdeel? ### Hoe worden schenkingen verrekend bij de berekening? ### Wat gebeurt er als er geen kinderen zijn? ### Kan ik een kind volledig onterven? ## Gerelateerde Artikelen [Alle expertise](/expertisegebieden) [ erfrecht ### Inkorting erfenis Alles over inkorting van schenkingen en legaten in het Belgisch erfrecht: bescherm uw reserve, bereken de fictieve massa en ontdek de procedure bij LawBase. 1454 lezers ](/expertise/erfrecht/inkorting-erfenis)[ erfrecht ### Centraal register testamenten Alles wat u moet weten over het Centraal Register van Testamenten (CRT) in België. Ontdek de procedure, kosten en het belang van registratie voor uw erfenis. 1122 lezers ](/expertise/erfrecht/centraal-register-testamenten)[ erfrecht ### Legaat bijzonder algemeen Wat is het verschil tussen een bijzonder en algemeen legaat? Leer alles over de juridische gevolgen, schulden en de procedure in het Belgisch erfrecht. 1009 lezers ](/expertise/erfrecht/legaat-bijzonder-algemeen) ### Persoonlijk advies nodig? [ Mijn Dossier Beoordelen Online analyse in 2 minuten ](/tools/mijn-dossier-beoordelen?area=erfrecht)[ WhatsApp ons Snel antwoord op uw vraag ](https://wa.me/3250673206)[ Bel direct 050 67 32 06 ]() ## Hulp nodig bij uw juridische vraag? Onze advocaten staan voor u klaar met deskundig advies. [Plan een consultatie](/contact)[Bekijk onze kantoren](/over-ons) ![LawBase - Uw advocaat in Vlaanderen](/assets/lawbase-logo-CwWDrdZY.webp)LawBase Slimme hulp, échte advocaten Brugge (HQ) · Antwerpen · Gent · Leuven · Sint-Niklaas · Tongeren [050 67 32 06](tel:050673206) [advocaten@lawbase.be](mailto:advocaten@lawbase.be) [Chat via WhatsApp](https://wa.me/3250673206) [📍 Vind een advocaat bij u in de buurt](/advocaat)[📄 Document Nakijken](/document-uploaden)[🧮 Juridische Tools](/tools)[⚖️ Dossier Beoordelen](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[📚 Rechtspraak](/rechtspraak) ### Expertisegebieden - [Verkeersrecht](/verkeersrecht) - [Familierecht](/familierecht) - [Strafrecht](/strafrecht) - [Vastgoedrecht](/wonen-vastgoed) - [Huurrecht](/wonen-vastgoed/huurgeschillen) - [Erfrecht](/erfrecht) - [Ondernemingsrecht](/ondernemen) - [Burgerlijk Recht](/burgerlijk-recht) - [Arbeidsrecht](/arbeidsrecht) - [Consumentenrecht](/consumentenrecht) [Bereken direct uw verkeersboete →](https://www.beboet.be) Onze gespecialiseerde boetecalculator voor alle verkeersovertredingen in België [Start uw scheiding online →](https://www.echtscheidingshulp.be) Online platform voor een vlotte echtscheidingsprocedure, ontwikkeld door onze advocaten ### Populaire Tools - [Ontslagvergoeding Calculator](/tools/ontslagvergoeding) - [Huurindexatie Calculator](/tools/huurindexatie) - [Alimentatie Calculator](/tools/alimentatie-calculator) - [Strafmaat Simulator](/tools/strafmaat-simulator) - [Successierechten Calculator](/tools/successierechten) - [Verkeersboete Calculator](/tools/verkeersboete) - [Echtscheiding Kosten Calculator](/tools/echtscheiding-kosten) - [Erfenis Simulator](/tools/erfenis-simulator) [🧮 Alle 25 tools bekijken →](/tools) #### Onze ProTools - [HuurClaim — onbetaalde huur invorderen](/tools/pro/huurclaim) - [Huurcontract-analyse (AI + herwerkt contract)](/tools/pro/huurcontract-analyse) - [Alimentatie PRO](/tools/pro/alimentatie-calculator) - [EOT — Echtscheiding onderling akkoord](/tools/pro/eot) - [Kindregeling PRO](/tools/pro/kindregeling) - [Digitale Documenten Check](/juridische-documenten-check) - [Video-afspraak met advocaat](/video-afspraak) © 2026 LawBase BV · BTW: BE0791253744 [Algemene Voorwaarden](/algemene-voorwaarden)[Privacy Policy](/privacy-policy)[Cookie Beleid](/cookie-beleid) ## Cookies Wij gebruiken cookies om uw ervaring te verbeteren. Alles accepterenAlleen noodzakelijkInstellingen Meer info: [cookie beleid](/cookie-beleid) · [privacy](/privacy-policy) [](https://wa.me/3250673206)