--- title: "Slagen en verwondingen en de rechten van het slachtoffer |" description: "U moet voor de rechtbank verschijnen als dader of slachtoffer van slagen en verwondingen? Juridische bijstand van ervaren strafpleiters bij LawBase. Neem" lang: nl json-ld: | [ { "@context": "https://schema.org", "@type": [ "Article", "BlogPosting" ], "headline": "Slagen en verwondingen en de rechten van het slachtoffer", "alternativeHeadline": "U moet voor de rechtbank verschijnen als dader of slachtoffer van slagen en verwondingen?", "description": "U moet voor de rechtbank verschijnen als dader of slachtoffer van slagen en verwondingen? Juridische bijstand van ervaren strafpleiters bij LawBase. Neem contact op voor advies.", "image": { "@type": "ImageObject", "url": "https://lh3.googleusercontent.com/x2Yjk4CHBYHKM42kzD8HS_jAyNGmDWCXKFHpnGCzRpyPXr4JW199nIJqTgBTEXliW8a9Oc9ZY8O8qlEL7TB-ALfJ3rN1LzXgUHvs=l80-w1500-e365", "width": 1200, "height": 630 }, "datePublished": "2023-10-05T00:00:00+00:00", "dateModified": "2026-09-02T05:55:14.189151+00:00", "wordCount": 3745, "inLanguage": "nl-BE", "isAccessibleForFree": true, "knowsAbout": [ "Strafrecht", "Strafrecht België", "Strafrecht advocaat", "Juridisch advies", "Vlaanderen" ], "author": { "@type": "Person", "name": "Mr. Peter-Jan De Meulenaere", "jobTitle": "Advocaat", "url": "https://www.lawbase.be/over-ons", "sameAs": [ "https://www.linkedin.com/in/peterjandemeulenaere/", "https://www.lawbase.be/over-ons" ], "worksFor": { "@type": "LegalService", "@id": "https://www.lawbase.be/#organization", "name": "LawBase - De Meulenaere & Ribas Colomar", "url": "https://www.lawbase.be" }, "memberOf": { "@type": "Organization", "name": "Orde van Vlaamse Balies", "url": "https://www.advocaat.be" }, "alumniOf": { "@type": "CollegeOrUniversity", "name": "Universiteit Gent" } }, "publisher": { "@type": "Organization", "@id": "https://www.lawbase.be/#organization", "name": "LawBase - De Meulenaere & Ribas Colomar", "url": "https://www.lawbase.be", "logo": { "@type": "ImageObject", "url": "https://www.lawbase.be/logo.png", "width": 512, "height": 512 }, "image": { "@type": "ImageObject", "url": "https://www.lawbase.be/logo.png", "width": 512, "height": 512 }, "telephone": "+32 50 67 32 06", "email": "advocaten@lawbase.be", "priceRange": "€€", "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Oosterlingenplein 4A", "postalCode": "8000", "addressLocality": "Brugge", "addressCountry": "BE" } }, "mainEntityOfPage": { "@type": "WebPage", "@id": "https://www.lawbase.be/blog/slagen-en-verwondingen-en-de-rechten-van-het-slachtoffer" }, "speakable": { "@type": "SpeakableSpecification", "cssSelector": [ "h1", "h2", ".prose p:first-of-type", ".faq-section h3", ".faq-section p" ] }, "about": { "@type": "Thing", "name": "Strafrecht" }, "articleSection": "Strafrecht", "keywords": "Strafrecht, advocaat, juridisch advies, België, Vlaanderen", "potentialAction": { "@type": "ReadAction", "target": "https://www.lawbase.be/blog/slagen-en-verwondingen-en-de-rechten-van-het-slachtoffer" } }, { "@context": "https://schema.org", "@type": "BreadcrumbList", "itemListElement": [ { "@type": "ListItem", "position": 1, "name": "Home", "item": "https://www.lawbase.be" }, { "@type": "ListItem", "position": 2, "name": "Blog", "item": "https://www.lawbase.be/blog" }, { "@type": "ListItem", "position": 3, "name": "Slagen en verwondingen en de rechten van het slachtoffer" } ] }, { "@context": "https://schema.org", "@type": "FAQPage", "mainEntity": [ { "@type": "Question", "name": "Wat wordt in België verstaan onder 'slagen en verwondingen'?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "In België omvat 'slagen en verwondingen' elke vorm van fysiek geweld, van een duw tot ernstig letsel. De kwalificatie en straf zijn afhankelijk van de ernst van de schade en de omstandigheden van het incident." } }, { "@type": "Question", "name": "Welke soorten slagen en verwondingen onderscheidt het Belgische strafrecht?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Sinds 1 september 2026 deelt het Strafwetboek gewelddaden in naar de graad van de integriteitsaantasting: zonder aantasting of eerste graad (artikel 194 Sw., niveau 1), tweede graad — hoogstens vier maanden ongeschiktheid (artikel 195 Sw., niveau 2), derde graad — meer dan vier maanden ongeschiktheid, een ongeneeslijk lijkende ziekte, orgaanverlies, zware verminking of zwangerschapsverlies (artikel 196 Sw., niveau 3), en gewelddaden met de dood tot gevolg zonder het oogmerk om te doden (artikel 197 Sw., niveau 4)." } }, { "@type": "Question", "name": "Wat zijn de mogelijke straffen voor gewone slagen en verwondingen?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Voor gewone slagen en verwondingen, zoals een bloedneus of gescheurde lip, geldt sinds 1 september 2026 artikel 194 Sw.: een straf van niveau 1. Daarop staat geen gevangenisstraf, wel een geldboete van 250 tot 25.000 euro, een werkstraf van 20 tot 120 uur of een probatiestraf. Voor feiten van vóór die datum gold artikel 398 oud Sw., met een gevangenisstraf van acht dagen tot zes maanden en/of een geldboete van 26 tot 100 euro." } }, { "@type": "Question", "name": "Wanneer spreekt men van 'opzettelijke slagen en verwondingen met verzwarende omstandigheden'?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Sinds 1 september 2026 zijn zware gevolgen geen verzwarende omstandigheid maar een hogere graad van integriteitsaantasting (artikelen 195 tot 197 Sw.). De eigenlijke verzwaringen staan in de artikelen 198 tot 202 Sw. en tillen de straf telkens één niveau hoger: voorbedachtheid, een discriminerende drijfveer, een minderjarig of kwetsbaar slachtoffer, intrafamiliaal geweld en geweld tegen een persoon met een maatschappelijke functie naar aanleiding van die functie." } }, { "@type": "Question", "name": "Wat is het verschil tussen doodslag en onopzettelijke doodslag als gevolg van slagen en verwondingen?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Doodslag (artikel 96 Sw., niveau 7) is het doden van een ander mét het oogmerk om hem te doden; met voorbedachtheid heet dat moord (artikel 97 Sw., niveau 8). Slaat u iemand zonder de bedoeling te doden en overlijdt die persoon toch, dan gaat het om gewelddaden met de dood tot gevolg (artikel 197 Sw., niveau 4). Veroorzaakt u de dood door een ernstig gebrek aan voorzorg of voorzichtigheid, zonder enige opzet, dan spreekt de wet van doden door een ernstig gebrek aan voorzorg (artikel 106 Sw., niveau 2; in het verkeer artikel 107 Sw., niveau 3)." } }, { "@type": "Question", "name": "Welke wetsartikelen zijn relevant voor slagen en verwondingen in België?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "De basis voor de bestraffing van slagen en verwondingen in België wordt gevormd door de artikelen 398 tot en met 410 van het oud Strafwetboek. Artikel 398 oud Sw. behandelde de gewone slagen, artikel 399 oud Sw. de slagen met ziekte of arbeidsongeschiktheid tot gevolg, artikel 400 oud Sw. de slagen met zwaar of blijvend letsel, en artikel 401 oud Sw. de slagen met de dood tot gevolg zonder het oogmerk om te doden. De artikelen 418 en volgende oud Sw. betroffen het onopzettelijk doden of toebrengen van letsel. Sinds 1 september 2026 zijn die bepalingen vervangen door de artikelen 194 tot 201 van het nieuwe Strafwetboek, en voor de onopzettelijke feiten door de artikelen 106, 107 en 217 Sw." } }, { "@type": "Question", "name": "Welke factoren beïnvloeden de strafmaat bij slagen en verwondingen?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "De strafmaat wordt sterk beïnvloed door de ernst van de toegebrachte schade en de specifieke omstandigheden waaronder de feiten zijn gepleegd. De rechter houdt rekening met factoren zoals eventuele provocatie of een eerder strafblad." } } ] } ] --- [![LawBase - Uw advocaat in Vlaanderen](/assets/lawbase-logo-CwWDrdZY.webp)LawBase ](/) [Contact](/contact) [Mijn Dossier Beoordelen ](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[Onze Expertises ](/expertisegebieden)[Onze Juridische Tools ](/tools) Meer [Waarom LawBase?](/waarom-lawbase)[Prijzen](/prijzen)[Over Ons](/over-ons)[Rechtbanken](/rechtbanken)[Blog](/blog)[Rechtspraak](/rechtspraak)[Klantenzone](/klantenzone)[Mijn Document Nakijken](/document-uploaden) [Contact](/contact) [Mijn Dossier Beoordelen](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[Onze Expertises](/expertisegebieden)[Onze Juridische Tools](/tools) Meer [Waarom LawBase?](/waarom-lawbase)[Prijzen](/prijzen)[Over Ons](/over-ons)[Rechtbanken](/rechtbanken)[Blog](/blog)[Rechtspraak](/rechtspraak)[Klantenzone](/klantenzone)[Mijn Document Nakijken](/document-uploaden) 1. [Home ](/) - [Blog](/blog) - Slagen en verwondingen en de rechten van het slachtoffer [Terug naar Blog](/blog) Strafrecht # Slagen en verwondingen en de rechten van het slachtoffer Mr. Peter-Jan De Meulenaere 5 oktober 2023 21 min leestijd 114 weergaven Delen: ### Geschreven door een LawBase expert ![Mr. Peter-Jan De Meulenaere](/assets/peter-jan-expert-orpIpZZa.webp) Mr. Peter-Jan De Meulenaere [](https://www.linkedin.com/in/peterjandemeulenaere/) Advocaat – Vennoot bij LawBase Peter-Jan is gespecialiseerd in verkeersrecht, vastgoedrecht en erfrecht. Hij staat cliënten bij met praktisch juridisch advies en een persoonlijke aanpak. [Meer over ons team](/over-ons) 4.9/5 Google 353+ reviews 4.000+ dossiers beoordeeld Google 4.9/5 (175) · Trustlocal 9.7/10 (178) Hulp nodig bij uw situatie? Persoonlijk advies van een advocaat. [Neem Contact Op](/contact)[050 67 32 06]() ### Persoonlijk advies nodig? [ Mijn Dossier Beoordelen Online analyse in 2 minuten ](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[ WhatsApp ons Snel antwoord op uw vraag ](https://wa.me/3250673206)[ Bel direct 050 67 32 06 ]() ![Slagen en verwondingen en de rechten van het slachtoffer](https://lh3.googleusercontent.com/x2Yjk4CHBYHKM42kzD8HS_jAyNGmDWCXKFHpnGCzRpyPXr4JW199nIJqTgBTEXliW8a9Oc9ZY8O8qlEL7TB-ALfJ3rN1LzXgUHvs=l80-w1500-e365) In het kort 21 min leestijd U moet voor de rechtbank verschijnen als dader of slachtoffer van slagen en verwondingen? ## Inhoudsopgave - De Juridische Context van Slagen en Verwondingen in België - Het Strafrechtelijk Proces en de Rol van de Correctionele Rechtbank - Burgerlijke Partijstelling en Schadevergoeding - De Rol van de Familiale Verzekering en Rechtsbijstand - Veelgestelde Vragen # Slagen en verwondingen en de rechten van het slachtoffer 30 november 2023 Het toebrengen van slagen en verwondingen is een ernstig strafbaar feit in België en kan leiden tot een correctionele vervolging. In deze tekst bespreken we hoe de bestraffing van dit misdrijf verloopt voor de correctionele rechtbank en welke rechten het slachtoffer heeft met betrekking tot een burgerlijke partijstelling en de tussenkomst van kosten voor de advocaat door de familiale verzekering. ## De Juridische Context van Slagen en Verwondingen in België In het Belgische [strafrecht](/strafrecht) vallen 'slagen en verwondingen' onder de misdrijven tegen de fysieke integriteit van personen. De wetgever heeft deze feiten zeer ernstig genomen, gezien de impact die ze kunnen hebben op het slachtoffer, zowel fysiek, psychisch als financieel. Het oud Strafwetboek, met name de artikelen 398 tot en met 410, vormt de basis voor de bestraffing van dergelijke delicten. Sinds 1 september 2026 zijn die bepalingen vervangen door de artikelen 194 tot 201 van het nieuwe Strafwetboek. ### Definitie en gradaties van slagen en verwondingen Het begrip "slagen en verwondingen" is ruimer dan men op het eerste gezicht zou denken. Het omvat elke vorm van fysiek [geweld](/strafrecht/geweldsdelicten), van een duw tot ernstig letsel. De kwalificatie en de daaruit voortvloeiende straf hangen sterk af van de ernst van de toegebrachte schade en de omstandigheden waaronder de feiten gepleegd zijn. Het Strafwetboek maakt een onderscheid tussen: - **Gewelddaden zonder of met een integriteitsaantasting van de eerste graad:** elk letsel dat geen ongeschiktheid van meer dan vier maanden, geen ongeneeslijk lijkende ziekte, geen orgaanverlies, geen zware verminking en geen zwangerschapsverlies oplevert, en evenmin onder de tweede graad valt. Een blauw oog, kneuzingen of lichte schrammen vallen hier bijvoorbeeld onder. Dit is artikel 194 Sw., een straf van niveau 1 (voor feiten van vóór 1 september 2026: artikel 398 oud Sw.). - **Gewelddaden met een integriteitsaantasting van de tweede of de derde graad:** de tweede graad is een ongeschiktheid tot het verrichten van persoonlijk werk van hoogstens vier maanden of een geneeslijk lijkende ziekte binnen diezelfde termijn (artikel 195 Sw., niveau 2); de derde graad is een ongeschiktheid van meer dan vier maanden, een ongeneeslijk lijkende ziekte, het volledig verlies van een orgaan of lichaamsfunctie, een zware verminking of een zwangerschapsverlies (artikel 196 Sw., niveau 3). Het gaat hier niet om verzwarende omstandigheden maar om afzonderlijke graden van letsel; de echte verzwaringen staan in de artikelen 198 tot 202 Sw. Onder het oude wetboek waren dit de artikelen 399 en 400 oud Sw. Denk bijvoorbeeld aan een aanval waarbij het slachtoffer een gebroken ledemaat oploopt dat leidt tot langdurige arbeidsongeschiktheid, of een klap die permanent gehoorverlies veroorzaakt. - **Gewelddaden met de dood tot gevolg:** Wanneer de slagen en verwondingen de dood tot gevolg hebben, zonder de intentie om te doden, dan gaat het om slagen en verwondingen met de dood tot gevolg (artikel 401 oud Sw.; sinds 1 september 2026: artikel 197 Sw.). Werd het letsel of het overlijden veroorzaakt door onvoorzichtigheid of gebrek aan voorzorg, dan spreekt men van onopzettelijk doden of onopzettelijk toebrengen van letsel (artikel 418 e.v. oud Sw.; sinds 1 september 2026: artikel 106 Sw., in het verkeer artikel 107 Sw., en artikel 217 Sw. voor onopzettelijke slagen). De straffen zijn hier aanzienlijk zwaarder. ### Praktische voorbeelden en relevante wetsartikelen **Voorbeeld 1: Gewone slagen en verwondingen** Stel, tijdens een caféruzie deelt persoon A een vuistslag uit aan persoon B, waardoor B een bloedneus en een gescheurde lip oploopt. Dit valt onder artikel 194 Sw. (voor feiten van vóór 1 september 2026: artikel 398 oud Sw.). Artikel 398 oud Sw. luidde: "Hij die opzettelijk verwondingen of slagen toebrengt, wordt gestraft met gevangenisstraf van acht dagen tot zes maanden en met geldboete van zesentwintig euro tot honderd euro of met een van die straffen alleen." Sinds 1 september 2026 is dit een misdrijf van niveau 1: geen gevangenisstraf meer, maar een geldboete van 250 tot 25.000 euro, een werkstraf van twintig tot honderdtwintig uur, een probatiestraf van zes tot twaalf maanden of een veroordeling bij schuldigverklaring. De rechter zal rekening houden met de omstandigheden, zoals eventuele provocatie of een eerder strafblad, bij het bepalen van de straf. **Voorbeeld 2: Slagen en verwondingen met blijvende ongeschiktheid** Een dader valt zijn buurman aan met een ijzeren staaf, waardoor de buurman een complexe fractuur in zijn arm oploopt die resulteert in een blijvende beperking van de functionaliteit van de arm. Dit kan gekwalificeerd worden onder artikel 196 Sw. (voor feiten van vóór 1 september 2026: artikel 400 oud Sw.), dat voorziet in zwaardere straffen — onder het oude wetboek een gevangenisstraf van twee tot vijf jaar, sinds 1 september 2026 een straf van niveau 3, dus meer dan drie tot ten hoogste vijf jaar — wanneer de slagen of verwondingen "een ongeneeslijke ziekte, een blijvende ongeschiktheid om te werken, het volkomen verlies van het gebruik van een orgaan of van een ernstige verminking" hebben veroorzaakt. De medische expertise zal hier cruciaal zijn om de blijvende ongeschiktheid vast te stellen. **Verzwarende omstandigheden:** Naast de gevolgen van de slagen en verwondingen, kunnen ook de omstandigheden waaronder de feiten gepleegd zijn de straf verzwaren. Denk aan feiten gepleegd met voorbedachten rade (tweede lid van de artikelen 398, 399 en 400 oud Sw.; sinds 1 september 2026: artikel 198 Sw., voorbedachte gewelddaden) of tegenover een minderjarige of een persoon in een kwetsbare toestand (artikel 405bis oud Sw.; sinds 1 september 2026: artikel 200 Sw.). Ook recidive (het opnieuw plegen van een soortgelijk misdrijf) kan leiden tot een hogere straf. Wanneer iemand slagen en verwondingen toebrengt aan een ander persoon, kan dit leiden tot vervolging door de correctionele rechtbank. De straffen voor dit misdrijf kunnen variëren van een geldboete tot een gevangenisstraf, afhankelijk van de ernst van de feiten. Het is belangrijk om te benadrukken dat het slachtoffer van slagen en verwondingen altijd het recht heeft om zich burgerlijke partij te stellen. Dit betekent dat het slachtoffer via zijn advocaat een [schadevergoeding](/burgerlijk-recht/schadevergoeding) kan eisen voor de geleden schade. ## Het Strafrechtelijk Proces en de Rol van de Correctionele Rechtbank Na de melding van slagen en verwondingen, volgt er een onderzoek door de politie en eventueel het parket. Afhankelijk van de bevindingen van dit onderzoek, kan het parket besluiten de zaak voor de correctionele rechtbank te brengen. Dit is de rechtbank die bevoegd is voor de misdrijven van middelzware ernst, waaronder de meeste gevallen van slagen en verwondingen. Sinds 1 september 2026 heten die niet meer "wanbedrijven": het Strafwetboek kent enkel nog misdrijven, verdeeld over acht strafniveaus (artikel 36 Sw.). ### Het verloop van de procedure Het strafrechtelijk proces volgt doorgaans een vaste procedure: 1. **Klacht of proces-verbaal:** Het begint vaak met een klacht van het slachtoffer bij de politie, of een proces-verbaal opgesteld door de politie na vaststelling van de feiten. 2. **Opsporingsonderzoek:** De politie verzamelt bewijsmateriaal, ondervraagt getuigen en de verdachte, en laat eventueel medisch onderzoek uitvoeren naar het letsel van het slachtoffer. 3. **Gerechtelijk onderzoek (facultatief):** Bij complexere zaken of ernstige feiten kan een onderzoeksrechter worden ingeschakeld. Deze heeft ruimere bevoegdheden, zoals het bevelen van huiszoekingen of het aanhouden van verdachten. 4. **Parketbeslissing:** Na het onderzoek beslist de procureur des Konings of er voldoende aanwijzingen zijn om de verdachte te vervolgen. Hij kan besluiten de zaak te seponeren (niet te vervolgen), een minnelijke schikking voorstellen, of de verdachte dagvaarden voor de correctionele rechtbank. 5. **Correctionele zitting:** De zaak wordt behandeld voor de correctionele rechtbank. Hier worden de bewijzen voorgelegd, getuigen gehoord, en pleiten de openbare aanklager (namens het parket), de advocaat van het slachtoffer (burgerlijke partij) en de advocaat van de beklaagde. 6. **Uitspraak:** De rechtbank velt een vonnis waarin zij zich uitspreekt over de schuld van de beklaagde en, indien schuldig bevonden, een straf oplegt. Ook de vordering tot schadevergoeding van het slachtoffer wordt hier behandeld. 7. **Hoger beroep:** Zowel de beklaagde, het parket als het slachtoffer kunnen in beroep gaan tegen het vonnis bij het Hof van Beroep. ### De rol van het slachtoffer in het strafproces De rechten van het slachtoffer zijn de laatste decennia sterk uitgebreid. Het slachtoffer is niet langer een loutere getuige, maar een volwaardige partij in het proces. Enkele belangrijke rechten zijn: - **Recht op informatie:** Het slachtoffer heeft recht op informatie over de stand van zaken van het onderzoek, de beslissingen van het parket en de zittingsdata. - **Recht om gehoord te worden:** Het slachtoffer kan tijdens het onderzoek en op zitting zijn verhaal doen en zijn standpunt kenbaar maken. - **Recht op bijstand van een advocaat:** Het slachtoffer kan zich laten bijstaan door een advocaat, die zijn belangen behartigt en hem adviseert. - **Recht op burgerlijke partijstelling:** Dit is een cruciaal recht voor het slachtoffer, zoals hieronder verder wordt toegelicht. ### Rechtspraak en recente ontwikkelingen De rechtspraak met betrekking tot slagen en verwondingen evolueert voortdurend. Rechters houden steeds meer rekening met de immateriële schade die slachtoffers lijden, zoals psychisch leed en verminderd levensgenot. Er is ook een tendens om zwaardere straffen op te leggen bij feiten gepleegd in bepaalde contexten, zoals huiselijk geweld of geweld tegen hulpverleners. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) heeft in verschillende arresten benadrukt dat staten de positie van slachtoffers in het strafproces moeten versterken, wat ook in België tot wetswijzigingen heeft geleid. Bovendien hebben slachtoffers ook het recht om een tussenkomst van kosten voor de advocaat te verkrijgen via hun familiale verzekering. Dit kan helpen om de financiële last van het proces te verlichten en ervoor te zorgen dat het slachtoffer de nodige [juridische bijstand](/contact) krijgt om zijn rechten te verdedigen. Het is echter belangrijk om op te merken dat niet alle verzekeringen deze tussenkomst bieden, dus het is raadzaam om dit na te gaan bij de verzekeraar. ### Simuleer de mogelijke strafmaat Krijg een inschatting van de mogelijke straffen bij uw situatie. [Simuleer Nu](/tools/strafmaat-simulator) ## Burgerlijke Partijstelling en Schadevergoeding De burgerlijke partijstelling is een essentieel instrument voor slachtoffers om vergoeding te krijgen voor de schade die zij hebben geleden als gevolg van het strafbare feit. Door zich burgerlijke partij te stellen, voegt het slachtoffer zijn claim voor schadevergoeding toe aan het strafproces tegen de dader. ### Wat houdt burgerlijke partijstelling in? Wanneer een slachtoffer zich burgerlijke partij stelt, betekent dit dat de strafrechter, naast de strafmaat voor de dader, zich ook zal uitspreken over de schadevergoeding die de dader aan het slachtoffer moet betalen. Dit heeft als voordeel dat het slachtoffer niet twee aparte procedures hoeft te voeren (een strafprocedure en een burgerlijke procedure) om zijn rechten te doen gelden. ### Welke schade kan worden vergoed? De schadevergoeding kan verschillende componenten omvatten: - **Materiële schade:** Dit omvat alle direct meetbare financiële verliezen: - **Medische kosten:** Kosten voor doktersbezoeken, medicatie, ziekenhuisopnames, kinesitherapie, psychologische begeleiding, enzovoort, die niet gedekt worden door de mutualiteit of andere verzekeringen. - **Verlies van inkomsten:** Indien het slachtoffer door de verwondingen tijdelijk of permanent arbeidsongeschikt is, kan hij een vergoeding eisen voor het gederfde loon of inkomen. Dit kan zowel betrekking hebben op het verleden als op de toekomstige inkomstenderving. - **Kosten voor huishoudelijke hulp:** Indien het slachtoffer door de verwondingen de huishoudelijke taken niet meer kan uitvoeren en hiervoor hulp moet inschakelen. - **Reparatie- of vervangingskosten:** Indien eigendommen (bijv. kleding, bril) beschadigd zijn geraakt tijdens de feiten. - **Immateriële schade (morele schade):** Dit betreft de niet-financiële schade, in Nederland "smartengeld" genoemd, maar in het Belgische recht steeds morele schade. Het vergoedt het lichamelijk en psychisch lijden, de pijn, het verdriet, de angst, het verlies van levenskwaliteit, de esthetische schade (bijv. littekens) en het verlies van levensvreugde. De bepaling van de hoogte van smartengeld gebeurt vaak op basis van medische expertise en jurisprudentiële tabellen. ### Praktische stappen voor burgerlijke partijstelling Een slachtoffer kan zich op verschillende manieren burgerlijke partij stellen: 1. **Bij de onderzoeksrechter:** Indien er een gerechtelijk onderzoek loopt, kan dit via een "verzoek tot burgerlijke partijstelling". 2. **Bij de [politierechtbank](/rechtbanken) of correctionele rechtbank:** Dit kan door een brief te sturen naar de griffie voorafgaand aan de zitting, of door zich mondeling burgerlijke partij te stellen op de zitting zelf. 3. **Via een [dagvaarding](/strafrecht/verdediging-beklaagden):** Het slachtoffer kan de dader ook rechtstreeks dagvaarden voor de burgerlijke rechter om schadevergoeding te eisen, los van het strafproces. Dit is echter minder efficiënt als er al een strafproces loopt. Het is sterk aanbevolen om zich hiervoor te laten bijstaan door een advocaat, die kan helpen bij het correct inschatten van de schade en het opstellen van de vordering. ### Relevante wetsartikelen en rechtspraak De basis voor schadevergoeding ligt in artikel 6.5 BW (sinds 1 januari 2025 in de plaats van artikel 1382 oud BW): "Elke daad van de mens, waardoor aan een ander schade wordt veroorzaakt, verplicht degene door wiens schuld de schade is ontstaan, deze te vergoeden." Dit principe wordt toegepast in het strafrecht wanneer een strafbaar feit schade veroorzaakt. De rechtspraak van het Hof van Cassatie en de hoven en rechtbanken speelt een cruciale rol in de ontwikkeling van criteria voor de begroting van de verschillende schadeposten. Het is ook belangrijk om te benadrukken dat de correctionele rechtbank in België de rechten van het slachtoffer erkent en beschermt. Het slachtoffer heeft het recht om gehoord te worden tijdens het proces en kan zelfs getuigen oproepen om de feiten te bewijzen. Daarnaast kan het slachtoffer ook een schadevergoeding eisen voor de geleden schade, zoals medische kosten en verlies van inkomsten. ## De Rol van de Familiale Verzekering en Rechtsbijstand De kosten van een juridische procedure kunnen hoog oplopen, vooral wanneer er sprake is van medische expertise of langdurige procedures. Hier kan de familiale verzekering, en in het bijzonder de clausule rechtsbijstand, een belangrijke rol spelen voor het slachtoffer. ### Wat is een familiale verzekering met rechtsbijstand? Een familiale verzekering (officieel: verzekering burgerlijke [aansprakelijkheid](/burgerlijk-recht/aansprakelijkheid) privéleven) dekt de schade die u of een gezinslid per ongeluk toebrengt aan derden. Een **rechtsbijstandsverzekering** is een aanvullende dekking die vaak optioneel is bij een familiale verzekering, maar ook afzonderlijk kan worden afgesloten. Deze verzekering dekt de kosten van juridische bijstand en procedures. ### Welke kosten worden gedekt? Indien het slachtoffer van slagen en verwondingen over een familiale verzekering met rechtsbijstand beschikt, kan deze de volgende kosten dekken: - **Honoraria en kosten van de advocaat:** De kosten voor de juridische bijstand van het slachtoffer, inclusief advies, opstellen van documenten, vertegenwoordiging in de rechtbank. - **Gerechtskosten:** Denk aan griffierechten, kosten voor akten van gerechtsdeurwaarders, en kosten voor de uitvoering van het vonnis. - **Kosten van expertise:** In gevallen van slagen en verwondingen is medische expertise vaak noodzakelijk om de aard en omvang van de letsels en de daaruit voortvloeiende schade vast te stellen. De kosten van deze experts kunnen aanzienlijk zijn. - **Kosten van getuigen:** Indien getuigenvergoedingen verschuldigd zijn. ### Voorwaarden en uitsluitingen Het is cruciaal om de polisvoorwaarden van uw familiale verzekering met rechtsbijstand grondig na te lezen. Er kunnen belangrijke voorwaarden en uitsluitingen gelden: - **Wachttijd:** Sommige polissen voorzien in een wachttijd, wat betekent dat de dekking pas ingaat na een bepaalde periode na het afsluiten van de verzekering. - **Dekkingslimieten:** Er is vaak een maximumbedrag dat de verzekeraar per schadegeval of per jaar zal vergoeden. - **Vrije keuze van advocaat:** De meeste rechtsbijstandsverzekeringen bieden de vrije keuze van advocaat. De verzekeraar mag u in principe geen advocaat opleggen. - **Uitsluitingen:** Sommige handelingen zijn uitgesloten van dekking, bijvoorbeeld opzettelijke misdrijven begaan door de verzekerde zelf (maar niet voor het slachtoffer dat zich burgerlijke partij stelt). Ook kan er een minimumbedrag zijn waaronder de verzekering niet tussenkomt (franchise). **Praktijkvoorbeeld:** Mevrouw Jansen wordt het slachtoffer van zware slagen en verwondingen en moet langdurig revalideren. Haar familiale verzekering omvat een clausule rechtsbijstand. Ze neemt contact op met haar verzekeraar, die de dekking bevestigt. De verzekeraar betaalt de honoraria van haar advocaat, de kosten van de medische expertise die de blijvende invaliditeit vaststelt en de gerechtskosten voor de burgerlijke partijstelling voor de correctionele rechtbank. Dit ontlast Mevrouw Jansen financieel en stelt haar in staat zich volwaardig te laten verdedigen. ### Alternatieven voor rechtsbijstand Indien het slachtoffer geen rechtsbijstandsverzekering heeft, zijn er nog andere mogelijkheden voor juridische bijstand: - **[Pro deo](/tools/pro-deo-checker) advocaat:** Personen met een beperkt inkomen kunnen aanspraak maken op kosteloze juridische tweedelijnsbijstand ('pro deo' advocaat). De advocaatkosten worden dan volledig of gedeeltelijk door de overheid gedragen. - **Slachtofferfonds:** In zeer specifieke gevallen, wanneer de dader onvermogend is en de schade niet kan vergoeden, kan het Fonds tot vergoeding van slachtoffers van opzettelijke gewelddaden tussenkomen. Dit fonds heeft echter strikte voorwaarden en de vergoeding is vaak beperkt. Conclusie Het toebrengen van slagen en verwondingen is een ernstig misdrijf in België en kan leiden tot een correctionele vervolging. Slachtoffers hebben echter het recht om zich burgerlijke partij te stellen en een schadevergoeding te eisen voor de geleden schade. Bovendien hebben ze het recht op tussenkomst van kosten voor de advocaat via hun familiale verzekering. Het is belangrijk om op te merken dat de correctionele rechtbank de rechten van het slachtoffer erkent en beschermt, en het slachtoffer kan getuigen oproepen om de feiten te bewijzen en een schadevergoeding eisen voor de geleden schade. _**Welk Strafwetboek geldt?** Dat hangt af van de datum van de feiten, niet van de datum van het vonnis (artikel 2 Sw.). Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 geldt het nieuwe Strafwetboek. Voor feiten van vóór die datum blijft het oude Strafwetboek van 1867 van toepassing, tenzij de nieuwe wet voor de dader milder is: dan past de rechter de meest gunstige bepaling toe (artikel 2, derde lid Sw.)._ ## Veelgestelde Vragen ### 1\. Wat is het verschil tussen 'slagen en verwondingen' en 'aanranding'? Hoewel beide termen fysiek geweld inhouden, is er een belangrijk juridisch onderscheid. 'Slagen en verwondingen' (art. 398 oud Sw. en verder; sinds 1 september 2026 art. 194 Sw. en verder) verwijst naar het opzettelijk toebrengen van fysiek letsel. Voor seksuele misdrijven gebruikt het strafrecht sinds 1 juni 2022 niet langer de term 'aanranding van de eerbaarheid': artikel 372 oud Sw. is opgeheven en dat begrip bestaat niet meer. De juiste kwalificatie is de aantasting van de seksuele integriteit (art. 417/7 oud Sw.; sinds 1 september 2026: artikel 134 Sw.), namelijk het stellen van een seksuele handeling op een persoon die daar niet in toestemt. Hoewel een aanranding fysiek geweld kan inhouden, ligt de focus op het seksuele aspect. Een fysieke aanval zonder seksuele intentie is in principe 'slagen en verwondingen'. ### 2\. Moet ik altijd klacht indienen bij de politie na slagen en verwondingen? Om een strafrechtelijke procedure tegen de dader op te starten, is het indienen van een klacht bij de politie of het parket essentieel. Zonder klacht (of een proces-verbaal opgesteld door de politie) zal het parket doorgaans geen onderzoek starten en kan er geen vervolging plaatsvinden. Voor de vergoeding van schade via uw verzekering kan het ook nodig zijn om een bewijs van aangifte te kunnen voorleggen. Het is dus sterk aanbevolen om altijd klacht in te dienen, zelfs bij lichte verwondingen, om uw rechten te vrijwaren. ### 3\. Hoe lang heb ik de tijd om mij burgerlijke partij te stellen? De termijn om zich burgerlijke partij te stellen hangt af van de fase van de procedure. U kunt zich burgerlijke partij stellen zolang de strafvordering niet verjaard is. De [verjaringstermijn](/burgerlijk-recht/verjaring) voor slagen en verwondingen is doorgaans 5 jaar na de feiten. Het is echter raadzaam om zo snel mogelijk actie te ondernemen, bij voorkeur al in het begin van het onderzoek, om uw rechten optimaal te kunnen uitoefenen en om te voorkomen dat belangrijke bewijzen verloren gaan. Een advocaat kan u hierover adviseren. Meer informatie over onze activiteiten als strafrechtadvocaten vindt u terug via onderstaande knop! Of lees verder over een gerelateerd thema via ### 4\. Welke bewijzen zijn cruciaal bij slagen en verwondingen? Cruciale bewijzen zijn onder meer medische attesten die de aard en ernst van de verwondingen documenteren, foto's van de letsels, getuigenverklaringen en eventuele camerabeelden. Ook communicatie (sms, e-mails) met de dader of anderen die betrekking heeft op de feiten, kan relevant zijn. Het is van groot belang om zo snel mogelijk na de feiten bewijzen te verzamelen en veilig te stellen. ### 5\. Wat is het verschil tussen opzettelijke en onopzettelijke slagen en verwondingen? Opzettelijke slagen en verwondingen (art. 398 e.v. oud Sw.; sinds 1 september 2026 art. 194 e.v. Sw.) impliceren dat de dader de bedoeling had om het slachtoffer fysiek letsel toe te brengen. Onopzettelijke slagen en verwondingen (artikel 217 Sw., in het verkeer artikel 218 Sw.; voor feiten van vóór 1 september 2026: artikel 418 e.v. oud Sw.) ontstaan door onvoorzichtigheid of nalatigheid, zonder de intentie om schade te berokkenen. De straffen voor opzettelijke feiten zijn doorgaans zwaarder en de bewijslast voor het opzet ligt bij het Openbaar Ministerie. ### 6\. Kan ik een schadevergoeding eisen als ik slachtoffer ben van slagen en verwondingen? Ja, als slachtoffer van slagen en verwondingen heeft u recht op een schadevergoeding voor zowel materiële als morele schade. Materiële schade omvat medische kosten, inkomensverlies en andere uitgaven. Morele schade vergoedt het geleden leed, de pijn en het psychische ongemak. U kunt deze schadevergoeding eisen door u burgerlijke partij te stellen in het strafproces of via een aparte burgerlijke procedure. ### 7\. Wat gebeurt er als de dader minderjarig is? Als de dader minderjarig is, valt de zaak onder de jeugdrechtbank. De jeugdrechter zal zich richten op maatregelen die gericht zijn op de opvoeding en bescherming van de minderjarige, in plaats van op bestraffing. Dit kan variëren van waarschuwingen en begeleiding tot een plaatsing in een instelling. Als slachtoffer kunt u nog steeds een schadevergoeding eisen, eventueel van de ouders van de minderjarige dader indien zij aansprakelijk zijn wegens gebrekkig toezicht. ### 8\. Kan ik een contactverbod aanvragen tegen de dader? Ja, in bepaalde gevallen kunt u een contactverbod aanvragen. Dit kan via de procureur des Konings tijdens het onderzoek, of via de rechtbank tijdens de procedure. Een contactverbod verbiedt de dader om contact op te nemen met het slachtoffer, zowel fysiek als via andere middelen zoals telefoon of sociale media. Bij overtreding van het contactverbod kunnen zwaardere straffen volgen voor de dader. ### 9\. Welke rol speelt het medisch attest bij de bewijsvoering? Het medisch attest is een cruciaal bewijsstuk omdat het de aard, de ernst en de duur van de verwondingen objectief vaststelt. Een gedetailleerd attest van een arts, liefst zo snel mogelijk na de feiten opgesteld, vormt een belangrijke basis voor de bewijsvoering in het strafproces en voor de berekening van de schadevergoeding. Het kan ook de periode van arbeidsongeschiktheid of tijdelijke invaliditeit vastleggen. ### 10\. Wat als de dader onbekend blijft? Als de dader onbekend blijft, kunt u geen strafrechtelijke procedure starten tegen een specifieke persoon. U kunt in dat geval wel nog steeds een beroep doen op het Fonds tot vergoeding van de slachtoffers van opzettelijke gewelddaden (Fonds voor Slachtofferhulp). Dit fonds kan onder bepaalde voorwaarden een vergoeding toekennen voor de geleden schade, zelfs als de dader onbekend of onvermogend is. Google 4.9/5 (175) · Trustlocal 9.7/10 (178) Hulp nodig bij uw situatie? Persoonlijk advies van een advocaat. [Neem Contact Op](/contact)[050 67 32 06]() ### Wettelijk Kader Dit artikel is gebaseerd op de volgende Belgische wetgeving: - • [Nieuw Strafwetboek (wet van 29 februari 2024)](https://www.ejustice.just.fgov.be/eli/wet/2024/02/29/2024002052/justel) Van toepassing op feiten vanaf 1 september 2026: algemene bepalingen en strafniveaus (art. 1-78). - • [Nieuw Strafwetboek boek II (wet van 29 februari 2024)](https://www.ejustice.just.fgov.be/eli/wet/2024/02/29/2024002088/justel) Van toepassing op feiten vanaf 1 september 2026: de misdrijven (vanaf art. 79). - • [Strafwetboek 1867 (oud)](https://www.ejustice.just.fgov.be/img_l/pdf/1867/06/08/1867060850_N.pdf) Blijft van toepassing op feiten van vóór 1 september 2026 (tempus delicti, art. 2 Sw.). - • [Wetboek van Strafvordering](https://www.ejustice.just.fgov.be/img_l/pdf/1808/11/17/1808111701M_N.pdf) - • [Gerechtelijk Wetboek](https://www.ejustice.just.fgov.be/img_l/pdf/1967/10/10/1967101052M_N.pdf) ## Veelgestelde vragen ### Wat wordt in België verstaan onder 'slagen en verwondingen'? ### Welke soorten slagen en verwondingen onderscheidt het Belgische strafrecht? ### Wat zijn de mogelijke straffen voor gewone slagen en verwondingen? ### Wanneer spreekt men van 'opzettelijke slagen en verwondingen met verzwarende omstandigheden'? ### Wat is het verschil tussen doodslag en onopzettelijke doodslag als gevolg van slagen en verwondingen? ### Welke wetsartikelen zijn relevant voor slagen en verwondingen in België? ### Welke factoren beïnvloeden de strafmaat bij slagen en verwondingen? ### Handige Tools Gebruik onze gratis tools om direct inzicht te krijgen in uw situatie: [ Strafmaat Simulator Krijg een inschatting van mogelijke straffen. ](/tools/strafmaat-simulator)[ Rechtsbijstandsverzekering Checker Check of uw verzekering de kosten dekt. ](/tools/rechtsbijstandsverzekering-checker) ### Meer over Strafrecht Professionele verdediging bij strafrechtelijke procedures. [Bekijk Expertise](/strafrecht)[Mijn Dossier Beoordelen](/tools/mijn-dossier-beoordelen) ## Mijn Dossier Beoordelen Ontvang direct inzicht in uw zaak, een plan van aanpak en een kostenindicatie. [Start Beoordeling](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[Bel Ons](tel:050673206) ## Gerelateerde Artikelen [ ![Bedreiging via WhatsApp: Wanneer is het Strafbaar?](/images/blog/strafrecht.webp) Strafrecht ### Bedreiging via WhatsApp: Wanneer is het Strafbaar? 12 sep 2026 7 min ](/blog/bedreiging-whatsapp-strafbaar-belgie)[ ![Burgerlijke partijstelling: Uw rechten als slachtoffer](/images/blog/strafrecht.webp) Strafrecht ### Burgerlijke partijstelling: Uw rechten als slachtoffer 3 sep 2026 9 min ](/blog/burgerlijke-partijstelling-onderzoeksrechter-rechten-slachtoffer)[ ![Seponering van een strafdossier: Wat betekent dit?](/images/blog/strafrecht.webp) Strafrecht ### Seponering van een strafdossier: Wat betekent dit? 25 aug 2026 8 min ](/blog/seponering-strafdossier-betekenis-gevolgen) ### Inhoudsopgave - De Juridische Context van Slagen en Verwondingen in België - Het Strafrechtelijk Proces en de Rol van de Correctionele Rechtbank - Burgerlijke Partijstelling en Schadevergoeding - De Rol van de Familiale Verzekering en Rechtsbijstand - Veelgestelde Vragen Leesvoortgang 0% ### Persoonlijk advies nodig? [ Mijn Dossier Beoordelen Online analyse in 2 minuten ](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[ WhatsApp ons Snel antwoord op uw vraag ](https://wa.me/3250673206)[ Bel direct 050 67 32 06 ]() ![LawBase - Uw advocaat in Vlaanderen](/assets/lawbase-logo-CwWDrdZY.webp)LawBase Slimme hulp, échte advocaten Brugge (HQ) · Antwerpen · Gent · Leuven · Sint-Niklaas · Tongeren [050 67 32 06](tel:050673206) [advocaten@lawbase.be](mailto:advocaten@lawbase.be) [Chat via WhatsApp](https://wa.me/3250673206) [📍 Vind een advocaat bij u in de buurt](/advocaat)[📄 Document Nakijken](/document-uploaden)[🧮 Juridische Tools](/tools)[⚖️ Dossier Beoordelen](/tools/mijn-dossier-beoordelen)[📚 Rechtspraak](/rechtspraak) ### Expertisegebieden - [Verkeersrecht](/verkeersrecht) - [Familierecht](/familierecht) - [Strafrecht](/strafrecht) - [Vastgoedrecht](/wonen-vastgoed) - [Huurrecht](/wonen-vastgoed/huurgeschillen) - [Erfrecht](/erfrecht) - [Ondernemingsrecht](/ondernemen) - [Burgerlijk Recht](/burgerlijk-recht) - [Arbeidsrecht](/arbeidsrecht) - [Consumentenrecht](/consumentenrecht) [Bereken direct uw verkeersboete →](https://www.beboet.be) Onze gespecialiseerde boetecalculator voor alle verkeersovertredingen in België [Start uw scheiding online →](https://www.echtscheidingshulp.be) Online platform voor een vlotte echtscheidingsprocedure, ontwikkeld door onze advocaten ### Populaire Tools - [Ontslagvergoeding Calculator](/tools/ontslagvergoeding) - [Huurindexatie Calculator](/tools/huurindexatie) - [Alimentatie Calculator](/tools/alimentatie-calculator) - [Strafmaat Simulator](/tools/strafmaat-simulator) - [Successierechten Calculator](/tools/successierechten) - [Verkeersboete Calculator](/tools/verkeersboete) - [Echtscheiding Kosten Calculator](/tools/echtscheiding-kosten) - [Erfenis Simulator](/tools/erfenis-simulator) [🧮 Alle 25 tools bekijken →](/tools) #### Onze ProTools - [HuurClaim — onbetaalde huur invorderen](/tools/pro/huurclaim) - [Huurcontract-analyse (AI + herwerkt contract)](/tools/pro/huurcontract-analyse) - [Alimentatie PRO](/tools/pro/alimentatie-calculator) - [EOT — Echtscheiding onderling akkoord](/tools/pro/eot) - [Kindregeling PRO](/tools/pro/kindregeling) - [Digitale Documenten Check](/juridische-documenten-check) - [Video-afspraak met advocaat](/video-afspraak) © 2026 LawBase BV · BTW: BE0791253744 [Algemene Voorwaarden](/algemene-voorwaarden)[Privacy Policy](/privacy-policy)[Cookie Beleid](/cookie-beleid) ## Cookies Wij gebruiken cookies om uw ervaring te verbeteren. Alles accepterenAlleen noodzakelijkInstellingen Meer info: [cookie beleid](/cookie-beleid) · [privacy](/privacy-policy)